Sukta 10.93
ऋषितान्वः पार्थ्यः
देवताविश्वेदेवाः
मन्त्र15
छन्दप्रस्तारपङ्क्तिः
महि॑ द्यावापृथिवी भूतमु॒र्वी नारी॑ य॒ह्वी न रोद॑सी॒ सदं॑ नः । तेभि॑र्नः पातं॒ सह्य॑स ए॒भिर्न॑: पातं शू॒षणि॑ ॥
महि॑ । द्या॒वा॒पृ॒थि॒वी॒ इति॑ । भू॒त॒म् । उ॒र्वी इति॑ । नारी॒ इति॑ । य॒ह्वी इति॑ । न । रोद॑सी॒ इति॑ । सद॑म् । नः॒ । तेभिः॑ । नः॒ । पा॒त॒म् । सह्य॑सः । ए॒भिः । नः॒ । पा॒त॒म् । शू॒षणि॑ ॥
हे द्यावापृथिवी द्यावापृथिव्यौ युवा महि अत्यन्तं यथा भवति तथा उर्वी विस्तीर्णे भूतं भवतम् । किंच यह्वी महत्यौ रोदसी द्यावापृथिव्यौ नारी न स्त्रियाविव नः अस्माकं सदं सदा भवतम् । किंच युवां शूषणि नः अस्माकं शत्रुबले युष्मदीयैः एभिः पालनैः पातं रक्षतम् । किंच युष्मदीयैः तेभिः तैः पालनैः नः अस्माकं सह्यसः अतिशयेनास्मानभिभवितुः शत्रोरपि पातं रक्षतम् ॥
“Heaven and earth, be great and spacious; mighty Rodasī, be ever with us like wives; with these (yourprotections), protect us from (the foe who is) stronger (than we), with these protect us in the might (of ourenemies).”
MIGHTY are ye, and far-extended, Heaven and Earth: both Worlds are evermore to us like two young Dames.
Guard us thereby from stronger foe; guard us hereby to give us strength.
Become greatly wide, o Heaven and Earth; the two world-halves are always like exuberant young women for us.
With these (gods?) protect us from one more powerful; with them protect us when (he is) swollen with strength.
O Himmel und Erde, seid uns weit ausgedehnt, o ihr Welten beide, stets wie zwei rastlose Weiber; mit diesen [Helfern] schützt uns vor dem stärkeren, mit diesen schützt uns in unserm Machtbesitz.
Seid recht weit, Himmel und Erde! Immer erscheinen uns die beiden Rodasi wie zwei jüngste Frauen. Mit diesen schützet uns vor einem Gewaltigeren, mit ihnen schützet uns, um überlegen zu sein!
य॒ज्ञेय॑ज्ञे॒ स मर्त्यो॑ दे॒वान्त्स॑पर्यति । यः सु॒म्नैर्दी॑र्घ॒श्रुत्त॑म आ॒विवा॑सत्येनान् ॥
य॒ज्ञेऽय॑ज्ञे । सः । मर्त्यः॑ । दे॒वान् । स॒प॒र्य॒ति॒ । यः । सु॒म्नैः । दी॒र्घ॒श्रुत्ऽत॑मः । आ॒ऽविवा॑साति । ए॒ना॒न् ॥
स मर्त्यः मनुष्यः यज्ञेयज्ञे सर्वेषु यज्ञेषु देवान् सर्वान् सपर्यति परिचरति यः दीर्घश्रुत्तमः अतिशयेन दीर्घस्य बहोः शास्त्रस्य श्रोता यो मनुष्यः सुम्नैः सुखकरैर्हविर्भिः एनान् देवान् आविवासाति परिचरति । असुखकरैर्हविर्भिः कृतमपि कर्म समर्थं न भवतीत्यर्थः ॥
“That man plural ases the gods at every sacrifice who, being most versed in protracted texts, worshipsthem with gratifying (oblations).”
In each succeeding sacrifice that mortal honoureth the Gods,
He who, most widely known and famed for happiness, invitetb them.
At every sacrifice that mortal honors the gods
who, of longest fame, seeks to entice them here with benevolent
thoughts.
Bei jedem Opfer verehrt derjenige Sterbliche die Götter, welcher, am weitesten sich hören lassend, sie durch Preislieder herbeilockt.
Bei jedem Opfer hält der Sterbliche die Götter in Ehren, der recht weithin vernehmbar mit freundlichen Worten sie herbitten soll.
