Sukta 2.24
ऋषिगृत्समद (आङ्गिरसः शौनहोत्रः पश्चाद्) भार्गवः शौनकः
देवताबृहस्पतिः
मन्त्र16
छन्दजगती
सेमाम॑विड्ढि॒ प्रभृ॑तिं॒ य ईशि॑षे॒ऽया वि॑धेम॒ नव॑या म॒हा गि॒रा । यथा॑ नो मी॒ढ्वान्त्स्तव॑ते॒ सखा॒ तव॒ बृह॑स्पते॒ सीष॑ध॒: सोत नो॑ म॒तिम् ॥
सः । इ॒माम् । अ॒वि॒ड्ढि॒ । प्रऽभृ॑तिम् । यः । ईशि॑षे । अ॒या । वि॒धे॒म॒ । नव॑या । म॒हा । गि॒रा । यथा॑ । नः॒ । मी॒ढ्वान् । स्तव॑ते । सखा॑ । तव॑ । बृह॑स्पते । सीस॑धः । सः । उ॒त । नः॒ । म॒तिम् ॥
यस्यनिःश्वसितंवेदायोवेदेभ्योखिलञ्जगत् ॥ निर्ममेतमहंव्न्देविद्यातीर्थमहेश्वरम् ॥ १ ॥अथऋषिच्छन्दोदेवताविनियोगपुरः सरसप्तमो व्याख्यायते गार्त्समदस्यद्वितीयमण्डलस्य तृतीयेनुवाकेदशसूक्तानि तत्रैकंसूक्तं व्याकृतम् सेमामितिषोळशर्चन्द्वितीयंसूक्तम् अत्रानुक्रम्यते— सेमांषोळशान्त्यात्रिष्टुप् द्वादशीचसैन्द्रीचेति मण्डलद्रष्टागृत्समदऋषिः द्वादशीषोडश्यौत्रिष्टुभौ शिष्टाचतुर्दशजगत्यः ब्राह्मणस्पत्यंहेत्युक्तत्वात् तुह्यादिपरिभाषयाइदमादीनित्रीणिसूक्तानिब्राह्म णस्पत्यानि अस्यसूक्तस्यद्वादशीऎन्द्रीइन्द्रदेवत्या चशब्दात् ब्राह्मणस्पत्याच सामान्यविनियोगः पूर्वमेवोक्तः विशेषस्तुलिङ्गादवगन्तव्यः ।हेबृहस्पते यस्त्वंईशिषेसर्वस्यजगतईश्व्रोभवसि सत्वंइमामस्मदीयाम्प्रभृतिम्प्रकर्षेणभृतां स्तुतिं अविड्डिप्राप्नुहि अवतेः प्राप्त्यर्थस्यलोट्येतद्रूपम् वयञ्चत्वांअयाअनयाछान्दसोवर्णलोपः नवयानूतन याप्रत्यग्रयामहामहत्यागिरावेदरूपयास्तुतिलक्षणयावाचाविधेमपरिचरेम विधतिःपरिचरणकर्मा उतअपिचनोस्माकं मध्येमीड्वान् सेक्तास्तुतेर्वर्षिता कर्तेतियावत् तवसखामित्रभूतः सन् यथायेन प्रकारेणयत्कामनयास्तवतेत्वांस्तौति हेबृहस्पते बृहतोब्रह्मणोमन्त्रस्यस्वामिन् सत्वं नोस्माकम्मतिं तदभिमतम्फलंसीषधः साधय छान्दसेलुङिचङिएतद्रूपम् ॥ १ ॥
“Inasmuch, Bṛhaspati, as you rule (over all), accept this our propitiation; we worship you with this new and solemn hymn; since this your friend, our benefactor, celebrates you, do you fulfil our desires.”
BE pleased with this our offering, thou who art the Lord; we will adore thee with this new and mighty song.
As this thy friend, our liberal patron, praises thee, do thou, Brhaspati, fulfil our hearts' desire.
Help this offering, since you are its master—with this new, great song we would make the ritual distribution—
and, Br̥haspati, bring our thought to success, so that your companion [=Indra], who grants rewards to us, will be praised.
Nimm huldvoll an dies Opfer, welches dir gebührt, mit diesem neuen grossen Lied verehren wir; Damit uns lobe dein Genosse hulderfüllt, Brihaspati, lass uns gelingen das Gebet;
Gibt dieser Darbringung den Vorzug, der du Herr darüber bist. Mit dieser neuen großen Lobrede wollen wir dir huldigen und laß unsere Absicht in Erfüllung gehen, daß unser Belohner, dein Freund, gepriesen werden soll, o Brihaspati.
Помоги этому приношению, о ты, у которого есть власть!
Мы хотим служить этой новой могучей песнью.
Чтобы наш щедрый (покровитель), твой друг, был прославлен,
О Брихаспати, приведи же к цели нашу молитву!
यो नन्त्वा॒न्यन॑म॒न्न्योज॑सो॒ताद॑र्दर्म॒न्युना॒ शम्ब॑राणि॒ वि । प्राच्या॑वय॒दच्यु॑ता॒ ब्रह्म॑ण॒स्पति॒रा चावि॑श॒द्वसु॑मन्तं॒ वि पर्व॑तम् ॥
यः । नन्त्वा॑नि । अन॑मत् । नि । ओज॑सा । उ॒त । अ॒द॒र्दः॒ । म॒न्युना॑ । शम्ब॑राणि । वि । प्र । अ॒च्य॒व॒य॒त् । अच्यु॑ता । ब्रह्म॑णः । पतिः॑ । आ । च॒ । अवि॑शत् । वसु॑ऽमन्तम् । वि । पर्व॑तम् ॥
योब्रह्मणस्पतिः नन्त्वानि नमनीयानिराक्षसादीनि ओजसाबलेनन्यनमत् नितरामनमयत् प्रह्वी भूतान्यकरोत् उतअपिच सब्रह्मणस्पतिर्मन्युना मनुनाक्रोधेनवा मन्युर्मन्यतेर्दीप्तिकर्मणः क्रोधकर्मणो वधकर्मणोवेतियास्कः । शम्बराणि मेघनामैतत् मेघान् व्यदर्दः वर्षणार्थंविदारितवान् द्दृविदारणेइ त्यस्माद्यङ् लुगन्ताल्लङ्येतद्रूपम् तदनन्तरंअच्युताअच्युतानिनैश्छल्येनमेघेवस्थितान्युदकानि प्राच्या वयत् प्रकर्षेणगमयत् मेघान्निरगमयदित्यर्थः तथावसुमन्तङ्गोरूपधनवन्तं पर्वतम्बलनाम्नासुरेणबिलद्वा रेपिधानार्थन्निहितं शिलोच्चयंआचाअभिमुख्येनचेत् चशाब्दश्चेदर्थः समुच्चयार्थत्वेतुचवायोगेप्रथमेति पूर्वस्याच्यावयदित्यस्याद्युदात्तत्वंस्यात् अस्यचसर्वानुदात्तत्वं चेदर्थेतु निपातैर्यद्यदिहन्तेतिनिघात प्रतिषेधःसिध्यति व्यविशत् विशेषेणप्रविशति तदानीन्तद्गोरूपन्धनं प्राप्नोदित्यर्थः ॥ २ ॥
“(You are) that Brahmaṇaspati who, by his might, has humbled those who deserved humiliation; who in his wrath rent the clouds asunder; who sent down the undescending (waters); and made way into the mountain (cave), opulent (in cattle).”
He who with might bowed down the things that should be bowed, and in his fury rent the holds of Sambara:
Who overthrew what shook not, Brahmapaspati,-he made his way within the mountain stored with wealth.
Who bent down by his power the things that had to be bent and split apart the things of Śambara by his fury,
the lord of the sacred formulation moved the immovable forward, and he entered into and throughout the mountain filled with goods.
Der niederbeugte kräftig, was zu beugen ist, in seinem Zorn zerschlug den Sitz des Çambara, Erschütterte das Feste, der Gebetes Herr, und einging in den schatzbegabten Wolkenberg.
Der das Biegsame mit Kraft niederbog und er zersprengte im Grimm die Sambarafesten. Das unbewegliche brachte Brahmanaspati ins Wanken, da er in den schätzereichen Berg ein und hindurch drang.
Кто силой согнул гнущееся
Яростью проломил (крепости) Шамбары,
(Этот) Брахманаспати сотряс несотрясаемое,
И прошел насквозь богатую добром гору.
तद्दे॒वानां॑ दे॒वत॑माय॒ कर्त्व॒मश्र॑थ्नन्दृ॒ळ्हाव्र॑दन्त वीळि॒ता । उद्गा आ॑ज॒दभि॑न॒द्ब्रह्म॑णा व॒लमगू॑ह॒त्तमो॒ व्य॑चक्षय॒त्स्व॑: ॥
तत् । दे॒वाना॑म् । दे॒वऽत॑माय । कर्त्व॑म् । अश्र॑थ्नन् । दृ॒ळ्हा । अव्र॑दन्त । वी॒ळि॒ता । उत् । गाः । आ॒ज॒त् । अभि॑नत् । ब्रह्म॑णा । व॒लम् । अगू॑हत् । तमः॑ । वि । अ॒च॒क्ष॒य॒त् । स्वरिति॑ स्वः॑ ॥
देवानामिन्द्रादीनाम्मध्येदेवतमाय अतिशयेनदानादिगुणयुक्ताय षष्ठ्य्र्थेचतुर्थी ईदृशस्य ब्रह्मण स्पतेस्तत्कर्त्वङ्कर्तव्यं कर्म किम्पुनस्तदितिचेदुच्यते—दृह्ळा दृढानिपर्वतादीनि अश्रश्नन् श्रन्थविमोचनप्र तिहर्षणयोः अस्यबलेनश्रथितानि विश्लिष्टान्यभूवन् तथावीळितावीळितानिसंस्तं भितानिदृढीकृता- निवृक्षादीनि वीळयतिश्चव्रीडयतिश्चसंस्तम्भकर्माणावितियास्कः । अव्रदन्त मृदून्यभवन् व्रदतिर्मृदू- भावकर्मा अपिचसब्रह्मणस्पतिः बलेनापहृतागाः उदाजत् अजगतिक्षेपणयोः देवान्प्रत्युदगमयत् तथाब्रह्मणाआत्मीयेनमन्त्रेणबलंसर्वस्यावरकमसुरंअभिनत् मन्त्रसामर्थ्येनाभैत्सीत् तदनन्तरम्बलेनो त्पादितन्तमः ध्वान्तंअगूहत् गुहूसंवरणे गूढमदृश्यमकरोत् तदनन्तरं स्वरादित्यंव्यचक्षयत् तमसोनि राकरणेनतत्स्थमदर्शयत् चष्टिःपश्यतिकर्मा ॥ ३ ॥
“That was the exploit, (performed) for the most divine of the gods, by which the firm (shut gates) were thrown open, the strong (barriers) were relaxed, (by him) who set the cows at liberty; who, by the (force of the) sacred prayer, destroyed Bala who dispersed the darkness and displayed the light.”
That was a great deed for the Godliest of the Gods: strong things were loosened and the firmly fixed gave way.
He drave the kine forth and cleft Vala through by prayer, dispelled the darkness and displayed the light of heaven.
That had to be done by the foremost god of gods: what was firm became loose, what was hard became pliant.
He drove up the cattle; he split the cave by the sacred formulation. He hid the darkness and made the sun visible.
Das war zu thun dem göttlichsten der Götterschar, morsch ward das Feste und das Harte ward erweicht; Die Küh' entführt' er, schlug den Vala durch Gebet, verbarg das Dunkel, machte hell den Himmelsglanz.
Das war die Aufgabe für den Göttlichsten der Götter: Das feste lockerte sich, das Harte gab nach. Er trieb die Kühe heraus, spaltete mit dem Zauberwort den Vala, er beseitigte das Dunkel, ließ die Sonne scheinen.
Вот (была) задача для самого божественного из богов:
Ослабло твердое, смягчилось крепкое.
Он выгнал коров, молитвой он расколол Валу,
Он спрятал мрак, он сделал солнце видимым.
अश्मा॑स्यमव॒तं ब्रह्म॑ण॒स्पति॒र्मधु॑धारम॒भि यमोज॒सातृ॑णत् । तमे॒व विश्वे॑ पपिरे स्व॒र्दृशो॑ ब॒हु सा॒कं सि॑सिचु॒रुत्स॑मु॒द्रिण॑म् ॥
अश्म॑ऽआस्यम् । अ॒व॒तम् । ब्रह्म॑णः । पतिः॑ । मधु॑ऽधारम् । अ॒भि । यम् । ओज॑सा । अतृ॑णत् । तम् । ए॒व । विश्वे॑ । प॒पि॒रे॒ । स्वः॒ऽदृशः॑ । ब॒हु । सा॒कम् । सि॒सि॒चुः॒ । उत्स॑म् । उ॒द्रिण॑म् ॥
ब्रह्मणस्पतिः ब्रह्मणोमन्त्रस्यपतिः पालयितादेवः अश्मास्यं अश्मवदृढतरास्यम् यास्कस्त्वाह—अशनवन्तमास्यन्दनवन्तमिति । व्यापनवन्तम् आसेचनवन्तमितितस्यार्थः मधुधारं मधुर्मादयित्री उदकधारायस्यतादृशम् अवतंअवस्तात्ततंविस्तृतं यम्मेघंओजसाबलेनअभ्यतृण त् उतृदिर् हिंसानाद रयोः अहिंसीत् वर्शणार्थवधीदित्यर्थः तमेवमेघंविश्वेसर्वेस्वर्दृशः स्वरादित्यः तस्यसम्बन्धिनोद्रष्टारो रश्मयः पपिरे घर्मकालेपिबन्ति मेघेनवृष्टस्योदकस्यपानात्तमेवपिबन्तीत्युच्यते तेचरश्मयोवर्षासु उत्सं उत्सेचनवन्तंउद्रिणंउदकवन्तम्मेघंसाकंसहयुगपदेवबहुसिसिचुः घर्मकालेयत्पीतं ततोपिबहुतरं सहस्रगुणितं सिञ्चन्तीत्यर्थः ॥ ४ ॥
“That stone-like, solid, down-hanging, water-laden (cloud), which Brahmaṇaspati has with his strength divided, the universal solar rays have drunk up; but they have again shed together the showering and water-spreading (rain).”
The well with mouth of stone that poured a flood of meath, which Brahmapaspati hath opened with his might-
All they who see the light have drunk their fill thereat: together they have made the watery fount flow forth.
The cistern with its mouth of stone, containing streams of honey, which the lord of the sacred formulation drilled out by his power—
from that all those who see the sun have drunk. Copiously and all at once, they poured out the water-filled well.
Den Fels-verschlossenen Brunnen, den Brihaspati mit Kraft erschloss, den strömenden von süssem Trank, Ihn wahrlich tranken alle Himmelschauenden, und gossen alle reichlich aus den Wasserborn.
An dem Brunnen mit dem Steinmund, mit dem süßen Strom, den Brahmaspati mit Gewalt aufgeschlossen hat, an dem haben alle getrunken, die die Sonne sehen. Sie schöpften allesamt reichlich von dem wasserspendenden Quell.
К колодцу с каменным устьем, струящему мед,
Который Брахманаспати пробуравил (своей) силой,
К нему ведь припадали все, кто видит солнце.
Обильно черпали они (все) вместе из полноводного источника.
सना॒ ता का चि॒द्भुव॑ना॒ भवी॑त्वा मा॒द्भिः श॒रद्भि॒र्दुरो॑ वरन्त वः । अय॑तन्ता चरतो अ॒न्यद॑न्य॒दिद्या च॒कार॑ व॒युना॒ ब्रह्म॑ण॒स्पति॑: ॥
सना॑ । ता । का । चि॒त् । भुव॑ना । भवी॑त्वा । मा॒त्ऽभिः । श॒रत्ऽभिः॑ । दुरः॑ । व॒र॒न्त॒ । वः॒ । अय॑तन्ता । च॒र॒तः॒ । अ॒न्यत्ऽअ॑न्यत् । इत् । या । च॒कार॑ । व॒युना॑ । ब्रह्म॑णः । पतिः॑ ॥
हेऋत्विग्यजमानाः वोयुष्मदर्थंसना सनातनानि ता तानिकाचित् कानिचित् ब्रह्मणस्पतेः प्रज्ञा- नानि भुवनाभुवनानां सुपांसुलुगितिषष्ठ्यालुक् भुवनानामुदकानां भवीत्वा भाव्यानां दुरोद्वाराणि माद्भिः मासैः पद्दन्नित्यादिनामासशब्दस्यमासूभावः स्वतवस्मासोषसाञ्चइष्यते इतितत्वम् शरद्भिः संवत्सरैश्चवरन्त विवृण्वन्ति तत्कालेवर्षणार्थम्मेघद्वाराण्युद्घाटयन्तीत्यर्थः कानिपुनस्तानि ब्रह्मणस्पति र्यायानि वयुना ज्ञाननामैतत् ज्ञानानिमन्त्रविषयाणिचकार कृतवान् तदनन्तरं अयतन्ता अयतमानौ अप्रयत्नौ उभौलोकौद्यौश्च पृथिवीच अन्यदन्यदित् अन्यदन्यदेवपृथिवीवृष्टिजलं दिव्यमुदकन्द्यौः उदक कार्यं हविर्लक्षणं पार्थिवमन्नं एवं परस्परव्यतिहारेणचरतोभुञ्चाते चरगतिभक्षणयोः ॥ ५ ॥
“For you, (worshipper), the constant and manifold (bounties of Brahmaṇaspati), through months and through years, set open the gates of the future rains, and he has appointed those results of prayer, which the two regions mutually and without effort provide.”
Ancient will be those creatures, whatsoe'er they be; with moons, with autumns, doors unclose themselves to you.
Effortless they pass on to perfect this and that, appointed works which Brahmanaspati ordained.
All those beings of long ago, whoever they be, are to come to be (again). Through months and years they [=hinderers] block the doors for all of you.
The two [=the sun and moon], not lining up (next to each other), move to one (pattern) or the other, to the patterns (of light and dark) that the lord of the sacred formulation has made.
Die Zeiten alle, alte und zukünftige, durch Mond' und Herbste öffnen sie die Thore euch; Und sonder Müh geht eine nach der andern hin, den Zielen zu, die ihnen der Gebets Herr schuf.
Diese Geschöpfe müssen teilweise alt sein; durch Monate und Jahre waren euch die Tore verschlossen". Ohne Eifersucht gehen beide je eine andere Richtung nach den Richtungen, die Brahmanaspati bestimmt hat.
Какими бы ни были эти древние существа, они предназначались для существования,
(А) для вас месяцы (и) годы были заперты врата,
Не нарушая порядка, двигались эти двое каждый в свою (сторону)
Благодаря вехам, которые создал (для них) Брахманаспати.
अ॒भि॒नक्ष॑न्तो अ॒भि ये तमा॑न॒शुर्नि॒धिं प॑णी॒नां प॑र॒मं गुहा॑ हि॒तम् । ते वि॒द्वांस॑: प्रति॒चक्ष्यानृ॑ता॒ पुन॒र्यत॑ उ॒ आय॒न्तदुदी॑युरा॒विश॑म् ॥
अ॒भि॒ऽनक्ष॑न्तः । अ॒भि । ये । तम् । आ॒न॒शुः । नि॒धिम् । प॒णी॒नाम् । प॒र॒मम् । गुहा॑ । हि॒तम् । ते । वि॒द्वांसः॑ । प्र॒ति॒ऽचक्ष्य॑ । अनृ॑ता । पुनः॑ । यतः॑ । ऊँ॒ इति॑ । आय॑न् । तत् । उत् । ई॒युः । आ॒ऽविश॑म् ॥
गोसमूहेपणिभिरसुरैरपहृतेसति पणीनांस्थानं सरमाख्ययादेवशुन्याज्ञात्वा ब्रह्मणस्पतिनासृष्टा अङ्गिरसस्तत् स्थानम्प्राप्य गोसमूहं पणिभिर्निर्मितामायाश्चदृष्ट्वा असुरनिवासस्थानं स्वहस्तोद्भू तेनाग्निनादग्ध्वा प्रत्यागच्छन् तदेतत् द्वृचेनोच्यते अभिनक्षन्तः अभितोगच्छन्तोयेङ्गिरसः तन्निधि गोसमूहरूपं निधानं धनं परममुत्कृष्टं पणानां तृतीयार्थेषष्ठी पणिभिः गुहागुहायां हितन्निहितं स्था- पितं अभ्यानशुः अभिलक्ष्यानशिरे प्राप्तवन्तः विद्वांसोभिज्ञास्तेङ्गिरसः अनृताअनृतानिअसुरैः कृता मायाः प्रतिचक्ष्यदृष्ट्वा आविशं आवेष्टुम्प्रवेष्टुंयतउयतएव स्थानादायन अच्छगन् तत्स्थानं पुनरुदीयुः उदगच्छन् उत्कर्षेणप्राप्ताः ॥ ६ ॥
“Those sages, who searching on every side, discovered the precious treasure (of cattle) hidden in the cave of the Paṇis, having seen through the false (illusions of the asura), and again coming (thither) forced an entrance.”
They who with much endeavour searching round obtained the Panis' noblest treasure hidden in the cave,-
Those sages, having marked the falsehoods, turned them back whence they had come, and sought again to enter in.
These knowing (poets), who, upon reaching (there), reached the Paṇis’ most distant treasury, hidden away,
after observing the (Paṇis’) untruths again, went up to enter there from where they came.
Sie welche nahend hingelangten zu dem Schatz der Schätzehüter, dem verborg'nen, herrlichsten, