Sukta 10.58
ऋषिबन्धुः श्रुतबन्धुर्विप्रबन्धुर्गौपायनाः
देवतामन आवर्तनं
मन्त्र12
छन्दअनुष्टुप्
यत्ते॑ य॒मं वै॑वस्व॒तं मनो॑ ज॒गाम॑ दूर॒कम् । तत्त॒ आ व॑र्तयामसी॒ह क्षया॑य जी॒वसे॑ ॥
यत् । ते॒ । य॒मम् । वै॒व॒स्व॒तम् । मनः॑ । ज॒गाम॑ । दूर॒कम् । तत् । ते॒ । आ । व॒र्त॒या॒म॒सि॒ । इ॒ह । क्षया॑य । जी॒वसे॑ ॥
पुरुषस्य म्रियमाणस्य मनो नामं महद्भूतं बहुधा विशीर्णं भवति। तस्य पुनःसंभरणमत्रोच्यते । हे म्रियमाण पुरुष यत ते तव मनः वैवस्वतं विवस्वतः पुत्रं यमं दूरकम् अत्यन्तं दूरं यथा भवति तथा जगाम ते तव तत् मनः आ वर्तयामसि आवर्तयामः । किमर्थम् । इह क्षयाय इह लोके निवासाय जीवसे चिरकालजीवनाय ॥
THY spirit, that went far away to Yama to Vivasvan's Son,
We cause to come to thee again that thou mayst live and sojourn here.
If your mind has gone to Yama Vaivasvata far away,
we will make it turn hither to you, here to live and dwell.
Dein Geist, der zu Vivasvats Sohn, zu Jama in die Ferne ging, Der werde von uns hergelockt zum Leben und zu sicherm Sitz.
Wenn dein Geist zu Yama, des Vivasvat Sohne, weit weg gegangen ist, so holen wir ihn dir her, daß er hier wohne und lebe.
Когда твой дух ушел далеко
К Яме, сыну Вивасвата,
Мы его возвращаем тебе,
Чтоб он здесь пребывал (и) жил.
यत्ते॒ दिवं॒ यत्पृ॑थि॒वीं मनो॑ ज॒गाम॑ दूर॒कम् । तत्त॒ आ व॑र्तयामसी॒ह क्षया॑य जी॒वसे॑ ॥
यत् । ते॒ । दिव॑म् । यत् । पृ॒थि॒वीम् । मनः॑ । ज॒गाम॑ । दूर॒कम् । तत् । ते॒ । आ । व॒र्त॒या॒म॒सि॒ । इ॒ह । क्षया॑य । जी॒वसे॑ ॥
हे सुबन्धो यत् मनः दिवं जगाम यत् च पृथिवीं दूरकम् । दूरकमिति क्रियाविशेषणम् । तत् इह निवासाय जीवनाय चावर्तयामः ॥
Thy spirit, that went far away, that passed away to earth and heaven,
We cause to come to thee again that thou mayst live and sojourn here.
If your mind has gone to heaven, if to earth far away,
we will make it turn hither to you, here to live and dwell.
Dein Geist, der zu dem Himmel und zur Erde in die Ferne ging, Der werde von uns hergelockt zum Leben und zu sicherm Sitz.
Wenn dein Geist in den Himmel, wenn in die Erde, weit weg gegangen ist, so holen wir ihn dir her, daß er hier wohne und lebe.
Когда твой дух ушел далеко
На небо, когда на землю,
Мы его возвращаем тебе,
Чтоб он здесь пребывал (и) жил.
यत्ते॒ भूमिं॒ चतु॑र्भृष्टिं॒ मनो॑ ज॒गाम॑ दूर॒कम् । तत्त॒ आ व॑र्तयामसी॒ह क्षया॑य जी॒वसे॑ ॥
यत् । ते॒ । भूमि॑म् । चतुः॑ऽभृष्टिम् । मनः॑ । ज॒गाम॑ । दूर॒कम् । तत् । ते॒ । आ । व॒र्त॒या॒म॒सि॒ । इ॒ह । क्षया॑य । जी॒वसे॑ ॥
हे सुबन्धो यत् मनः भूमिं चतुर्भृष्टिम् । चतुर्दिक्षु भ्रंशो यस्याः सा । तां जगाम तत् आवर्तयामः ॥
Thy spirit, that went far away, away to the four-cornered earth,
We cause to come to thee again that thou mayst live and sojourn here.
If your mind has gone to the four-cornered land far away,
we will make it turn hither to you, here to live and dwell.
Dein Geist, der zum vierzackigen Weltraume in die Ferne ging, Der werde von uns hergelockt zum Leben und zu sicherm Sitz.
Wenn dein Geist in die viereckige Erde, weit weg gegangen ist, so holen wir ihn dir her, daß er hier wohne und lebe.
Когда твой дух ушел далеко
На землю с четырьмя углами,
Мы его возвращаем тебе,
Чтоб он здесь пребыл (и) жил.
यत्ते॒ चत॑स्रः प्र॒दिशो॒ मनो॑ ज॒गाम॑ दूर॒कम् । तत्त॒ आ व॑र्तयामसी॒ह क्षया॑य जी॒वसे॑ ॥
यत् । ते॒ । चत॑स्रः । प्र॒ऽदिशः॑ । मनः॑ । ज॒गाम॑ । दूर॒कम् । तत् । ते॒ । आ । व॒र्त॒या॒म॒सि॒ । इ॒ह । क्षया॑य । जी॒वसे॑ ॥
हे सुबन्धो यत्ते मनः प्रदिशः प्रकृष्टा महादिशः चतस्रः जगाम तत् आवर्तयामः ॥
Thy spirit, that went far away to the four quarters of the world,
We cause to come to thee again that thou mayst live and sojourn here.
If your mind has gone to the four quarters far away,
we will make it turn hither to you, here to live and dwell.
Dein Geist, der in die Ferne ging in die vier Richtungen der Welt, Der werde von uns hergelockt zum Leben und zu sicherm Sitz.
Wenn dein Geist in die vier Weltgegenden, weit weg gegangen ist, so holen wir ihn dir her, daß er hier wohne und lebe.
Когда твой дух ушел далеко
В четыре стороны света,
Мы его возвращаем тебе,
Чтоб он здесь пребывал (и) жил.
यत्ते॑ समु॒द्रम॑र्ण॒वं मनो॑ ज॒गाम॑ दूर॒कम् । तत्त॒ आ व॑र्तयामसी॒ह क्षया॑य जी॒वसे॑ ॥
यत् । ते॒ । स॒मु॒द्रम् । अ॒र्ण॒वम् । मनः॑ । ज॒गाम॑ । दूर॒कम् । तत् । ते॒ । आ । व॒र्त॒या॒म॒सि॒ । इ॒ह । क्षया॑य । जी॒वसे॑ ॥
हे सुबन्धो यत्ते मनः अर्णवम् अर्णांस्युदकानि तद्वन्तं समुद्रं मेघं वा जगाम तत् इति गतम् ॥
Thy spirit, that went far away, away unto the billowy sea,
We cause to come to thee again that thou mayst live and sojourn here.
If your mind has gone to the flooding sea far away,
we will make it turn hither to you, here to live and dwell.
Dein Geist, der in das wogende Gewässer in die Ferne ging, Der werde von uns hergelockt zum Leben und zu sicherm Sitz.
Wenn dein Geist in die Meerflut, weit weg gegangen ist, so holen wir ihn dir her, daß er hier wohne und lebe.
Когда твой дух ушел далеко
В бушующее море,
Мы его возвращаем тебе,
Чтоб он здесь пребывал (и) жил.
यत्ते॒ मरी॑चीः प्र॒वतो॒ मनो॑ ज॒गाम॑ दूर॒कम् । तत्त॒ आ व॑र्तयामसी॒ह क्षया॑य जी॒वसे॑ ॥
यत् । ते॒ । मरी॑चीः । प्र॒ऽवतः॑ । मनः॑ । ज॒गाम॑ । दूर॒कम् । तत् । ते॒ । आ । व॒र्त॒या॒म॒सि॒ । इ॒ह । क्षया॑य । जी॒वसे॑ ॥
हे सुबन्धो यत्ते मनः प्रवतः प्रगच्छन्तीः मरीचीः दीप्तीः जगाम तत् इति गतम् ॥ ॥ २० ॥
Thy spirit, that went far away to beams of light that flash and flow,
We cause to come to tbee again that thou mayst live and sojourn here.
If your mind has gone to the light-beams, the sloping paths (to Yama) far away,
we will make it turn hither to you, here to live and dwell.
Dein Geist, der in die lichten Höhn des Himmels in die Ferne ging, Der werde von uns hergelockt zum Leben und zu sicherm Sitz.
