Sukta 10.8
ऋषित्रिशिरास्त्वाष्ट्रः
देवताअग्निः
मन्त्र9
छन्दत्रिष्टुप्
प्र के॒तुना॑ बृह॒ता या॑त्य॒ग्निरा रोद॑सी वृष॒भो रो॑रवीति । दि॒वश्चि॒दन्ताँ॑ उप॒माँ उदा॑नळ॒पामु॒पस्थे॑ महि॒षो व॑वर्ध ॥
प्र । के॒तुना॑ । बृ॒ह॒ता । या॒ति॒ । अ॒ग्निः । आ । रोद॑सी॒ इति॑ । वृ॒ष॒भः । रो॒र॒वी॒ति॒ । दि॒वः । चि॒त् । अन्ता॑न् । उ॒प॒ऽमान् । उत् । आ॒न॒ट् । अ॒पाम् । उ॒पऽस्थे॑ । म॒हि॒षः । व॒व॒र्ध॒ ॥
अग्निः बृहता महता केतुना प्रज्ञानेन युक्तः सन् आ इदानीं रोदसी द्यावापृथिव्यौ प्र याति प्रकर्षेण गच्छति । किंच देवानामाह्वानकाले वृषभः इव रोरवीति अत्यर्थं शब्दं करोति । दिवश्चित् द्युलोकस्यापि अन्तान् अवसानान् उपमान् समीपांश्च प्रदेशान् ज्वलनात्मनादित्यात्मना वा स्थितः उदानट् ऊर्ध्वं व्याप्नोति । अपां वृष्टिलक्षणानामुदकानाम् उपस्थे उपस्थानेऽन्तरिक्षे वैद्युतात्मना महिषः महान् ववर्ध वर्धते ॥
“Agni traverses heaven and earth with a vast banner; he roars (like) a bull; he spreads aloft over theremote and proximate (regions) of the sky; mighty, he increases in the lap of the water.”
AGNI advances with his lofty banner: the Bull is bellowing to the earth and heavens.
He hath attained the sky's supremest limits. the Steer hath waxen in the lap of waters.
With his lofty beacon Agni drives forth; the bull keeps bellowing to the two world-halves.
He has reached up even to the farthest ends of heaven; the buffalo has grown strong in the lap of the waters.
Es schreitet Agni vor mit hohem Banner, und Erd' und Himmel brüllet laut der Stier an; Auch zu des Himmels höchsten Enden drang er, im Schooss der Wasser wurde gross der Büffel.
Mit hohem Banner geht Agni voran; der Bulle brüllt beide Welten an. Er reicht hinauf selbst bis zu den äußersten Enden des Himmels. Im Schoße der Gewässer ist der Büffel groß geworden.
С высоким знаменем Агни идет вперед.
Громким ревом бык оглашает две половины мироздания.
Он достиг крайних пределов самого неба.
Бык возрос в лоне вод.
मु॒मोद॒ गर्भो॑ वृष॒भः क॒कुद्मा॑नस्रे॒मा व॒त्सः शिमी॑वाँ अरावीत् । स दे॒वता॒त्युद्य॑तानि कृ॒ण्वन्त्स्वेषु॒ क्षये॑षु प्रथ॒मो जि॑गाति ॥
मु॒मोद॑ । गर्भः॑ । वृ॒ष॒भः । क॒कुत्ऽमा॑न् । अ॒स्रे॒मा । व॒त्सः । शिमी॑ऽवान् । अ॒रा॒वी॒त् । सः । दे॒वऽता॑ति । उत्ऽय॑तानि । कृ॒ण्वन् । स्वेषु॑ । क्षये॑षु । प्र॒थ॒मः । जि॒गा॒ति॒ ॥
गर्भः द्यावापृथिव्योरन्तर्गतः वृषभः कामानां वर्षिताग्निः ककुद्मान् उन्नततेजस्कः मुमोद मोदते । किंच अस्रेमा । प्रशस्यनामैतत् । प्रशस्तः वत्सः नक्तोषसोर्वत्सभूतः सायंप्रातराहुत्युपजीवनात् शिमीवान् हविर्वहनदेवाहृानादिकर्मवानग्निः अरावीत् देवाह्वानादिशब्दं करोति । सः अग्निः देवताति यज्ञे उद्यतानि उद्यमान्युत्साहकर्माणि कृण्वन् कुर्वन् स्वेषु क्षयेषु आत्मीयेष्वाहवनीयादिस्थानेषु स्थितः प्रथमः देवानां स्थानेषु मुख्यः जिगाति गच्छति ॥
“THe embryo (of heaven and earth), the showerer (of benefits), the glorious, rejoices; the excellentchild (of morn and eve), the celebrator of holy rites calls aloud; assiduous in exertions at the worship of the gods,he moves chief in his own abodes.”
