Sukta 1.176
ऋषिअगस्त्यो मैत्रावरुणिः
देवताइन्द्रः
मन्त्र6
छन्दअनुष्टुप्
मत्सि॑ नो॒ वस्य॑इष्टय॒ इन्द्र॑मिन्दो॒ वृषा वि॑श । ऋ॒घा॒यमा॑ण इन्वसि॒ शत्रु॒मन्ति॒ न वि॑न्दसि ॥
मत्सि॑ । नः॒ । वस्यः॑ऽइष्टये । इन्द्र॑म् । इ॒न्दो॒ इति॑ । वृषा॑ । आ । वि॒श॒ । ऋ॒घा॒यमा॑णः । इ॒न्व॒सि॒ । शत्रु॑म् । अन्ति॑ । न । वि॒न्द॒सि॒ ॥
हे इन्दो क्लेदयितः सोम त्वं नो वस्यइष्टये वसीयसो धनस्य प्राप्तये उक्तलक्षणाय यागाय वा इन्द्रं मत्सि मादयस्व । तदर्थं त्वमेवेन्द्रं वृषा कामानां वर्षिता आ विश । अथ तथा पीतः सन् ऋघायमाणः शत्रून् हिंसयन इन्वसि व्याप्नोषि । अतः अन्ति अन्तिके शत्रुं न विन्दसि न लभसे । यतः शत्रवस्त्वत्सामर्थ्येन पलायिताः अतो न विन्दसि । यद्वा । उत्तरार्धं इन्द्रपरतया व्याख्येयः । हे इन्द्र त्वं तं सोमं पीत्वा ऋघायमाणः सन् इन्वसि । अन्तिके शत्रुं न विन्दसि ॥
“Soma, exhilarate Indra (at the sacrifice we offer), for the sake of obtaining wealth; pervade him, showerer (ofbenefits), for when imbibed you are the annihilator (of enemies), and suffer not a foe to be nigh.”
CHEER thee with draughts to win us bliss: Soma, pierce Indra in thy strength.
Thou stormest trembling in thy rage, and findest not a foeman nigh.
Become exhilarated, to seek betterment for us. O drop, as bull,
enter Indra.
Showing your mettle, you drive the rival; you do not find a rival
facing (you).
Berausch zur Schatzerlangung ihn, in Indra dringe, Indu, Held, Gewaltig tobend stürmest du, und niemand kann dir widerstehn.
Berausche uns, auf daß wir unser Glück suchen; geh als Bulle in Indra ein, du Somasaft! Wenn du nur drohst, bringst du den Feind zum Weichen; du findest keinen mehr dir gegenüber.
Опьяняйся, чтобы искать нам счастье!
Войди в Индру, о сок, как бык!
Неистовствуя, ты обращаешь в бегство
Врага, (никого) не находишь перед (собой).
तस्मि॒न्ना वे॑शया॒ गिरो॒ य एक॑श्चर्षणी॒नाम् । अनु॑ स्व॒धा यमु॒प्यते॒ यवं॒ न चर्कृ॑ष॒द्वृषा॑ ॥
तस्मि॑न् । आ । वे॒श॒य॒ । गिरः॑ । यः । एकः॑ । च॒र्ष॒णी॒नाम् । अनु॑ । स्व॒धा । यम् । उ॒प्यते॑ । यव॑म् । न । चर्कृ॑षत् । वृषा॑ ॥
हे अन्तरात्मन् होतर्वा तस्मिन् प्रसिद्धं इन्द्रे गिरः स्तुतिरूपाः वाचः आ वेशय स्थापय तं स्तुहीत्यर्थः । य इन्द्रः चर्षणीनां ज्ञानवतां मनुष्याणाम् एकः एक एव स्थानीयः । यम् अनु यमेवेन्द्रमनु स्वधा हविर्लक्षणमन्नम् उप्यते दीयत इत्यर्थः । स चेन्द्रः वृषा वर्षकः सन् यवं न यवमिव पक्कं यवं यथा चर्कृषत् क्रमेण अददते कर्षकाः तद्वदादत्ते । यद्वा । अनु स्वधा अन्नसाधनं व्रीह्यादिकमुप्यते भूमौ । यस्येन्द्रस्य वृष्टिरूपमनुग्रहमपेक्ष्योप्यते इत्यर्थः । स च वृषा वृष्टेर्वर्षिता स इन्द्रो यवं न यवमिव सर्वबीजमपि चर्कृषत् पुनःपुनः करोति अङ्कुरयति । हविःसाधनत्वप्राशस्त्यमपेक्ष्य यवशब्दः प्रयुक्तः । एवंमहानुभावे इन्द्रे गिर आ वेशयेति ॥
“Pervade with our praise him who is the sole sustainer of men, to whom the oblation is presented and who, the showerer (of benefits), causes (every desire) to bud like barley.”
Make our songs penetrate to him who is the Only One of men;
For whom the sacred food is spread, as the steer ploughs the barley in.
Make the hymns enter into him, who is sole (king) of the domains, following whom autonomous power is strewn, like grain whenever a bull is plowing,
Die Lieder senk in ihn hinein, der einzig dasteht in der Welt, Zu dem die eigne Schöpfung strebt, wie zu dem Feld des Pfluges Stier.
Bring ihm die Lobreden bei, der der einzige Gebieter der Völker, dem die Svadha nachzieht wie der pflügende Stier der Gerste!
Дай войти песням в того,
Кто единый (царь) народов.
За кем сеется собственная мощь,
Как при вспашке ячменного (поля), (кто) бык.
यस्य॒ विश्वा॑नि॒ हस्त॑यो॒: पञ्च॑ क्षिती॒नां वसु॑ । स्पा॒शय॑स्व॒ यो अ॑स्म॒ध्रुग्दि॒व्येवा॒शनि॑र्जहि ॥
यस्य॑ । विश्वा॑नि । हस्त॑योः । पञ्च॑ । क्षि॒ती॒नाम् । वसु॑ । स्पा॒शय॑स्व । यः । अ॒स्म॒ऽध्रुक् । दि॒व्याऽइ॑व । अ॒शनिः॑ । ज॒हि॒ ॥
यस्य इन्द्रस्य हस्तयोः पञ्च क्षितीनाम् । क्षियन्ति निवसन्ति गच्छन्ति वा क्षितयो मनुष्याः । पञ्चानां मनुष्याणां प्रीणयितॄणि विश्वानि सर्वाणि वसु वसूनि धृतानि भवन्ति । देवा मनुष्याः पितरः पशवः पक्षिणश्चेति पञ्च जनाः । चत्वारो वर्णाः निषादपञ्चमाः पञ्च जना इत्यन्ये । स तादृशेन्द्र त्वं स्पाशयस्व बाधस्व । यो अस्मध्रुक् अस्मभ्यं द्रुह्यति तम् । केन प्रकारेणेति स उच्यते । दिव्या दिवि भवा अशनिः इव अशनिर्भूत्वा अस्मद्द्वेष्टॄन् जहि ॥
“In whosehands are all the treasures (that are desired by) the five classes of beings; destroy, Indra, him who oppresses us; slay him, (as if you were yourself) the heavenly thunderbolt.”
Within whose hands deposited all the Five Peoples' treasures rest.
Mark thou the man who injures us and kill him like the heavenly bolt.
In whose hands are all the goods of the five settlements.
Cause our deceiver to be spied out. Like a heavenly missile, smash him.
In dessen Händen alles ruht, das Gut der fünf Geschlechter auch; Erspähe den, der uns verfolgt, und triff ihn, wie des Himmels Blitz.
Du, in dessen Händen alle Güter der fünf Völker sind, mach du den ausfindig, der uns nachstellt; erschlag ihn wie der himmlische Keil!
(О ты,) у кого в руках все
Блага пяти народов,
Кто нам враждебен – выследи (его)!
Порази (его) как небесный метательный камень!
असु॑न्वन्तं समं जहि दू॒णाशं॒ यो न ते॒ मय॑: । अ॒स्मभ्य॑मस्य॒ वेद॑नं द॒द्धि सू॒रिश्चि॑दोहते ॥
असु॑न्वन्तम् । स॒म॒म् । ज॒हि॒ । दुः॒ऽनस॑म् । यः । न । ते॒ । मयः॑ । अ॒स्मभ्य॑म् । अ॒स्य॒ । वेद॑नम् । द॒द्धि । सू॒रिः । चि॒त् । ओ॒ह॒ते॒ ॥
हे इन्द्र असुन्वन्तं सोमाभिषवमकुर्वाणम् । त्वामयजन्तमित्यर्थः । दूणाश दुःखेन नाशनीयं समम् । अयं सर्वानुदात्त: सर्वशब्दपर्यायः । अयष्टॄन् सर्वान् । यद्वा । सममेकोद्योगेनाविशेषण वा जहि । तेन किमपराद्धमिति अत आह । यः ते तव मयः । मय इति सुखनाम। तव सुखहेतुः न भवति । यो होमेन स्तुत्या वा न प्रीणाति तं जहि। किंच अस्य वेदनं धनम् अस्मभ्यं दद्धि देहि ॥ ‘दद दाने ' इत्यस्मात् व्यत्ययेन परस्मैपदम् । छान्दसः शपो लुक् ॥ सूरिश्चिदोहते । चित् एवार्थे । सूरिस्तव स्तोता एव ओहते । वहति प्राप्नोति धनम् ॥
“Slay every one who offers not libations, however difficult to be destroyed; slay every one who is no delight to you; bestow upon us his wealth, for the pious (worshipper) deserves it.”
Slay everyone who pours no gift, who, hard to reach, delights thee not.
Bestow on us what wealth he hath: this even the worshipper awaits.
Smash anyone who doesn’t press soma, anyone difficult to get at who is no joy to you.
Give his possessions to us, even though he will laud himself as a patron.
Und jeden somalosen triff, den bösen, der dir nicht gefällt, Uns theile seine Güter zu, und auch der Fürst ist dessen werth.
Jeden, der nicht Soma auspreßt, erschlage, den unzugänglichen, der nicht deine Freude ist! Gib uns sein Besitztum! Er rühmt sich sogar ein nobler Herr zu sein.
Убей каждого не выжимающего (сому),
Неприступного, кто для тебя не утешение!
Нам его имущество отдай,
Даже если он слывет покровителем!
आवो॒ यस्य॑ द्वि॒बर्ह॑सो॒ऽर्केषु॑ सानु॒षगस॑त् । आ॒जाविन्द्र॑स्येन्दो॒ प्रावो॒ वाजे॑षु वा॒जिन॑म् ॥
आवः॑ । यस्य॑ । द्वि॒ऽबर्ह॑सः । अ॒र्केषु॑ । सा॒नु॒षक् । अस॑त् । आ॒जौ । इन्द्र॑स्य । इ॒न्दो॒ इति॑ । प्र । आ॒वः॒ । वाजे॑षु । वा॒जिन॑म् ॥
हे इन्दो सोम तव यस्य द्विबर्हसः स्तोत्रहवीरूपद्विविधपरिवृढकर्मवतो यजमानस्य अर्केषु मन्त्रेषु सानुषक् सानुषङ्गः सातत्यम् असत् भवेत् तम् आवः । तं यजमान रक्षसि तर्पयसि वा । यद्वा ॥ कर्मणि षष्ठी ॥ यं द्वयोः स्थानयोः परिवृढं यमिन्द्रं हे इन्दो यदार्केषु सानुषगसत् भवेः तदावः अरक्षः अतर्पयो वा । तस्यैव इन्द्रस्य आजौ संग्रामे हे सोम वाजिनं तथान्नवन्तं तमिन्द्रं वाजेषु बलेष्वन्नेषु वा निमित्तभूतेषु प्रावः प्रकर्षेण अरक्षयः । पानसमये तर्पयित्वा संग्रामसमये बलवर्धनेन जयप्राप्तशत्रुधनतर्पणेन वा अरक्षः इत्यर्थः ॥
“Soma, you protect him in whose prayers, doubly devout, there is the combination (of praise and oblation); protect, especially, Indra in war; protect the vigorous Indra in battles.”
Thou helpest him the doubly strong whose hymns were sung unceasingly.
When Indra fought, O Soma, thou helpest the mighty in the fray.
You aided (him,) the doubly exalted (Indra), so that the ridge-frequenter [=soma] will be his at the chants.
In the contest, o drop, you helped Indra’s prize-seeker to the prizes.
Du halfest dem, der zwiefach schenkt, der unaufhörlich Lieder singt; Bei Indra's Wettkampf triebst du vor die Rosse, Indu, in dem Streit.
Du Saft halfst im Kampfe dem doppelstarken Indra, bei dessen Preisliedern der Höhlenbewohner dabei sein soll; du halfst dem Siegesgewinner in den Kämpfen um die Siegerpreise.
Ты помогал, о сок, в сражении
Индре, обладающему двойной силой,
При воспеваниях которого должен идти чередой (обряд).
Ты прежде всего помогал завоевателю наград с наградами!
यथा॒ पूर्वे॑भ्यो जरि॒तृभ्य॑ इन्द्र॒ मय॑ इ॒वापो॒ न तृष्य॑ते ब॒भूथ॑ । तामनु॑ त्वा नि॒विदं॑ जोहवीमि वि॒द्यामे॒षं वृ॒जनं॑ जी॒रदा॑नुम् ॥
यथा॑ । पूर्वे॑भ्यः । ज॒रि॒तृऽभ्यः॑ । इ॒न्द्र॒ । मयः॑ऽइव । आपः॑ । न । तृष्य॑ते । ब॒भूथ॑ । ताम् । अनु॑ । त्वा॒ । नि॒ऽविद॑म् । जो॒ह॒वी॒मि॒ । वि॒द्याम॑ । इ॒षम् । वृ॒जन॑म् । जी॒रऽदा॑नुम् ॥
यथापूर्वेभ्यइतिषष्ठीव्याख्याता ॥ ६ ॥ आचर्षणिप्राइतिपञ्चर्चन्त्रयोदशंसूक्तं आगस्त्यमैन्द्रन्त्रैष्टुभं आचर्षणिप्राःपञ्चेत्यनुक्रमणिका । होत्रकशस्त्रेषुस्तोमवृद्धावस्यविशेषविनियोगः ऎन्द्राणित्रैष्टुभान्यमरुच्छब्दान्यावपेरन्निति सूत्रितत्वात् ।
“Inasmuch Indra, as you have been the giver of happiness to your ancient encomiasts, like water to one who is thirsty, therefore I constantly repeat this your praise, that I may thence obtain food, strength, and long life.”
As thou, O Indra, to the ancient singers wast ever joy, like water to the thirsty,
So unto thee I sing this invocation. May we find strengthening food in full abundance.
Just as for the previous singers, Indra, you became like joy, like waters for the thirsty,
(so) I keep invoking you according to the formal invocation [/nivid]. – May we know refreshment and a community having lively waters.
Wie du ein Labsal warst den alten Sängern, wie Wassertrunk dem dürstenden, o Indra, Nach diesem Vorgang rufe ich auch jetzt dich. Gebt Labung uns und wasserreiche Fluren.
Wie du, Indra, den früheren Sängern wie ein Labsal gewesen bist, wie Wasser für den Dürstenden, so rufe ich dich nach diesem Einladungsspruch. - Wir möchten einen gastfreien Opferbündler kennen lernen, der rasch schenkt.
Так как для прежних певцов, о Индра,
Ты был словно утешение, словно вода для жаждущего
Я громко обращаюсь к тебе с этим приглашением.
Мы хотим найти щедрую общину, легко дарящую!