विश्वे॑षामिरज्यवो दे॒वानां॒ वार्म॒हः । विश्वे॒ हि वि॒श्वम॑हसो॒ विश्वे॑ य॒ज्ञेषु॑ य॒ज्ञिया॑: ॥
विश्वे॑षाम् । इ॒र॒ज्य॒वः॒ । दे॒वाना॑म् । वाः । म॒हः । विश्वे॑ । हि । वि॒श्वऽम॑हसः । विश्वे॑ । य॒ज्ञेषु॑ । य॒ज्ञियाः॑ ॥
हे विश्वेषामिरज्यवः भुवनानामीश्वराः देवानां द्योतनादिगुणयुक्तानां भवतां महः महत् वाः वरणीयं धनं विद्यत इति शेषः । तदस्मभ्यं दत्तेति भावः । किंच विश्वे सर्वे यूयं विश्वमहसः व्याप्ततेजस्काः । किंच विश्वे यूयं यज्ञेषु यज्ञियाः यष्टव्याः ॥
“Lords of all worlds, (give us) the abundant wealth of the gods; for (you) all are endowed with greatglory (you) all are to be worshipped at the sacrifices.”
Ye who are Rulers over all, great is your sovran power as Gods.
Ye all possess all majesty: all must be served in sacrifice.
O you who have control over them all, the shield of the gods is mighty, for they all possess all might; all are worthy of the sacrifice at the
sacrifices.
Aller Götter Schutz, o Opferbereiter, ist gross; denn sie alle sind allgewaltig, alle bei den Opfern opferwerth.
Aller Götter Schutz ist großartig, ihr Gebieter, denn alle sind allherrlich, alle sind bei den Opfern opferwürdig.
ते घा॒ राजा॑नो अ॒मृत॑स्य म॒न्द्रा अ॑र्य॒मा मि॒त्रो वरु॑ण॒: परि॑ज्मा । कद्रु॒द्रो नृ॒णां स्तु॒तो म॒रुत॑: पू॒षणो॒ भग॑: ॥
ते । घ॒ । राजा॑नः । अ॒मृत॑स्य । म॒न्द्राः । अ॒र्य॒मा । मि॒त्रः । वरु॑णः । परि॑ऽज्मा । कत् । रु॒द्रः । नृ॒णाम् । स्तु॒तः । म॒रुतः॑ । पू॒षणः॑ । भगः॑ ॥
अर्यमा देवः मित्रः च परिज्मा सर्वतोगामी सर्वत्राप्रतिहतगतिः वरुणः अन्यो देवजनश्चर्त्विग्भिः स्तुतः रुद्रः च पूषणः सर्वस्य पोषयितारो मरुतः च भगः च एते देवाः मन्द्राः सर्वैः स्तुत्याः सन्तः नृणां मनुष्याणां कत् सुखं प्रयच्छतेति शेषः । ते सर्वे अमृतस्य अमृतसदृशस्य हविषः राजानः घ ईश्वराः खलु ॥
“They are the lords of the ambrosia, adorable, Aryaman, Mitra, the circumambient Varuṇa, Rudra, whois hymned by the priests, the Maruts, Pūṣan, Bhaga.”
These are the joyous Kings of Immortality, Parijman, Mitra, Aryaman, and Varuna.
What else is Rudra, praised of men? the Maruts, Bhaga, Pusana?
The kings of immortality are gladdening: Aryaman, Mitra, Varuṇa, and the Earth-Encircler [=Wind?]—
and what about Rudra praised of men?—the Maruts, Pūṣan, Bhaga.
Diese sind erfreuende Könige des Reiches der Unsterblichen: Arjaman, Mitra, Varuna, der Umwandler; sind es nicht auch Rudra, der von den Männern gerühmte, die Maruts, Puschana und Bhaga?
Sie, die Könige der Unsterblichkeit, sind beliebt: Aryaman, Mitra, Varuna, der Umherfahrende. Doch wohl auch Rudra, der Gelobte der Männer, die Marut, Pusan, Bhaga?