The Bull, the youngling with the hump, hath frolicked, the strong and never-ceasing Calf hath bellowed.
Bringing our offerings to the God's assembly, he moves as Chief in his own dwelling-places.
He rejoices as an embryo, as a hump-backed bull. No miscarriage, the calf has bellowed vehemently.
Causing (the oblations) to be lifted up to the conclave of gods, he goes first within his own dwelling places.
Es ist voll Lust der Buckelstier, der junge, es brüllt das Kalb sich unermüdlich regend, Zur Götterschar das Dargereichte bringend kommt als der erste er zu seinen Sitzen.
Das neugeborene Kind ist fröhlich, der Bulle mit dem Buckel; das Kalb, das keine Fehlgeburt ist, hat heftig gebrüllt. Bei dem Götteropfer die dargebrachten Spenden ausrichtend, zieht er als Erster in seine Wohnstätten ein.
Возрадовался младенец, бык горбатый,
Непреждевременный теленок мощно взревел.
Готовя для службы богам предлагаемые (жертвы),
Он идет первым в свои жилища.
आ यो मू॒र्धानं॑ पि॒त्रोरर॑ब्ध॒ न्य॑ध्व॒रे द॑धिरे॒ सूरो॒ अर्ण॑: । अस्य॒ पत्म॒न्नरु॑षी॒रश्व॑बुध्ना ऋ॒तस्य॒ योनौ॑ त॒न्वो॑ जुषन्त ॥
आ । यः । मू॒र्धान॑म् । पि॒त्रोः । अर॑ब्ध । नि । अ॒ध्व॒रे । द॒धि॒रे॒ । सूरः॑ । अर्णः॑ । अस्य॑ । पत्म॑न् । अरु॑षीः । अश्व॑ऽबुध्नाः । ऋ॒तस्य॑ । योनौ॑ । त॒न्वः॑ । जु॒ष॒न्त॒ ॥
यः अग्निः पित्रोः मातापितृभूतयोर्द्यावापृथिव्योः मूर्धानम् आ अरब्ध स्वतेजोभिरारभते । यद्वा । मातापितृभूतयोररण्योर्मूर्धानं शिरोवत् प्रधानभूतं मन्थनप्रदेशम् । आङीषदर्थे। आरब्ध ईषद्धिनस्ति । निर्मथनकालेऽपि दाहेन दग्धुं समर्थः । सूरः सुवीर्यस्याग्नेः अर्णः गमनशीलं तेजः अध्वरे यज्ञे नि दधिरे । यष्टारो नियमेन धारयन्ति । अस्य अग्नेः पत्मन् पतने अरुषीः आरोचमानाः ऋतस्य यज्ञस्य योनौ स्थाने अश्वबुध्नाः व्याप्तमूला अशनबन्धना वा । हविराहारान्विता इत्यर्थः । तन्वः तदीयास्तनूः जुषन्त कवयः सेवन्ते ॥
“They have plural ced in the sacrifice the radiance of the powerful Agni, who seizes hold of the forehead ofhis parents, gratifying his cherished, radiant, and expanding limbs, in their course, in their chamber of sacrifice.”
Him who hath grasped his Parents' head, they stablished at sacrifice a wave of heavenly lustre.
In his swift flight the red Dawns borne by horses refresh their bodies in the home of Order.
He who has seized the head of his two parents [=Heaven and Earth? kindling sticks?], (him) they [=priests] have set down at the rite as the sun’s undulating flood.
At his flight the ruddy females [=flames? dawns?] with the horse [=fire?] as their foundation find pleasure in their own bodies within the womb of truth.
Ihn, der der Aeltern Haupt erfasste, setzten sie hin beim Opfer als des Himmels Lichtstrom; Bei seinem Flug im Schooss des Rechts erfreun sich die Morgenröthen, die mit Rossen fahren.
Der den Scheitel der beiden Eltern erfaßt hat, den haben sie im Opfer eingesetzt, ein Meer von Sonne. Bei seinem Aufflug haben die rötlichen Flammen, deren Abschluß die Rosse bilden, an der Wiege der Opferordnung an sich selbst Wohlgefallen gefunden.
Кто ухватился за макушку двоих родителей,
(Того) они вложили в обряд как бушующее море солнца.
Во время его полета красноватые (языки пламени), кончающиеся конями,
Радовались самим себе в лоне закона.
उ॒षौ॑षो॒ हि व॑सो॒ अग्र॒मेषि॒ त्वं य॒मयो॑रभवो वि॒भावा॑ । ऋ॒ताय॑ स॒प्त द॑धिषे प॒दानि॑ ज॒नय॑न्मि॒त्रं त॒न्वे॒३॒॑ स्वायै॑ ॥
उ॒षःऽउ॑षः । हि । व॒सो॒ इति॑ । अग्र॑म् । एषि॑ । त्वम् । य॒मयोः॑ । अ॒भ॒वः॒ । वि॒भाऽवा॑ । ऋ॒ताय॑ । स॒प्त । द॒धि॒षे॒ । प॒दानि॑ । ज॒नय॑न् । मि॒त्रम् । त॒न्वे॑ । स्वायै॑ ॥
हे वसो स्वेन तेजसा सर्वस्याच्छादयितर्वसुमन् वा प्रशस्य वा अग्ने त्वम् उषउषः सर्वस्या एवोषसः अग्रं पूर्वम् एषि प्राप्नोषि । अपि च यमयोः युग्मयोः परस्परमवियुक्तयोरहोरात्रयोः विभावा दीप्तिमान् अभवः भवसि । तन्वे स्वायै आत्मीयाच्छरीरात् मित्रम् आदित्यं जनयन् उत्पादयन् सप्त पदानि सप्तसंख्याकानि धिष्ण्यादिस्थानानि ऋताय यज्ञार्थं दधिषे धारयसि ॥
“Opulent Agni, you precede dawn after dawn. You are the illuminator of the twin (day and night);engendering Mitra from your own person n, you retain seven plural ces for sacrifice.”
For, Vasu thou precedest every Morning, and still hast been the Twins' illuminator.
For sacrifice, seven places thou retainest while for thine own self thou engenderest Mitra.
Because you go at the forefront of every dawn, o good one, you have become the far-radiant one at (the time of) the twins [=Night and
Dawn?].
For truth you have set your seven steps, begetting an alliance [/Mitra] for the sake of your own body.
Denn du, o guter, führst die Morgenröthen, du hast erhellt die Schwestern, Nacht und Morgen, Du hast gesetzt des Opfers sieben Stätten, den Freund erzeugend deinem eignen Leibe.
Denn du gehst jeder Usas voraus, du Guter; du wardst der Erheller der beiden Zwillinge. Dem Gesetz hast du die sieben Schritte getan, dir selbst in ihm einen Freund schaffend.
Ведь ты идешь впереди каждой утренней зари, о благой.
Ты был (тем, кто) освещает обоих близнецов.
Ради закона ты сделал семь шагов,
Создавая для себя самого дружеский союз.
भुव॒श्चक्षु॑र्म॒ह ऋ॒तस्य॑ गो॒पा भुवो॒ वरु॑णो॒ यदृ॒ताय॒ वेषि॑ । भुवो॑ अ॒पां नपा॑ज्जातवेदो॒ भुवो॑ दू॒तो यस्य॑ ह॒व्यं जुजो॑षः ॥
भुवः॑ । चक्षुः॑ । म॒हः । ऋ॒तस्य॑ । गो॒पाः । भुवः॑ । वरु॑णः । यत् । ऋ॒ताय॑ । वेषि॑ । भुवः॑ । अ॒पाम् । नपा॑त् । जा॒त॒ऽवे॒दः॒ । भुवः॑ । दू॒तः । यस्य॑ । ह॒व्यम् । जुजो॑षः ॥
महः महतः ऋतस्य यज्ञस्य हे अग्ने त्वं चक्षुः इव प्रकाशकः भुवः भवसि । गोपाः यज्ञस्य रक्षकस्त्वमेव भवसि । यत् यदा ऋताय सोमरसलक्षणस्योदकस्यादानार्थं वरुणः आदित्यः वेषि गच्छसि तदा त्वमेव भुवः भवसि । हे जातवेदः जातप्रज्ञाग्ने अपां वृष्टिलक्षणानामुदकानां नपात् पौत्रस्त्वमेव भुवः भवसि । अद्भ्यो हि मेघो जायते मेघादग्निर्विद्यद्रूपो जायत इत्यपां पौत्रत्वमुच्यते । यस्य यजमानस्य हव्यं हविः जुजोषः सेवसे तस्य दूतः भुवः भवसि ॥ ॥३॥
“You are the eye, the protector of the great sacrifice; when you proceed to the rite, you are Varuṇa;you are the grandson of the waters, Jātavedas; you are the messenger (of him) whose oblation you enjoy.”
Thou art the Eye and Guard of mighty Order, and Varuna when to sacrifice thou comest.
Thou art the Waters' Child O Jatavedas, envoy of him whose offering thou acceptest.
You become the eye and herdsman of great truth; you become Varuṇa when you pursue (your tasks) for truth.
You become the Child of the Waters, o Jātavedas; you become the
messenger of him in whose oblation you will take pleasure.
Du bist des grossen Opfers Hirt und Auge, bist Varuna, wenn du ans heil'ge Werk gehst, Du, Wesenkenner, bist der Spross der Wasser, bist Bote dem, dess Opfer du geniessest.
Du wardst das Auge und der Hüter des großen Gesetzes; du wardst Varuna, da du für das Gesetz eintrittst. Du wardst der Wasser Enkel, o Jatavedas; du wardst der Bote für den, an dessen Opfer du Gefallen findest.
Ты был глазом, защитником великого закона.
Ты был Варуной, потому что ты обращаешься к закону,
Ты был Апам Напатом, о Джатаведас.
Ты был вестником (того,) чьей жертвой ты наслаждаешься.
भुवो॑ य॒ज्ञस्य॒ रज॑सश्च ने॒ता यत्रा॑ नि॒युद्भि॒: सच॑से शि॒वाभि॑: । दि॒वि मू॒र्धानं॑ दधिषे स्व॒र्षां जि॒ह्वाम॑ग्ने चकृषे हव्य॒वाह॑म् ॥
भुवः॑ । य॒ज्ञस्य॑ । रज॑सः । च॒ । ने॒ता । यत्र॑ । नि॒युत्ऽभिः॑ । सच॑से । शि॒वाभिः॑ । दि॒वि । मू॒र्धान॑म् । द॒धि॒षे॒ । स्वः॒ऽसाम् । जि॒ह्वाम् । अ॒ग्ने॒ । च॒कृ॒षे॒ । ह॒व्य॒ऽवाह॑म् ॥
हे अग्ने त्वं यत्र यस्मिन्नन्तरिक्षे शिवाभिः कल्याणीभिः नियुद्भिः नियुत्संज्ञकाभिरश्वजातिभिः संबद्धं वायुं सचसे संगच्छसे तस्मिन्नन्तरिक्षे यज्ञस्य रजसश्च उदकस्य च नेता प्रापयिता भुवः भवसि । ‘अग्निर्वा इतो वृष्टिं समीरयति' ( निरु. ७. २४ ) इति श्रुतेः । किंच दिवि द्युलोके मूर्धानं शिरोवत्प्रधानभूतं स्वर्षां सर्वस्य संभक्तारमादित्यं दधिषे हविर्वहनद्वारेण धारयसि । हे अग्ने त्वं जिह्वां ज्वालां हव्यवाहं हविषां वोढ्रीं चकृषे करोषि ॥
“You are the leader of the sacrifice and sacrificial water to the plural ce in which you are associated withthe auspicious steeds of the wind; you sustain the all-enjoying (sun) as chief in heaven; you, Agni, make yourtongue the bearer of the oblation.”
Thou art the Leader of the rite and region, to which with thine auspicious teams thou teadest,
Thy light-bestowing head to heaven thou liftest, making thy tongue the oblationbearer, Agni.
You become the leader of the sacrifice and of airy space, where you are accompanied your kindly teams of horses.
In heaven you have set your head, which wins the sun, and you have
made your tongue to be the conveyor of oblations, o Agni.
Du bist des Opfers und der Lüfte Lenker, wohin du eilst mit holden Rossescharen, Du hebst dein Haupt zum Himmel, Glanz erlangend, die Zunge machst du, Agni, Opfer führend.
Du wardst der Führer des Opfers und durch das Dunkel, wo du mit deinen freundlichen Gespannen das Geleit gibst. An den Himmel hast du dein das Sonnenlicht gewinnendes Haupt gesetzt; deine Zunge, Agni, hast du zum Opferbeförderer gemacht.
Ты был вождем жертвы и пространства,
Где ты сопровождаешься (своими) славными упряжками.
На небо поместил ты свою голову, завоевывающую солнечный свет.
Язык (свой), о Агни, ты сделал перевозчиком жертв.
अ॒स्य त्रि॒तः क्रतु॑ना व॒व्रे अ॒न्तरि॒च्छन्धी॒तिं पि॒तुरेवै॒: पर॑स्य । स॒च॒स्यमा॑नः पि॒त्रोरु॒पस्थे॑ जा॒मि ब्रु॑वा॒ण आयु॑धानि वेति ॥
अ॒स्य । त्रि॒तः । क्रतु॑ना । व॒व्रे । अ॒न्तः । इ॒च्छन् । धी॒तिम् । पि॒तुः । एवैः॑ । पर॑स्य । स॒च॒स्यमा॑नः । पि॒त्रोः । उ॒पऽस्थे॑ । जा॒मि । ब्रु॒वा॒णः । आयु॑धानि । वे॒ति॒ ॥
अस्मिंस्तृच इममर्थं ब्रवीति । हे त्रित सर्वेषामायुधानि वेत्ता त्वं त्वष्टृपुत्रस्य त्रिशिरसो वधार्थं मम साहाय्यं कुर्वितीन्द्रेणैवं पृष्टस्त्रितः स्ववीर्यवृद्ध्यर्थं यज्ञभागं वव्रे । स चेन्द्रस्तस्मै पाणिप्रक्षालनार्थं च जलं यज्ञभागं च दत्तवान् । अनेन यज्ञभागेन वृद्धवीर्यः त्रितः एतत्संज्ञक ऋषिः एवैः आत्मनो रक्षणैर्युक्तः अन्तः यज्ञस्य मध्ये धीतिं भागम् इच्छन् परस्य उत्कृष्टस्य पितुः सर्वस्य जगतः पालयितुः अस्य इन्द्रस्य क्रतुना त्रिशिरसो मम वधार्थं साहाय्यभूतेन कर्मणा निमित्तेन वव्रे सखायं वृतवान् । किंच पित्रोः मातापितृभूतयोर्द्यावापृथिव्योः उपस्थे समीपस्थे यज्ञे सचस्यमानः ऋत्विग्भिः सेव्यमानस्त्रितः जामि योग्यमिन्द्रस्यानुरूपं स्तोत्रं ब्रुवाणः इन्द्रस्य बलवृद्ध्यर्थमुच्चारयन् आयुधानि स्वभूतानि वेति । त्वष्टृपुत्रस्य मम वधार्थमागच्छति ॥
“Trita by (his own), desiring a share (of the sacrifice), for the sake of taking part in the exploit of thesupreme protector (of the world), chose (Indra as his friend); attended (by the priests) in the proximity of theparental heaven and earth, and reciting appropriate praise, he takes up his weapons.”
Through his wise insight Trita in the cavern, seeking as ever the Chief Sire's intention,
Carefully tended in his Parents' bosom, calling the weapons kin, goes forth to combat.
With his resolve, Trita [/the “third” fire], within a cave [/cover]—seeking a visionary thought according to the ways of his distant forefather,
longing for companionship in the lap of his parents, speaking his own familial weapons—pursues (his tasks).
Durch seine Kraft kommt Trita, der im Brunnen Gebet erstrebt nach Art des höchsten Vaters, Nach Huld verlangend zu dem Sitz der Aeltern, verbrüdert nennend seine scharfen Waffen.
Auf seinen Rat wünschte Trita in der Grube mit Eifer des höchsten Vaters Erkenntnis, und im Schoße beider Eltern Beistand suchend verlangt er nach den Waffen, indem er sie als die Verwandtschaftlichen anspricht.
По его совету, Трита в яме,
По обычаю высшего отца, стремясь к озарению,
Ища покровительства в лоне обоих родителей,
Обращается к оружию, называя (его) родственным.
स पित्र्या॒ण्यायु॑धानि वि॒द्वानिन्द्रे॑षित आ॒प्त्यो अ॒भ्य॑युध्यत् । त्रि॒शी॒र्षाणं॑ स॒प्तर॑श्मिं जघ॒न्वान्त्वा॒ष्ट्रस्य॑ चि॒न्निः स॑सृजे त्रि॒तो गाः ॥
सः । पित्र्या॑णि । आयु॑धानि । वि॒द्वान् । इन्द्र॑ऽइषितः । आ॒प्त्यः । अ॒भि । अ॒यु॒ध्य॒त् । त्रि॒ऽशी॒र्षाण॑म् । स॒प्तऽर॑श्मिम् । ज॒घ॒न्वान् । त्वा॒ष्ट्रस्य॑ । चि॒त् । निः । स॒सृ॒जे॒ । त्रि॒तः । गाः ॥
आप्त्यः आप्त्यस्य पुत्रोऽपां पुत्रो वा। तकारोपजनश्छान्दसः । सः त्रितः पित्र्याणि स्वपितृसंबन्धीनि आयुधानि विद्वान् जानन् इन्द्रेषितः त्रिशिरसा मया सह युद्धार्थमिन्द्रेण प्रेषितः सन् अभ्ययुध्यत् अभिमुख्येन युद्धवान् । तदनन्तरं सप्तरश्मिं शत्रुनियमनार्थं सप्तप्रग्रहहस्तम् । यद्वा । सप्तरश्मिरादित्यः । तत्सदृशम् । त्रिशीर्षाणं त्रिशिरस्कं मां जघन्वान् हतवान् । मूर्च्छितं कृतवानित्यर्थः । किं च त्रितः त्वाष्ट्रस्य चित् त्वष्टृपुत्रस्य ममापि गाः पशून् निः ससृजे विसृष्टवान् । अपहृतवानित्यर्थः ॥
“He, the son of the waters, incited by Indra, skilled in his paternal weapons, fought against (the enemy),and slew the seven-rayed, three-headed (asura); then Trita set free the cows of the son of Tvaṣṭā.”
Well-skilled to use the weapons of his Father, Aptya, urged on by Indra, fought the battle.
Then Trita slew the foe seven-rayed, three-headed, and freed the cattle of the Son of Tvastar.
That one, Āptya, knowing his ancestral weapons, urged on by Indra, attacked.
Having smashed the three-headed, seven-reined (monster), Trita let loose the cows, even those of Tvaṣṭar’s son.
Wohl kennend seine väterlichen Waffen, gesandt von Indra kämpfte Trita Aptja, Den Tvāschtra mit drei Köpfen, sieben Zungen erschlug er und befreite dessen Kühe.
Dieser, der Aptya, der väterlichen Waffen kundig, von Indra aufgefordert, bestand den Kampf. Als er den Dreiköpfigen, der sieben Zügel braucht, erschlagen hatte, ließ Trita die Kühe sogar des Tvastrisohnes heraus.
Зная оружие, идущее от предков, этот
Аптья, посланный Индрой, победил в борьбе.
Убив трехглавого, о семи лучах,
Трита выпустил коров у сына Тваштара.
भूरीदिन्द्र॑ उ॒दिन॑क्षन्त॒मोजोऽवा॑भिन॒त्सत्प॑ति॒र्मन्य॑मानम् । त्वा॒ष्ट्रस्य॑ चिद्वि॒श्वरू॑पस्य॒ गोना॑माचक्रा॒णस्त्रीणि॑ शी॒र्षा परा॑ वर्क् ॥
भूरि॑ । इत् । इन्द्रः॑ । उ॒त्ऽइन॑क्षन्तम् । ओजः॑ । अव॑ । अ॒भि॒न॒त् । सत्ऽप॑तिः । मन्य॑मानम् । त्वा॒ष्ट्रस्य॑ । चि॒त् । वि॒श्वऽरू॑पस्य । गोना॑म् । आ॒ऽच॒क्रा॒णः । त्रीणि॑ । शी॒र्षा । परा॑ । वर्क् ॥
सत्पतिः सतां पालकः इन्द्रः भूरीत् बह्वेव पूर्वतुल्यमतिरिक्तं वा ओजः बलम् उदिनक्षन्तं व्याप्नुवन्तं मन्यमानं शूरमित्यात्मानं चिन्तयन्तम् । यद्वा । मन्यतिर्दीप्तिकर्मा क्रोधक वा । दीप्यमानं क्रुध्यन्तं वा । त्वष्टृपुत्रं माम् अवाभिनत् वज्रेण विदारितवान् । विदार्य त्वाष्ट्रस्य चित् त्वष्टृपुत्रस्यापि गोनां गवाम् । स्वामिन इति शेषः । विश्वरूपस्य मम त्रीणि शीर्षा शीर्षाणि आचक्राणः आ समन्ताच्छब्दं कुर्वन् परा वर्क् पराङ्मुखस्य वृक्णवान् छिन्नवानित्यर्थः । ईदृशं भावि वस्तु विश्वरूपः स्वप्नान्तेऽनेन तृचेन दृष्टवान् ॥ ॥ ४ ॥
“Indra, the protector of the virtuous, crushed the arrogant (foe), attaining vast strenth; shouting, he cutoff the three heads of the multiform son of Tvaṣṭā (the lord) of cattle.”
Lord of the brave, Indra cleft him in pieces who sought to gain much strength and deemed him mighty.
He smote his three heads from his body, seizing the cattle of the oniniform Son of Tvastar.
Indra split (the heads) off the one trying to reach up to much power— the lord of settlements (split them off) the one who thought himself
(the same).
Having made the cows of Viśvarūpa, the son of Tvaṣṭar, his own, he twisted off his three heads.
Der gross sich dünkte, viele Kraft erstrebend, den schmetterte herab der mächt'ge Indra, Dem Tvaschtarsohn, dem Viçvarupa riss er drei Köpfe ab, und nahm sich seine Kühe.
Indra enthauptete ihn, der große Stärke erstrebte, der wahre Herr ihn, der sich dafür hielt. Nachdem er einen Teil der Kühe des Tvastrisohnes Visvarupa heimgetrieben hatte, beseitigte er dessen drei Köpfe.
Идра зарубил (того,) кто замахнулся на слишком большую силу,
Благой господин – (того), кто мнил себя (таковым).
Забрав себе коров самого сына Тваштара
Вишварупы, он оторвал три его головы.