Sukta 10.53
ऋषिदेवाः
देवताअग्निः सौचीकः
मन्त्र11
छन्दत्रिष्टुप्
यमैच्छा॑म॒ मन॑सा॒ सो॒३॒॑ऽयमागा॑द्य॒ज्ञस्य॑ वि॒द्वान्परु॑षश्चिकि॒त्वान् । स नो॑ यक्षद्दे॒वता॑ता॒ यजी॑या॒न्नि हि षत्स॒दन्त॑र॒: पूर्वो॑ अ॒स्मत् ॥
यम् । ऐच्छा॑म । मन॑सा । सः । अ॒यम् । आ । अ॒गा॒त् । य॒ज्ञस्य॑ । वि॒द्वान् । परु॑षः । चि॒कि॒त्वान् । सः । नः॒ । य॒क्ष॒त् । दे॒वऽता॑ता । यजी॑यान् । नि । हि । स॒त्स॒त् । अन्त॑रः । पूर्वः॑ । अ॒स्मत् ॥
यम् अग्निम् ऐच्छाम अन्विष्टवन्तो वयं मनसा हविष्प्रापणबुद्ध्या मह्यं हविः प्रापयत्विति बुद्ध्येत्यर्थः । सोऽयम् अग्निः आगात् आजगाम । कीदृशोऽग्निः । यज्ञस्य यज्ञं विद्वान् जानंस्तथा परुषः परूंषि संधातव्यान्यङ्गानि चिकित्वान् अभिगच्छन् । सः अग्निः यजीयान् यष्टृतमः नः अस्मान् देवताता देवतातौ यज्ञे यक्षत् यजतु । नि षत्सद्धि न्यसीदत् खलु वेद्यामिति शेषः ॥ कीदृशः सन् । अन्तरः ऋत्विजां यष्टव्यानां देवानां च मध्ये संचरन् अस्मत् पूर्वः अस्मत्तो देवेभ्यः पूर्वभावी सन् । अग्निं समिध्य पश्चाद्धि देव आहूयन्ते ॥
“(The gods). He whom we sought with (anxious) minds has arrived; he who understands the sacrificeand is acquainted with its different parts; may he who is most skilled in worship, sacrifice for us at the worship ofthe gods, being seated (at the altar), taking plural ce among (the priests), and preceding us.”
HE hath arrived, he whom we sought with longing, who skilled in sacrifice well knows its courses.
Let him discharge his sacrificial duties: let him sit down as Friend who was before
Us.
The one whom we sought with our mind, this one has come here just now, knowing the sacrifice, attentive to its articulation.
He will perform sacrifice for us in the divine assemblage as superior
sacrificer, for he will sit down (as Hotar) close by, in front of us.
Den wir von Herzen suchten, der erschien jetzt, des Opfers kundig und der Zeiten achtend; Als bester Opfrer opfre er beim Feste für uns und setze nah sich vor uns nieder.
Gekommen ist jetzt der, den wir im Geiste suchten; des Opfers ist er kundig und seiner Gliederung eingedenk. Als der besser Opfernde möge er für uns im Gottesdienst opfern. So möge er denn in nächster Nähe vor uns seinen Platz einnehmen!
Вот пришел тот, кого искали мы мыслью,
Знаток жертвоприношения, разбирающийся в (его) членении.
Пусть приносит он жертвы на службе богам, жертвующий лучше (другого)!
Пусть же усядется он впереди, совсем близко от нас!
अरा॑धि॒ होता॑ नि॒षदा॒ यजी॑यान॒भि प्रयां॑सि॒ सुधि॑तानि॒ हि ख्यत् । यजा॑महै य॒ज्ञिया॒न्हन्त॑ दे॒वाँ ईळा॑महा॒ ईड्याँ॒ आज्ये॑न ॥
अरा॑धि । होता॑ । नि॒ऽसदा॑ । यजी॑यान् । अ॒भि । प्रयां॑सि । सुऽधि॑तानि । हि । ख्यत् । यजा॑महै । य॒ज्ञिया॑न् । हन्त॑ । दे॒वान् । ईळा॑महै । ईड्या॑न् । आज्ये॑न ॥
अयमग्निः होता होमनिष्पादकः यजीयान् यष्टृतमश्च सन् निषदा वेद्यां निषदनेन अराधि सिद्धोऽभूत् । आहुतियोग्योऽभूदित्यर्थः । तथाभूतोऽयं सुधितानि सुष्ठु निहितानि प्रयांसि चरुपुरोडाशाद्यन्नानि अभि: हि ख्यत् अभिचष्टे सर्वतः पश्यति । हीति पूरणः । कया बुद्ध्येति । यज्ञियान् यष्टव्यान् आहुतिभाजः देवान् सुष्टु हन्त शीघ्रम् आज्येन यजामहै तथा ईड्यान् स्तुतिभाजो देवान् स्तुत्या ईळामहै इति बुद्ध्येति शेषः ॥
“The hotā, most skilled in worship, has been sanctified by his seat (at the altar); he contemplates thesacred offerings reverently plural ced (before him); let us speedily worship with ghī the gods to whom worship isdue; let us praise those who are entitled to praise.”
Best Priest, he hath been won by being seated, for he hath looked on the well-ordered viands.
Come, let usworship Gods who must be worshipped, and pouring oil, laud those who should be lauded.
He has been realized as Hotar, as superior sacrificer by his installation. Since he watches over the well-placed pleasurable offerings,
we shall sacrifice to the gods deserving the sacrifice—yes! We will
reverently salute those worthy of salutation with ghee.
Der beste Opfrer ist durchs Mahl befriedigt; denn er ersah die wohlgesetzten Speisen; Wohlan, lasst opfern uns den hehren Göttern, mit Schmalz verehren die verehrungswerthen.
Der besser opfernde Hotri ist mit seinem Niedersitzen glücklich zustande gekommen; so möge er denn die wohlbereiteten Opfergenüsse sich ansehen. Wohlan! Wir wollen den opferwürdigen Göttern opfern, wir wollen die zu Labenden mit Opferbutter laden.
Управился хотар со (своим) усаживанием, (он,) жертвующий лучше (другого).
Так пусть же разглядит он хорошо приготовленные жертвенные услады!
Вперед! Мы хотим приносить жертвы достойным жертв богам.
Мы хотим призывать достойных призывов с помощью жертвенного масла!
सा॒ध्वीम॑कर्दे॒ववी॑तिं नो अ॒द्य य॒ज्ञस्य॑ जि॒ह्वाम॑विदाम॒ गुह्या॑म् । स आयु॒रागा॑त्सुर॒भिर्वसा॑नो भ॒द्राम॑कर्दे॒वहू॑तिं नो अ॒द्य ॥
सा॒ध्वीम् । अ॒कः॒ । दे॒वऽवी॑तिम् । नः॒ । अ॒द्य । य॒ज्ञस्य॑ । जि॒ह्वाम् । अ॒वि॒दा॒म॒ । गुह्या॑म् । सः । आयुः॑ । आ । अ॒गा॒त् । सु॒र॒भिः । वसा॑नः । भ॒द्राम् । अ॒कः॒ । दे॒वऽहू॑तिम् । नः॒ । अ॒द्य ॥
अयमग्निः सुष्टु अद्य नः अस्माकं देववीतिं देवानामागमनवन्तं देवानां हविर्भक्षणोपेतं वा यज्ञं साध्वीमकः साधुमकरोत् । वयं च यज्ञस्य गुह्यां गूढतरां जिह्वाम् अविदाम लब्धवन्तः स्म । अग्निर्हि यज्ञस्य जिह्वा तेन देवानां पानाज्जिह्वात्वेनोपचारः ।
सः तादृशोऽग्निः सुरभिः सुगन्धः आयुः देवैः दत्तमायुष्यं वसानः आच्छादयन् आगात् आगच्छति । आगत्य च नः अस्मदर्थं देवहूतिं देवानामाह्वानवन्तं यज्ञं भद्रात्मकः कल्याणं कृतवान् अद्य इदानीम् ॥
“He has today made our banquet to the gods efficacious; we have obtained the mysterious tongue ofsacrifice; he has come, fragrant, clothed with life; he makes our oblation to the gods today auspicious.”
Now hath he made the feast of Gods effective: now have we found the secret tongue of worship.
Now hath he come, sweet, robed in vital vigour, and made our calling on the Gods effective.
Good hath he made our sacrifice this day;
The hidden tongue of the sacrifice have we found
He hath come, fragrant, clothed in life;
He hath made our sacrifice this day to prosper.
He has made our pursuit of the gods successful today. We found the tongue of the sacrifice in hiding.
He has come here, sweet smelling, clothing himself in life. He has made our invocation of the gods fortunate today.
Ein heilsam Göttermahl vollbracht er heut uns, wir fanden nun des Opfers Wunder-Zunge, Er nahte duftig, sich in Jugend kleidend, hat heut gesegnet unsern Götteranruf.
Er hat unsere Götterladung heute erfolgreich gemacht; wir haben des Opfers geheime Zunge gefunden. Duftend ist er gekommen, sich in Lebenskraft kleidend; er hat heute unsere Götteranrufung gesegnet gemacht.
Он сделал удачным для нас приглашение богов сегодня.
Мы нашли тайный язык жертвы.
Он пришел благоухающий, рядясь в силу жизни,
Он сделал счастливым для нас призыв богов сегодня.
Агни:
तद॒द्य वा॒चः प्र॑थ॒मं म॑सीय॒ येनासु॑राँ अ॒भि दे॒वा असा॑म । ऊर्जा॑द उ॒त य॑ज्ञियास॒: पञ्च॑ जना॒ मम॑ हो॒त्रं जु॑षध्वम् ॥
तत् । अ॒द्य । वा॒च । प्र॒थ॒मम् । म॒सी॒य॒ । येन॑ । असु॑रान् । अ॒भि । दे॒वाः । असा॑म । ऊर्ज॑ऽअदः । उ॒त । य॒ज्ञि॒या॒सः॒ । पञ्च॑ । ज॒नाः॒ । मम॑ । हो॒त्रम् । जु॒ष॒ध्व॒म् ॥
इदमुत्तरं चाग्नेर्वाक्यमित्युक्तम् । अद्य इदानीं प्रथमम् । मुख्यनामैतत् । वाचां मुख्यं तत् वाचः वचः वचनं मसीय मंसीय उच्चारयामि । येन वचसा अहं देवाः च वयम् असुरान् अभि असाम अभिभवेम । किं तत् प्रथमं वचनमिति उच्यते । ऊर्जादः हे अन्नादः उत अपि च यज्ञियासः यज्ञार्हा हे पञ्च जनाः देवमनुष्यादयः यूयं मम होत्रं जुषध्वं सेवध्वमिति । एवं बहूच्यमानेऽग्निमनूद्यन्ति सर्वे देवा इत्यभिप्रायः । अत्र ‘तदद्य वाचः' (निरु. ३. ८) इत्यादि निरुक्तं द्रष्टव्यम् ॥ ।
“(Agni speaks). I communicate today the best advice by which we gods may overcome the asuras; doyou who are the eaters of sacrificial food, who are entitled to worship, and you five orders of men, be plural ased bymy (discharge of) the office of hotā.”
This prelude of my speech I now will utter, whereby we Gods may quell our Asura foemen.
Eaters of strengthening food who merit worship, O ye Five Tribes, be pleased with mine oblation.
[Agni:] Might I today devise this as the foremost of speech, by which we gods will overcome the Asuras.
You nourishment eaters and you worthy of the sacrifice, you five
peoples, take pleasure in my Hotarship.
»Dies erste Lied will heute ich ersinnen, durch das wir Götter die Asuren zwingen, Ihr Opferesser und ihr heil'gen alle, ihr fünf Geschlechter, meinen Trank geniesset!
Als Anfang meiner Rede will ich heute das erdenken, wodurch wir Götter die Asura´s überwinden können. Ihr Speiseesser und ihr Opferwürdigen, ihr fünf Völker, sollt an meinem Hotri-Amt Wohlgefallen haben!
Первое в (моей) речи сегодня, что я хочу придумать,
(Это) чем мы, боги, можем победить Асуров.
О поедающие пищу и достойные жертв,
О пять народов, наслаждайтесь моей службой хотара!
पञ्च॒ जना॒ मम॑ हो॒त्रं जु॑षन्तां॒ गोजा॑ता उ॒त ये य॒ज्ञिया॑सः । पृ॒थि॒वी न॒: पार्थि॑वात्पा॒त्वंह॑सो॒ऽन्तरि॑क्षं दि॒व्यात्पा॑त्व॒स्मान् ॥
पञ्च॑ । ज॒नाः॒ । मम॑ । हो॒त्रम् । जु॒ष॒न्ता॒म् । गोऽजा॑ताः । उ॒त । ये । य॒ज्ञिया॑सः । पृ॒थि॒वी । नः॒ । पार्थि॑वात् । पा॒तु॒ । अंह॑सः । अ॒न्तरि॑क्षम् । दि॒व्यात् । पा॒तु॒ । अ॒स्मान् ॥
पञ्च जनाः देवादयः मम होत्रं हवमाह्वानं जुषन्तां सेवन्तम्। अपि च गोजाताः भूम्यामुत्पन्नाः । यद्वा । गोशब्देन तज्जं पय आदिकमुच्यते । हविरर्थं प्रादुर्भूता इत्यर्थः । तादृशा ये सन्ति । उत अपि च ये यज्ञियासः यज्ञार्हाः सन्ति ते मम होत्रं जुषन्ताम्। किंच पृथिवी पृथिवीदेवता पार्थिवात् पृथिवीसंबन्धात् नः अस्मान् अंहसः पापात् पातु रक्षतु । तथा अन्तरिक्षम् अन्तरिक्षदेवता दिव्यात् आन्तरिक्षादंहसः पापसकाशात् अस्मान् पातु ॥ ॥१३॥
“May the fiver orders of men, may those who were born for the sake of ghī, may those who areentitled to worship be plural ased by my (discharge of) the office of hotā; may earth preserve us from all earthly sin;may the firmament preserve us from heavenly (sin).”
May the Five Tribes be pleased with mine oblation, and the Cow's Sons and all who merit worship.
From earthly trouble may the earth protect us, and air's mid realm from woe that comes from heaven.
[Agni:] Let the five peoples take pleasure in my Hotarship—and the cow-born and those who are worthy of the sacrifice.
Let Earth protect us from earthly constraint; let the Midspace protect us from heavenly (constraint).
Die fünf Geschlechter, die Gestirn-entsprossnen, die heil'gen mögen meinen Trank geniessen.« Die Erde schütze uns vor ird'schem Unheil, die Luft beschütz uns vor des Himmels Plage.
Die fünf Völker sollen an meinem Hotri-Amt Wohlgefallen haben, die kuhgeborenen und die opferwürdigen Götter. Die Erde soll uns vor irdischer Not schützen, das Luftreich soll uns vor himmlischer Not schützen!
Пусть пять народов наслаждаются моей службой хотара,
(А также) рожденные от коровы и те, что достойны жертв!
Земля пусть защитит нас от земной нужды,
Воздушное пространство пусть защитит нас от небесной!
Жрецы:
तन्तुं॑ त॒न्वन्रज॑सो भा॒नुमन्वि॑हि॒ ज्योति॑ष्मतः प॒थो र॑क्ष धि॒या कृ॒तान् । अ॒नु॒ल्ब॒णं व॑यत॒ जोगु॑वा॒मपो॒ मनु॑र्भव ज॒नया॒ दैव्यं॒ जन॑म् ॥
तन्तु॑म् । त॒न्वन् । रज॑सः । भा॒नुम् । अनु॑ । इ॒हि॒ । ज्योति॑ष्मतः । प॒थः । र॒क्ष॒ । धि॒या । कृ॒तान् । अ॒नु॒ल्ब॒णम् । व॒य॒त॒ । जोगु॑वाम् । अपः॑ । मनुः॑ । भ॒व॒ । ज॒नय॑ । दैव्य॑म् । जन॑म् ॥
हे अग्ने तन्तुं यज्ञं तन्वन् विस्तारयन् रजसः रञ्जनात्मकस्य लोकस्य भानुं भासकमादित्यम् अन्विहि अनुगच्छ। रश्मिद्वारा सूर्यमण्डलं प्रविशेत्यर्थः । किंच ज्योतिष्मतः प्रकाशवतो यज्ञस्य पथः गमनमार्गान् । अथवा ज्योतिष्मतो दीप्तिमतः स्वर्गस्य पथो मार्गान् देवयानान् । रक्ष पालय । कीदृशान्मार्गान् । धिया कर्मणा कृतान् संपादितान् । किंच सोऽग्निः जोगुवां स्तोतॄणाम् अपः । कर्मनामैतत् । क्रियया व्याप्यं कर्म अनुल्बणम् अनतिरिक्तं वयत करोतु । 'यदेव यज्ञ उल्बणं क्रियते तस्यैवैषा शान्तिः ' (तै. सं. ३. ४. ३. ७) इति हि ब्राह्मणम् । स त्वं मनुर्भव मन्तव्यो भव । स्तुत्यो भवेत्यर्थः। किंच दैव्यं जनं देवसंघं जनय उत्पादय । यज्ञाभिगमनवन्तं कुर्वित्यर्थः ॥
“(The gods) spreading out the sacrifice, follow the illuminator of the world (the sun); protect theluminous paths (of the gods) constructed by sacred acts; may Agni render the pious works of the worshipper freefrom defect; become Manu, genitive rate the people of heaven.”
Spinning the thread, follow the region's splendid light: guard thou the path ways well which wisdom hath prepared.
Weave ye the knotless labour of the bards who sing: be Manu thou, and bring the Heavenly People forth.
Stretching the thread (of the sacrifice), (o Agni,) go following the radiance of the airy realm. Protect the paths of light made by
insightful thought.
(You priests,) weave a work without knots for the ever-praising ones. Become Manu, (o Agni). Generate the divine race.
Die Fäden spannend geh dem Glanz der Lüfte nach, beschirm die lichten Pfade, die die Andacht geht; ihr Flammen, webet knotenlos der Sänger Werk; sei Manu du, erquick das göttliche Geschlecht.
Deinen Faden weiterspannend geh du dem Lichte des Luftraumes nach; nimm die lichten Pfade, die mit Kunst bereiteten, in acht! Webet ohne Knoten das Werk der Sänger! Sei du Manu, schaffe das göttliche Volk zur Stelle!
Протягивая нить, иди вслед за светом воздушного пространства!
Обращай внимание на полные света пути, созданные молитвой!
Тките без узлов работу воспевающих!
Стань Ману, породи божественный род!
अ॒क्षा॒नहो॑ नह्यतनो॒त सो॑म्या॒ इष्कृ॑णुध्वं रश॒ना ओत पिं॑शत । अ॒ष्टाव॑न्धुरं वहता॒भितो॒ रथं॒ येन॑ दे॒वासो॒ अन॑यन्न॒भि प्रि॒यम् ॥
अ॒क्ष॒ऽनहः॑ । न॒ह्य॒त॒न॒ । उ॒त । सो॒म्याः॒ । इष्कृ॑णुध्वम् । र॒श॒नाः । आ । उ॒त । पिं॒श॒त॒ । अ॒ष्टाऽव॑न्धुरम् । व॒ह॒त॒ । अ॒भितः॑ । रथ॑म् । येन॑ । दे॒वासः॑ । अन॑यन् । अ॒भि । प्रि॒यम् ॥
अत्र यज्ञजिगमिषवो देवाः परस्परं ब्रुवते । हे सोम्याः सोमार्हा देवाः यूयम् अक्षानहः अक्षेषु नह्यान् बन्धनीयानश्वान् नह्यतन नह्यत बघ्नीत रथे। उत अपि च रशनाः अश्वबन्धनप्रग्रहान् इष्कृणुध्वं निष्कुरुत सम्यक् संस्कुरुत । नकारलोपश्छान्दसः। उत अपि च आ पिंशत । ‘ पिश अवयवे'। अश्वानलंकुरुतेत्यर्थः । अष्टावन्धुरम् । वन्धुरं सारथिनिवासस्थानम् । अष्टसंख्याकवन्धुरोपेतं रथं सूर्यसंबन्धिनम् अभितः सर्वतः वहत । सूर्यरथेन साकं युष्मदीयान्रथान् यज्ञं प्रति गमयतेत्यर्थः । येन देवासः देवाः प्रियम् अस्मान् अनयन् अभिगमयन्ति तं रथमभितो वहतेति संबन्धः । यद्वा । तं यज्ञं प्रति वहतेति योज्यम् ॥
“(The gods to one another). Drinkers of the Soma, bind (the horses) that are to be fastened to the pole;prepare the reins; caparison (the steeds); accompany everywhere (in your cars) the chariot which has eightseats with which the gods bring us acceptable (wealth).”
Lovers of Soma, bind the chariot traces fast: set ye the reins in order and embellish them.
Bring hitherward the car with seats where eight may sit, whereon the Gods have brought the treasure that we love.
Bind the axle-straps, you comrades in soma [=priests], and set the reins in order, and ornament (the chariot).
Drive the eight-seated chariot all about, the one with which the gods led a dear thing to (us?).
Des Wagens Stränge schirret, die ihr Soma liebt: die Zügel macht zurecht und schmückt sie aus; den Wagen fahrt herbei, der acht Gesässe hat, auf dem die Götter uns erwünschtes zugeführt.
Bindet die Achsenbänder fest, ihr Somawürdigen, machet die Zügel fertig und knüpfet sie an! Fahret den achtsitzigen Götterwagen her, auf dem die Götter Liebes zuführten!
Привяжите привязи к осям, о занятые Сомой,
(А также) приготовьте поводья и украсьте (их)!
Поезжайте навстречу (нам) на колеснице с восемью сиденьями,
На которой боги привезли приятное (для нас)!
अश्म॑न्वती रीयते॒ सं र॑भध्व॒मुत्ति॑ष्ठत॒ प्र त॑रता सखायः । अत्रा॑ जहाम॒ ये अस॒न्नशे॑वाः शि॒वान्व॒यमुत्त॑रेमा॒भि वाजा॑न् ॥
अश्म॑न्ऽवती । री॒य॒ते॒ । सम् । र॒भ॒ध्व॒म् । उत् । ति॒ष्ठ॒त॒ । प्र । त॒र॒त॒ । स॒खा॒यः॒ । अत्र॑ । ज॒हा॒म॒ । ये । अस॑न् । अशे॑वाः । शि॒वान् । व॒यम् । उत् । त॒रे॒म॒ । अ॒भि । वाजा॑न् ॥
अनयापि देवा यज्ञजिगमिषवः परस्परं ब्रुवते । अश्मन्वती नाम नदी रीयते गच्छति । ‘री गतिरेषणयोः'। तां यज्ञगमनायोत्तरीतुम् उत्तिष्ठत उद्गच्छत । तथा कृत्वा प्र तरत तां नदीमुल्लङ्घयत । हे सखायः यजमानस्य सखिभूता इति देवानां संबोधनम् । अत्र अस्यां नद्यां जहाम परित्यजाम । कानिति उच्यते । ये अशेवाः । शेवमिति सुखनाम। येऽसुखभूताः असन् अभवन् अस्मानाश्रित्य वर्तन्ते ताञ्जहाम । तथा कृत्वा शिवान् सुखकराणि वाजान् अन्नानि हवींषि अभि प्राप्तुम् उत्तरेम ॥
“The aśmanvatī flows along; be alert; rise up, cross over, may friends; here let us leave those whoare unhappy, so that we may cross over to auspicious sacrificial viands.”
Here flows Asmanvati: hold fast each other, keep yourselves up, and pass, my friends, the river.
There let us leave the Powers that brought no profit, and cross the flood to Powers that are auspicious.
The stony (stream) is flowing. Pull yourselves together! Stand up! Advance, comrades!
There let us leave behind those who were unfriendly. Might we cross
over and upward to friendly ones, to prizes.
Der mit Steinen versehene Fluss strömt, haltet euch gegenseitig fest, steigt heraus, durchschreitet ihn, ihr Freunde; dort wollen wir [die Feinde] zurücklassen, die ins Unheil gerathen mögen, wir aber wollen zu heilvollen Labungen heraussteigen.
Der steinige Fluß fließt, haltet euch fest, steiget auf, schreitet weiter, ihr Freunde! Dort wollen wir zurücklassen, die uns ungünstig sind. Wir wollen zu günstigem Gewinn ans Ufer steigen!
Течет каменистая (река), держитесь крепко,
Поднимайтесь, продвигайтесь вперед, о друзья!
Здесь мы бросаем (тех,) кто будет неблагоприятен (для нас).
Мы хотим вылезти (на берег) к благоприятным наградам.
त्वष्टा॑ मा॒या वे॑द॒पसा॑म॒पस्त॑मो॒ बिभ्र॒त्पात्रा॑ देव॒पाना॑नि॒ शंत॑मा । शिशी॑ते नू॒नं प॑र॒शुं स्वा॑य॒सं येन॑ वृ॒श्चादेत॑शो॒ ब्रह्म॑ण॒स्पति॑: ॥
त्वष्टा॑ । मा॒या । वे॒त् । अ॒पसा॑म् । अ॒पःऽत॑मः । बिभ्र॑त् । पात्रा॑ । दे॒व॒ऽपाना॑नि । शम्ऽत॑मा । शिशी॑ते । नू॒नम् । प॒र॒शुम् । सु॒ऽआ॒य॒सम् । येन॑ । वृ॒श्चात् । एत॑शः । ब्रह्म॑णः । पतिः॑ ॥
अयं त्वष्टा देवशिल्पी मायाः। कर्मनामैतत् । कर्माणि पात्रनिर्माणविषयाणि वेत् वेत्ति जानाति । स च त्वष्टा अपसां शोभनकर्मवतां मध्ये अपस्तमः अतिशयेन शोभनकर्मा देवपानानि देवाः पिबन्ति येषु तानि पात्रा सोमपात्राणि बिभ्रत् धारयन् वर्तत इति शेषः । स च त्वष्टा नूनम् इदानीमग्नौ हविर्वहनायाङ्गीकृते सति स्वायसं शोभनायःसारभूतं परशुं शिशीते तीक्ष्णयति । त्वष्टा पात्रसंपादनार्थं येन परशुना एतशः एतशवर्णः ब्रह्मणस्पतिः ब्रह्मणो मन्त्रस्य पाता पात्रादिसंपादनरूपस्य कर्मणः स्वामी वा वृश्चात् वृश्चति ॥
“Tvaṣṭā knows the arts of fabricating (drinking vessels), the most skilful of artificers bearing thesacred drinking cups out of which the gods drink-- verily he sharpens his axe of good metal, wherewith thewhite- complexioned brahmaṇaspati cuts them.”
Tvastar, most deft of workmen, knew each magic art, bringing most blessed bowls that hold the drink of Gods.
His axe, wrought of good metal, he is sharpening now, wherewith the radiant Brahmanaspati will cut.
Tvaṣṭar knew (his own) magic powers, as the best worker of workers, bearing the cups, the most beneficial drinking vessels of the gods.
Now he sharpens the hatchet of good metal, with which the “(chariot-) steed,” Brahmaṇaspati, will hew.
Der Künstler bester, Tvaschtar, komme zauberreich, die gottgetrunkenen liebsten Becher bringend, her; schon schärft das Beil er, das aus gutem Erz gemacht mit dem Brihaspati, der schnelle, schlagen soll.
Tvastri kennt die Verwandlungen, der Werkkundigen Kundigster, der die am meisten frommenden Schalen, aus denen die Götter trinken, bringt. Er schärft jetzt das Beil aus gutem Erze, mit dem der buntfarbige Brahmanaspati behauen soll.
Тваштар знает волшебные превращения, (он,) самый деятельный из деятельных:
Он приносит самые счастливые сосуды для питья богов.
Сейчас он точит топор из хорошего железа.
Которым будет рубить переливающийся всеми цветами (?) Брахманаспати.
स॒तो नू॒नं क॑वय॒: सं शि॑शीत॒ वाशी॑भि॒र्याभि॑र॒मृता॑य॒ तक्ष॑थ । वि॒द्वांस॑: प॒दा गुह्या॑नि कर्तन॒ येन॑ दे॒वासो॑ अमृत॒त्वमा॑न॒शुः ॥
स॒तः । नू॒नम् । क॒व॒यः॒ । सम् । शि॒शी॒त॒ । वाशी॑भिः । याभिः॑ । अ॒मृता॑य । तक्ष॑थ । वि॒द्वांसः॑ । प॒दा । गुह्या॑नि । क॒र्त॒न॒ । येन॑ । दे॒वासः॑ । अ॒मृ॒त॒ऽत्वम् । आ॒न॒शुः ॥
हे कवयः मेधाविनस्त्वष्टुर्मम शिष्या ऋभवः सतः । सन्त इत्यर्थः । प्रशस्ता यूयं नूनम् इदानीं सं शिशीत अत्यर्थं तीक्ष्णीकुरुत वाशीः। याभिः वाशीभिः पात्राणि अमृताय सोमाय । तत्पानायेत्यर्थः । यद्वा युष्माकममृतत्वाय । तदर्थं तक्षथ संपादयथ । हे कवयः विद्वांसः यूयं गुह्यानि गोपनीयानि पदा पदानि निवासस्थानानि कर्तन कुरुत । येन स्थानकरणेन देवासः देवा यूयम् अमृतत्वमानशुः प्राप्ता यूयम् । एवं स्वशिष्यानाह॥ ।
“Verily being sages, (Ṛbhus) sharpen the instrumental uments with which you fabricate the cups for the nectaṛDo you, who are wise, prepare the mysterious paths whereby tte gods have attained to immortality.”
Now, O ye Sapient Ones, make ye the axes sharp wherewith ye fashion bowls to hold the Amrta.
Knowing the secret places make ye ready that whereby the Gods have gotten immortality.
Now, poets, sharpen up (the hatchets) that are (here), the axes with which you carve for the immortal.
As knowing ones, create hidden tracks, (like the track) by which the
gods achieved immortality.
Des tücht'gen Beile machet scharf, ihr weisen, nun durch die ihr zimmernd wirkt für die Unsterblichkeit; und kennend die geheimen Spuren führt das aus, wodurch die Götter kamen zur Unsterblichkeit.
Nun schärfet gleichmäßig die Beile, ihr Seher, womit ihr für den Unsterblichen zimmert! Als Kundige gebraucht die geheimsinnigen Worte, wodurch die Götter die Unsterblichkeit erlangt haben!
О поэты, точите же сейчас все вместе топоры,
Которыми вы вытесываете для бессмертия!
Как знатоки творите тайные слова,
Благодаря чему боги достигли бессмертия.
गर्भे॒ योषा॒मद॑धुर्व॒त्समा॒सन्य॑पी॒च्ये॑न॒ मन॑सो॒त जि॒ह्वया॑ । स वि॒श्वाहा॑ सु॒मना॑ यो॒ग्या अ॒भि सि॑षा॒सनि॑र्वनते का॒र इज्जिति॑म् ॥
गर्भे॑ । योषा॑म् । अद॑धुः । व॒त्सम् । आ॒सनि॑ । अ॒पी॒च्ये॑न । मन॑सा । उ॒त । जि॒ह्वया॑ । सः । वि॒श्वाहा॑ । सु॒ऽमनाः॑ । यो॒ग्याः । अ॒भि । स॒सा॒सनिः॑ । व॒न॒ते॒ । का॒रः । इत् । जिति॑म् ॥
ते मरुतः गर्भे मृताया गोर्मध्ये ग्राहके चर्मणि मृताया गोः संबन्धिनि योषां कांचिद्गाम् अदधुः धारितवन्तः । निश्चर्मणो गामरिणीत धीतिभिः (ऋ. सं. १. १६१. ७ ) इत्युक्तम् । तथा आसनि मृताया आस्ये वत्सम् अदधुः । केन साधनेन अपीच्येन मनसा देवत्वमाकाङ्क्षता उत अपि च जिह्वया । सादृश्यप्रधानोऽयं निर्देशः । जिह्वावदायतया वाश्येत्यर्थः । यद्वा । जिह्वया युक्तां योषामिति संबन्धः । सिषासनिः संभजनशीलः सः ऋभुसंघः विश्वाहा सर्वेष्वहःसु सर्वदा योग्याः स्वोचिताः सुमनाः स्तुतीः अभि वनते । स च संघः जितिं शत्रुजयं कामं कार इत् कर्तैव शत्रुजयकर्तैव ॥ ॥ १४ ॥
“(The Maruts) plural ced a feminine le in the enveloping hide (of a dead cow), and a calf in the mouth (of adead cow), with mind and tongue, aiming (at deification); daily the genitive rous (fraternity of the Ṛbhus) offerssuitable praises (to the gods), granting victory over our foes.”
Ye with a secret tongue and dark intention laid the maiden deep within, the calf within the mouth.
They evermore are near us with their gracious help: successful is the song that strives for victory.
They have placed the “maiden” in the embryo [=Agni?], have placed the “calf” in his mouth, with cryptic mind and tongue.
He, always benevolent, eager to gain, with the yoking strings wins the victory just at the decisive moment.
The next three hymns (54–56) are attributed to Br̥haduktha Vāmadevya.
Ihr setztet das Mädchen in den Mutterleib (?), das Kalb in den Mund (?) mit verborgenem Geiste und mit der Zunge; dieser wohlgesinnte, zu erlangen begierige, empfängt alle Tage angemessene Gaben und sein Loblied empfängt den Preis (?).
Sie legten die Frau in den Mutterleib, das Kalb in das Maul mit geheimem Sinn und geheimer Zunge. Der nach Gewinn Strebende, der jederzeit guten Mutes zu seinen Aufgaben ist, pflegt im Kampfe den Sieg zu erringen.
Они вложили в материнскую утробу женщину, теленка - в пасть,
С тайным смыслом и (тайным) языком.
Всегда хорошо настроенный к (своим) трудам.
Стремящийся захватить, он добивается победы в воспевании.