उ॒त नो॒ नक्त॑म॒पां वृ॑षण्वसू॒ सूर्या॒मासा॒ सद॑नाय सध॒न्या॑ । सचा॒ यत्साद्ये॑षा॒महि॑र्बु॒ध्नेषु॑ बु॒ध्न्य॑: ॥
उ॒त । नः॒ । नक्त॑म् । अ॒पाम् । वृ॒ष॒ण्व॒सू॒ इति॑ वृषण्ऽवसू । सूर्या॒मासा॑ । सद॑नाय । स॒ऽध॒न्या॑ । सचा॑ । यत् । सादि॑ । ए॒षा॒म् । अहिः॑ । बु॒ध्नेषु॑ । बु॒ध्न्यः॑ ॥
उत अपि च हे वृषण्वसू वर्षणधनावश्विनौ युवाम् अपाम् उदकानां संबन्धिनौ सधन्या सधन्यौ समानधनौ सूर्यमासा सूर्याचन्द्रमसौ बुध्नेषु अन्तरिक्षेषु निवासस्थानेषु मेघेषु यत् यः अहिर्बुध्न्यः देवः सादि सीदति तिष्ठति एषाम् एभिः सचा सह युवां नक्तं रात्रावहनि चोरुष्यतमिति वक्ष्यमाणेन संबन्धः ॥ ॥ २६ ॥
“And (you two Aśvins) showering wealth, (you) sun and moon, (lords) of the waters, equally rich,(come) by night to our abode, when Ahirbudhnya sits down in their company in the firmamental (clouds).”
Come also to our dwelling, Lords of ample wealth, common partakers of our waters, Sun and Moon,
When the great Dragon of the Deep hath settled down upon their floors.
And for us by night (and by day), o you two of bullish goods [=Aśvins], the Sun and Moon are our joint guides toward the seat of the waters, when in company with them Ahi Budhnya [/the Serpent of the Deep] has been set in the depths.
Und naht euch ihr beiden stierkräftigen Gefährten, Sonne und Mond dem Sitze unserer Gewässer [der Somatränke], wenn sich zugleich in ihrem Boden der Drache des Wolkenbodens niedergelassen hat.
Und bringet uns, ihr beiden Schatzreichen, den Apam Napat, Sonne und Mond als Teilhaber zum Niedersitzen, daß in ihrer Gesellschaft sich der Drache der Tiefe in den Tiefen setzen möge.
उ॒त नो॑ दे॒वाव॒श्विना॑ शु॒भस्पती॒ धाम॑भिर्मि॒त्रावरु॑णा उरुष्यताम् । म॒हः स रा॒य एष॒तेऽति॒ धन्वे॑व दुरि॒ता ॥
उ॒त । नः॒ । दे॒वौ । अ॒श्विना॑ । शु॒भः । पती॒ इति॑ । धाम॑ऽभिः । मि॒त्रावरु॑णौ । उ॒रु॒ष्य॒ता॒म् । म॒हः । सः । रा॒यः । आ । ई॒ष॒ते॒ । अति॑ । धन्वा॑ऽइव । दुः॒ऽइ॒ता ॥
उत अपि च शुभस्पती शुभस्योदकस्य पती अश्विना अश्विनौ देवौ नः अस्मान् धामभिः आत्मीयैः शरीरैः उरुष्यतां रक्षताम् । किंच मित्रावरुणौ आत्मीयैः शरीरैरुरुष्यतां रक्षताम् । यं यजमानं पुरुषममी देवा रक्षन्ति सः महः महान्ति रायः धनानि एषते आभिमुख्येन गच्छति प्राप्नोति । किंच दुरिता दुरितानि शीघ्रम् अति अतिगन्तातिक्रान्ता च भवति । तत्र दृष्टान्तः । धन्वेव । यथा पथिको निरुदकान् देशानतिक्रामति तद्वदित्यर्थः ॥
“And may the divine Aśvins, the lords of pure (water), and Mitra and Varuṇa protect us with theirbodies; he (whom they protect) acquires ample riches, (and passes) through misfortunes as (a traveller through)a desert.”
And let the Asvins, Lords of splendour, set us free,- both Gods, and, with their Laws, Mitra and Varuna.
Through woes, as over desert lands, he speeds to ample opulence.
And for us let the two gods, the Aśvins, lords of beauty, let Mitra and Varuṇa make broad space through their domains.
He hastens toward great riches, across difficulties as if across wastelands.
Und die beiden Götter, die Açvinen, die Herrn des Glanzes und Mitra und Varuna mit ihren Scharen mögen uns hülfreich sein; zu grossem Reichthum dringt der [, dem sie helfen,] hin und durch Gefahren wie durch wüste Lande.
Und die beiden Götter Asvin, die Herren der Schönheit, Mitra und Varuna sollen in Person uns schützen. Zu großen Reichtümern kommt er, an den Fährlichkeiten vorüber wie der Reisende an den wüsten Strecken.
उ॒त नो॑ रु॒द्रा चि॑न्मृळताम॒श्विना॒ विश्वे॑ दे॒वासो॒ रथ॒स्पति॒र्भग॑: । ऋ॒भुर्वाज॑ ऋभुक्षण॒: परि॑ज्मा विश्ववेदसः ॥
उ॒त । नः॒ । रु॒द्रा । चि॒त् । मृ॒ळ॒ता॒म् । अ॒श्विना॑ । विश्वे॑ । दे॒वासः॑ । रथः॒पतिः॑ । भगः॑ । ऋ॒भुः । वाजः॑ । ऋ॒भु॒क्ष॒णः॒ । परि॑ऽज्मा । वि॒श्व॒ऽवे॒द॒सः॒ ॥
उत चित् अपि च रुद्रा रुद्रपुत्रौ अश्विना अश्विनौ नः अस्मान् मृळतां सुखयताम् । किंच रथस्पतिः रथस्य पतिः पूषा ऋभुः वाजः अन्नवान् भगः च परिज्मा परितो गन्ता वायुश्चेति विश्वे सर्वे देवासः देवाः सुखयन्तु । हे विश्ववेदसः विश्ववेदाः सर्वप्रज्ञाः सर्वधना वा हे ऋभुक्षणः महान्तो ब्रह्मादयो देवा यूयं सुखयत ॥
“And may the Rudras, the Aśvins, make us happy, (may) the universal gods, the lord of chariots,Bhaga, Ṛbhu, Vāja, Ribhukṣaṇa, the circumambient (Vāyu) and the omniscient (deities make us happy).”
Yea, let the Asvins Twain he gracious unto us, even Rudras, and all Gods, Bhaga, Rathaspati;
Parijman, Rbhu, Vaja, O Lords of all wealth Rbhuksanas.
And to us let the Aśvins, though Rudras, be merciful—and all the gods, the Lord of the Chariot, Bhaga,
R̥bhu, Vāja, o Masters of the R̥bhus, the Earth-Encircler, o you who afford all possessions.
Und auch die beiden glänzenden Açvinen mögen uns gnädig sein, alle Götter, Rathaspati [Beschützer des Streitwagens], Bhaga, Ribhu, Vādscha, o Ribhukschan's, der Umwandler, o allbesitzende.
Auch die beiden Asvin, obwohl sie Rudra´s sind, sollen uns barmherzig sein, alle Götter, der Wagenherr, Bhaga, Ribhu, Vaja, ihr Ribhuksan´s, der Umfahrende, ihr Allwissenden!
ऋ॒भुॠ॑भु॒क्षा ऋ॒भुर्वि॑ध॒तो मद॒ आ ते॒ हरी॑ जूजुवा॒नस्य॑ वा॒जिना॑ । दु॒ष्टरं॒ यस्य॒ साम॑ चि॒दृध॑ग्य॒ज्ञो न मानु॑षः ॥
ऋ॒भुः । ऋ॒भु॒क्षाः । ऋ॒भुः । वि॒ध॒तः । मदः॑ । आ । ते॒ । हरी॒ इति॑ । जू॒जु॒वा॒नस्य॑ । वा॒जिना॑ । दु॒स्तर॑म् । यस्य॑ । साम॑ । चि॒त् । ऋध॑क् । य॒ज्ञः । न । मानु॑षः ॥
ऋभुक्षाः महानिन्द्रः ऋभुः यज्ञेन भाति । किंच विधतः त्वां परिचरतो यजमानस्य मदः हर्षोऽपि ऋभुः यज्ञेन भाति । हे इन्द्र आ जूजुवानस्य यागं प्रति शीघ्रमागच्छतः ते तव हरी अश्वावपि वाजिना वाजिनौ बलवन्तौ । किंच यस्य इन्द्रस्य संबन्धि साम चित् गीयमानं सामापि दुष्टरं रक्षोभिरप्रापणीयम् । एषः यज्ञः मानुषः मनुष्यसाधारणः न किंच ऋधक् पृथक् । दिव्य इत्यर्थः ॥
“The mighty (Indra) is resplendent (through the sacrifice), the joy of the worshipper is resplendent;vigorous are the two horses of you rapidly approaching, whose hymn is unassailable (by the rākṣasas); (this)sacrifice is apart, not human.”