Wenn dein Geist in die Lichtstrahlen, in die Ströme weit weg gegangen ist, so holen wir ihn dir her, daß er hier wohne und lebe.
Когда твой дух ушел далеко
В лучи света, на отлогие склоны,
Мы его возвращаем тебе,
Чтобы он здесь пребывал (и) жил.
यत्ते॑ अ॒पो यदोष॑धी॒र्मनो॑ ज॒गाम॑ दूर॒कम् । तत्त॒ आ व॑र्तयामसी॒ह क्षया॑य जी॒वसे॑ ॥
यत् । ते॒ । अ॒पः । यत् । ओष॑धीः । मनः॑ । ज॒गाम॑ । दूर॒कम् । तत् । ते॒ । आ । व॒र्त॒या॒म॒सि॒ । इ॒ह । क्षया॑य । जी॒वसे॑ ॥
हे सुबन्धो यत्ते मनोऽप उदकं यदोषधीर्वनस्पतीनिति तदिति गतम्॥७॥
Thy spirit, that went far away, went to the waters and the plants,
We cause to come to thee again that thou mayst live and sojourn here.
If your mind has gone to the waters, if to the plants far away,
we will make it turn hither to you, here to live and dwell.
Dein Geist, der in die Wasserflut und Pflanzen in die Ferne ging, Der werde von uns hergelockt zum Leben und zu sicherm Sitz.
Wenn dein Geist in die Gewässer, wenn in die Pflanzen weit weg gegangen ist, so holen wir ihn dir her, daß er hier wohne und lebe.
Когда твой дух ушел далеко
В воды, когда в растения,
Мы его возвращаем тебе,
Чтобы он здесь пребывал (и) жил.
यत्ते॒ सूर्यं॒ यदु॒षसं॒ मनो॑ ज॒गाम॑ दूर॒कम् । तत्त॒ आ व॑र्तयामसी॒ह क्षया॑य जी॒वसे॑ ॥
यत् । ते॒ । सूर्य॑म् । यत् । उ॒षस॑म् । मनः॑ । ज॒गाम॑ । दूर॒कम् । तत् । ते॒ । आ । व॒र्त॒या॒म॒सि॒ । इ॒ह । क्षया॑य । जी॒वसे॑ ॥
हे सुबन्धो यत्ते मनः सूर्यं सूर्यमिव यदुषसं तदिति गतम्॥८॥
Thy spirit, that went far away, that visited the Sun and Dawn.
We cause to come to thee again that thou mayst live and sojourn here.
If your mind has gone to the sun, if to the dawn far away,
we will make it turn hither to you, here to live and dwell.
Dein Geist, der zu dem Morgenroth, zur Sonne in die Ferne ging, Der werde von uns hergelockt zum Leben und zu sicherm Sitz.
Wenn dein Geist in die Sonne, wenn in die Morgenröte weit weg gegangen ist, so holen wir ihn dir her, daß er hier wohne und lebe.
Когда твой дух ушел далеко
В солнце, в утреннюю зарю,
Мы его возвращаем тебе,
Чтобы он здесь пребывал (и) жил.
यत्ते॒ पर्व॑तान्बृह॒तो मनो॑ ज॒गाम॑ दूर॒कम् । तत्त॒ आ व॑र्तयामसी॒ह क्षया॑य जी॒वसे॑ ॥
यत् । ते॒ । पर्व॑तान् । बृ॒ह॒तः । मनः॑ । ज॒गाम॑ । दूर॒कम् । तत् । ते॒ । आ । व॒र्त॒या॒म॒सि॒ । इ॒ह । क्षया॑य । जी॒वसे॑ ॥
हे सुबन्धो यत्ते मनो बृहतः पर्वतान् तदिति गतम्॥९॥
Thy spirit, that went far away, away to lofty mountain heights,
We cause to come to thee again that thou mayst live and sojourn here.
If your mind has gone to the lofty mountains far away,
we will make it turn hither to you, here to live and dwell.
Dein Geist, der zu den Bergeshöhn, den grossen in die Ferne ging, Der werde von uns hergelockt zum Leben und zu sicherm Sitz.
Wenn dein Geist in die hohen Berge weit weg gegangen ist, so holen wir ihn dir her, daß er hier wohne und lebe.
Когда твой дух ушел далеко
В высокие горы,
Мы его возвращаем тебе,
Чтоб он здесь пребывал (и) жил.
यत्ते॒ विश्व॑मि॒दं जग॒न्मनो॑ ज॒गाम॑ दूर॒कम् । तत्त॒ आ व॑र्तयामसी॒ह क्षया॑य जी॒वसे॑ ॥
यत् । ते॒ । विश्व॑म् । इ॒दम् । जग॑त् । मनः॑ । ज॒गाम॑ । दूर॒कम् । तत् । ते॒ । आ । व॒र्त॒या॒म॒सि॒ । इ॒ह । क्षया॑य । जी॒वसे॑ ॥
हे सुबन्धो यत्ते मनो विश्वमिति तदिति गतम्। चतस्र ऋचो निगदसिद्धाः॥१०॥
Thy spirit, that went far away into this All, that lives and moves,
We cause to come to thee again that thou mayst live and sojourn here.
If your mind has gone to this whole moving world far away,
we will make it turn hither to you, here to live and dwell.
Dein Geist, der in die Ferne ging in diese ganze Lebenswelt, Der werde von uns hergelockt zum Leben und zu sicherm Sitz.
Wenn dein Geist in diese ganze Welt weit weg gegangen ist, so holen wir ihn dir her, daß er hier wohne und lebe.
Когда твой дух ушел далеко
В весь этот подвижный мир,
Мы его возвращаем тебе,
Чтобы он здесь пребывал (и) жил.
यत्ते॒ परा॑: परा॒वतो॒ मनो॑ ज॒गाम॑ दूर॒कम् । तत्त॒ आ व॑र्तयामसी॒ह क्षया॑य जी॒वसे॑ ॥
यत् । ते॒ । पराः॑ । प॒रा॒ऽवतः॑ । मनः॑ । ज॒गाम॑ । दूर॒कम् । तत् । ते॒ । आ । व॒र्त॒या॒म॒सि॒ । इ॒ह । क्षया॑य । जी॒वसे॑ ॥
हे सुबन्धो यत्ते मनः पराः परावतः अत्यन्तं दूरदेशान् जगाम तत् इति गतम् ॥
Thy spirit, that went far away to distant realms beyond our ken,
We cause to come to thee again that thou mayst live and sojourn here.
If your mind has gone to the distant distances far away,
we will make it turn hither to you, here to live and dwell.
Dein Geist, der in die weitesten Gebiete in die Ferne ging, Der werde von uns hergelockt zum Leben und zu sicherm Sitz.
Wenn dein Geist in die fernsten Fernen weit weg gegangen ist, so holen wir ihn dir her, daß er hier wohne und lebe.
Когда твой дух ушел далеко
В отдаленные дали,
Мы его возвращаем тебе,
Чтобы он здесь пребывал (и) жил.
यत्ते॑ भू॒तं च॒ भव्यं॑ च॒ मनो॑ ज॒गाम॑ दूर॒कम् । तत्त॒ आ व॑र्तयामसी॒ह क्षया॑य जी॒वसे॑ ॥
यत् । ते॒ । भू॒तम् च॒ । भव्य॑म् । च॒ । मनः॑ । ज॒गाम॑ । दूर॒कम् । तत् । ते॒ । आ । व॒र्त॒या॒म॒सि॒ । इ॒ह । क्षया॑य । जी॒वसे॑ ॥
हे सुबन्धो यत्ते मनः भूतं च भव्यं च इत्यनेन भूतभव्यात्मकव्यतिरेकेण कस्यचिदभावाद्वर्तमानस्य पृथगेवाभिधानात् कृत्स्नं प्रपञ्चमुक्तं भवति । तत्र सर्वत्र गतं मनो जीवनाय निवासाय चावर्तयामः ॥ ॥ २१ ॥
Thy spirit, that went far away to all that is and is to be,
We cause to come to thee again that thou mayst live and sojourn heie.
If your mind has gone to what has been and what will be far away, we will make it turn hither to you, here to live and dwell.
Dein Geist, der zur Vergangenheit und Zukunft in die Ferne ging, Der werde von uns hergelockt zum Leben und zu sicherm Sitz.
Wenn dein Geist in das Vergangene und Werdende weit weg gegangen ist, so holen wir ihn dir her, daß er hier wohne und lebe.
Когда твой дух ушел далеко
В то, что было, и в то, что будет,
Мы его возвращаем тебе,
Чтобы он здесь пребывал (и) жил.