Prompt is Rbhuksan, prompt the worshipper's strong drink: may thy fleet Bay Steeds, thine who sperdest on, approach.
Not mans but God's is sacrifice whose psalm is unassailable.
Craftsmanly is the Master of the R̥bhus [=Indra]; craftsmanly is the exhilarating drink of the one who does honor—(let) your two
prizewinning fallow bays (come) hither, as you speed—
of the one whose melody is also difficult to surpass, (whose) separate sacrifice is like (a sacrifice) stemming from Manu.
Tüchtig ist Ribhukschan, tüchtig der Rauschtrank des Verehrers; her [mögen kommen] deine, des eilenden, rasche Goldrosse[487] beide, dessen Gesang selbst unbezwinglich ist in herrlicher Weise wie das Opfer der Menschen.
Kunstreich ist Ribhuksan, kunstreich der Rauschtrank des Verehrenden; heran sollen deine, des Eilenden, Falben, die sieggekrönten kommen, des Saman gar unübertrefflich ist, des Opfer von rechter Art, wie das menschliche sein soll.
कृ॒धी नो॒ अह्र॑यो देव सवित॒: स च॑ स्तुषे म॒घोना॑म् । स॒हो न॒ इन्द्रो॒ वह्नि॑भि॒र्न्ये॑षां चर्षणी॒नां च॒क्रं र॒श्मिं न यो॑युवे ॥
कृ॒धि । नः॒ । अह्र॑यः । दे॒व॒ । स॒वि॒त॒रिति॑ । सः । च॒ । स्तु॒षे॒ । म॒घोना॑म् । स॒हः । नः॒ । इन्द्रः॑ । वह्नि॑ऽभिः । नि । ए॒षा॒म् । च॒र्ष॒णी॒नाम् । च॒क्रम् । र॒श्मिम् । न । यो॒यु॒वे॒ ॥
हे सवितः प्रेरक नः अस्मान् अह्रयः अनवनतवदनानलज्जितान् कृधि कुरु। किंच सः त्वं मघोनां धनवतां यजमानानां संबन्धिभिर्ऋत्विग्भिः स्तुषे स्तूयसे । इन्द्रः वह्निभिः वोढृभिः मरुद्भिः सह सहः बलं चर्षणीनां मनुष्याणां नः अस्माकं नि योयुवे भृशं निमिश्रयतु । तत्र दृष्टान्तः । चक्रं रथस्य चक्रं रश्मिं न । यथा रश्मिं चक्रादिकं तद्वदित्यर्थः ॥
“Make us, divine Savitā, free from shame; you are praised (by the priests) of the opulent; may Indra,accompanied by the bearers (of water), unite the strength of us men here, like the chariot-wheel and reinṣ”
O God Savitar, harmed by none, lauded, give us a place among wealthy princes.
With his Car-steeds at once 'hath our Indra guided the reins and the car of these men.
Make for us immoderation (of wealth), god Savitar. I will praise (you?) in company with our patrons.
Along with his draft-horses, Indra keeps hitching up (wealth) for these (patrons) of ours and keeps hold of “the wheel of the domains” like a rein.
Wirke kühn für uns, o Gott [savitar ist Glosse, wie das Versmass zeigt], als solcher wirst du gepriesen unter den Mächtigen; zugleich mit den fahrenden [Maruts?] hat unser Indra dieser Männer Rad und Zügel kräftig hergelenkt.
Mache, daß wir uns nicht zu schämen brauchen, Gott Savitri, und der unter den Lohnherren soll gepriesen werden. Mit unseren Wortführern zusammen meistert Indra das Rad der Herrschaft dieser über die Völker wie einen Zügel.
ऐषु॑ द्यावापृथिवी धातं म॒हद॒स्मे वी॒रेषु॑ वि॒श्वच॑र्षणि॒ श्रव॑: । पृ॒क्षं वाज॑स्य सा॒तये॑ पृ॒क्षं रा॒योत तु॒र्वणे॑ ॥
आ । ए॒षु॒ । द्या॒वा॒पृ॒थि॒वी॒ इति॑ । धा॒त॒म् । म॒हत् । अ॒स्मे इति॑ । वी॒रेषु॑ । वि॒श्वऽच॑र्षणि । श्रवः॑ । पृ॒क्षम् । वाज॑स्य । सा॒तये॑ । पृ॒क्षम् । रा॒या । उ॒त । तु॒र्वणे॑ ॥
हे द्यावापृथिवी द्यावापृथिव्यौ युवाम् अस्मे अस्माकं संबन्धिषु एषु धीरेषु पुत्रेषु विश्वचर्षणि सर्वमनुष्योपेतं महत् श्रवः यशः आ धातम् आधत्तं दत्तम्। किंच वाजस्य बलस्य सातये संभजनाय पृक्षं पालकमन्नं दत्तम् । उत अपि च तुर्वणे शत्रूणां तरणाय राया धनेन सह पृक्षम् अन्नं दत्तम् ॥ ॥ २७ ॥
“Heaven and earth, grant to these our sons great renown, extending over all mankind; grantsustenance for the acquisition of strength, sustenance together with wealth for the overthrow (of enemies).”
To these men present here, O Heaven and Earth, to us grant lofty fame extending over all mankind.
Give us a steed to win us strength, a steed with wealth for victory.
On them, o Heaven and Earth, confer great fame reaching to all domains, and on the heroes among us,
(and confer) strengthening nourishment for the winning of the prize, strengthening nourishment for victory through wealth.
O Himmel und Erde, verleihet uns, den Männern hier, grossen Reichthum, der zu allen Menschen dringt, ein Ross um Beute zu erlangen, ein Ross mit Gut beladen zum Siege.
Verleihet, Erde und Himmel, diesen unseren Männern großen, zu allen Völkern dringenden Ruhm, gebet die Kraft, um das Übergewicht zu bekommen!
ए॒तं शंस॑मिन्द्रास्म॒युष्ट्वं कूचि॒त्सन्तं॑ सहसावन्न॒भिष्ट॑ये । सदा॑ पाह्य॒भिष्ट॑ये मे॒दतां॑ वे॒दता॑ वसो ॥
ए॒तम् । शंस॑म् । इ॒न्द्र॒ । अ॒स्म॒ऽयुः । त्वम् । कूऽचि॑त् । सन्त॑म् । स॒ह॒सा॒ऽव॒न् । अ॒भिष्ट॑ये । सदा॑ । पा॒हि॒ । अ॒भिष्ट॑ये । मे॒दता॑म् । वे॒दता॑ । व॒सो॒ इति॑ ॥
हे वसो वासयितः सहसावन् बलवन् इन्द्र अस्मयुः अस्मान्कामयमानः त्वं कूचित् क्वचिदपि सन्तं स्थितम् एतम् इमं शंसं स्तोतारम् अभिष्टये अभिलषितसिद्ध्यर्थमपि च अभिष्टये यागार्थं सदा सर्वदा पाहि रक्ष । किंच वेदता त्वदीयेन प्रज्ञानेन स्तोतारं मां मेदतां बुध्यस्व ॥
“Mighty Indra, do you, who are well affected towards us, ever protect this worshipper wherever he maybe, so that he may attain his desire; instrumental uct me, Vasu, by your wisdom.”
This speaker, Indra-for thou art our Friend-wherever he may be, guard thou, Victor! for help, ever for help
Thy wisdom, Vasu! prosper him.
O Indra, inclined toward us, (come?) to this laudation, wherever it may be, for our dominance, mighty one.
Always protect (us) for our dominance. Let our acquisition fatten, o good one.
Diesen Sänger, o Indra, beschirme du, der du uns liebst, wo er auch sei, o siegreicher, zur Förderung, stets ihn zur Förderung, er werde fett [reichlich belohnt] durch Reichthum, o guter.
Diese Rede nimm uns zugetan, gewaltiger Indra, daß sie wo auch immer überlegen sei, jederzeit in Obhut, daß sie überlegen sei! Sie soll an Weisheit fett werden, o Gütiger!
ए॒तं मे॒ स्तोमं॑ त॒ना न सूर्ये॑ द्यु॒तद्या॑मानं वावृधन्त नृ॒णाम् । सं॒वन॑नं॒ नाश्व्यं॒ तष्टे॒वान॑पच्युतम् ॥
ए॒तम् । मे॒ । स्तोम॑म् । त॒ना । न । सूर्ये॑ । द्यु॒तत्ऽया॑मानम् । व॒वृ॒ध॒न्त॒ । नृ॒णाम् । स॒म्ऽवन॑नम् । न । अस्व्य॑म् । तष्टा॑ऽइव । अन॑पऽच्युतम् ॥
नृणां नेतॄणां देवशत्रूणां संवननं न संभजनं सम्यग्हिंसनमिवावस्थितं मे मदीयम् एतम् इदं स्तोमं स्तोत्रं ववृधन्त ऋत्विजो वर्धयन्तु । तत्र दृष्टान्तः । सूर्ये द्युतद्यामानं दीप्तगमनं तना न विस्तृतान् रश्मीन् वर्धयन्ति तद्वदित्यर्थः । अनपच्युतं च्युतिरहितम् अश्व्यम् अश्वार्हं रथं तष्टेव यथा वर्धकी रथिष्वागतेषु संस्कृतं रथं संस्कारस्थानात्प्रेरयति तद्वदित्यर्थः ॥
“May (the priests) strengthen this my hymn, the destroyer of the enemies (of the gods), of brilliant pathlike, the rays in the sun, as the carpenter (sends forth) the upright car.”
So have they strengthened this mine hymn which seems to take its bright path to the Sun, and reconciles the men:
Thus forms a carpenter the yoke of horses, not to be displaced.
This praise of mine for the superior men, the praise whose course is dazzling as if by its stretching to the sun, they have strengthened,
as a carpenter strengthens a horse-“conciliator” [=piece of horse tack?], (so) it cannot be budged.
Dies mein Lob der Männer [der Götter?], das wie in stetigem Laufe auf glänzender Bahn zur Sonne dringt, haben sie wohlbefestigt, wie der Zimmermann ein nicht abzuschüttelndes Joch der Rosse.
Diesen meinen Lobgesang auf die Herren, der von glänzender Auffahrt ist, sollen sie groß, sollen sie stark machen, wie die Tochter des Surya, wie der Zimmermann das Eintrachtsmittel für Rosse, das unverrückbare.
वा॒वर्त॒ येषां॑ रा॒या यु॒क्तैषां॑ हिर॒ण्ययी॑ । ने॒मधि॑ता॒ न पौंस्या॒ वृथे॑व वि॒ष्टान्ता॑ ॥
व॒वर्त॑ । येषा॑म् । रा॒या । यु॒क्ता । ए॒षा॒म् । हि॒र॒ण्ययी॑ । ने॒मऽधि॑ता । न । पौंस्या॑ । वृथा॑ऽइव । वि॒ष्टऽअ॑न्ता ॥
येषां देवानां स्वभूतेन राया अस्मभ्यं दातव्येन धनेन युक्ता स्तुतिः आववर्त तेषां एषाम् अर्थाय हिरण्ययी हिरण्मयी हिरण्यालंकारवत् प्रीतिकरास्मन्मुखात् पुनःपुनरावर्तत इत्यर्थः । तत्र दृष्टान्तः । पौंस्या पौंस्यानि बलानि नेमधिता न नेमधितौ संग्रामे विष्टान्ता व्याप्तावसाना वृथेव यथा घटिकायन्त्रमाला तद्वदित्यर्थः ॥
“Those whose (praise) arrives, accompanied by wealth, of them it is (as) a golden (ornament), likemanly powers in battle reaching the conclusion as it were, without an effort.”
Whose chariot-seat hath come again laden with wealth and bright with gold,
Lightly, with piercing ends, as 'twere two ranks of heroes ranged for fight.
They whose (priestly gift) comes rolling, their (priestly gift) is golden, yoked with wealth—
(it is) like manly forces when facing the other side, like one whose ends have been accomplished [?] at will.
Deren mit Gut beladene goldene Achse, die mit beiden [Enden durch die Naben] geht, rollte wie aus eigner Lust, gleich Heldenscharen in der Schlacht.
Deren Daksina mit Reichtum kommt - geschirrt ist ihre goldene Daksina mit ......... Enden wie die Streitkräfte im Kampfe, wie das Schöpfrad.
प्र तद्दु॒:शीमे॒ पृथ॑वाने वे॒ने प्र रा॒मे वो॑च॒मसु॑रे म॒घव॑त्सु । ये यु॒क्त्वाय॒ पञ्च॑ श॒तास्म॒यु प॒था वि॒श्राव्ये॑षाम् ॥
प्र । तत् । दुः॒ऽशीमे॑ । पृथ॑वाने । वे॒ने । प्र । रा॒मे । वो॒च॒म् । असु॑रे । म॒घव॑त्ऽसु । ये । यु॒क्त्वाय॑ । पञ्च॑ । श॒ता । अ॒स्म॒ऽयु । प॒था । वि॒ऽश्रावि॑ । ए॒षा॒म् ॥
ये देवाः पञ्च शता शतानि रथान् युक्त्वाय अश्वैर्युक्त्वा अस्मयु अस्मत्कामाः सन्तः पथा यज्ञमार्गेण गच्छन्ति तेषाम् एषां देवानां विश्रावि देवानां लोके वा विशेषेण श्रावकगुणयुक्तं तत् स्तोत्रं दुःशीमे दुःशीमनाम्नि पृथवाने । पृथवानः पृथिः । तस्मिन् वेने च असुरे बलवति रामे चैतेषु राजसु प्र वोचं प्रब्रवीमि । प्रख्यापयामीत्यर्थः । मघवत्सु अन्येषु धनवत्सु च प्रख्यापयामीत्यर्थः ॥
अधीक्वत्र सप्ततिं च सप्त च ।
“This I proclaim in the presence of Duśīma, Pṛthavāna, Vena, the mighty Rāma, and (other)opulent (princes); those who (come), having yoked five hundred (chariots), their affection for us is renowned onthe road.”
This to Duhsima Prthavana have I sung, to Vena, Rama, to the nobles, and the King.
They yoked five hundred, and their love of us was famed upon their way.
I proclaim this in front of Duḥśīma, Pr̥thavāna, Vena, in front of Rāma the lordly, in front of the patrons
who, having yoked five hundred, (sent) them along the path, destined for us, (so that) their (priestly gift) has become widely famed.
Dies habe ich vor dem Duççīma, dem Prithavāna, Vena, Rāma, dem Asura, den Fürsten angestimmt, deren Liebe zu uns, als sie fünfhundert [Rosse] angespannt hatten, auf ihrer Fahrt kund wurde.
Das verkünde ich vor Duhsima, Prithavana, Vena, vor Rama, dem Gebieter, vor den Lohnherren, die anspannen ließen und für uns fünf Hundert anwiesen, daß es auf ihrem Wege ruchbar wurde.
अधीन्न्वत्र॑ सप्त॒तिं च॑ स॒प्त च॑ । स॒द्यो दि॑दिष्ट॒ तान्व॑: स॒द्यो दि॑दिष्ट पा॒र्थ्यः स॒द्यो दि॑दिष्ट माय॒वः ॥
अधि॑ इत् । नु । अत्र॑ । स॒प्त॒तिम् । च॒ । स॒प्त । च॒ । स॒द्यः । दि॒दि॒ष्ट॒ । तान्वः॑ । स॒द्यः । दि॒दि॒ष्ट॒ । पा॒र्थ्यः॑ । स॒द्यः । दि॒दि॒ष्ट॒ । माय॒वः ॥
अत्र एषु राजसु तान्वः नामर्षिः गवां सप्त च सप्ततिं च नु क्षिप्रं सद्यः इत् सद्य एव अधि दिदिष्ट । अधिपूर्वो दिशिर्याचनार्थः । ययाचे । किंच पार्थो नाम युवनाश्वनामकस्य कुले पृथोः पुत्रः कश्चित् सद्यः एव गवां सप्तसप्ततिमधि दिदिष्ट । किंच मायवः अपि सद्यः एवाधि दिदिष्ट ॥ ॥ २८ ॥
“Strongest of them Tānva promptly demanded seven and seventy (cows), Pārthya demandedall three names may refer to the same person n].”
Besides, they showed us seven -and-seventy horses here.
Tanva at once displayed his gift, Parthya at once displayed his gift; and straightway Mayava showed his.
In addition here and now seven and seventy
at once did Tānva assign (to us), at once did Pārthya assign, at once did Māyava assign.
Ausserdem wies uns hier siebenundsiebzig [Rosse] Tānua [der Nachkomme des Tanva] sogleich als Geschenk an, sogleich auch Pārthia [der Nachkomme des Prithi], sogleich auch Mājava [der Nachkomme des Maju].
Da wies überdies noch sieben und siebenzig am gleichen Tage Tanva an, wies am gleichen Tage Parthya an, wies am gleichen Tage Mayava an.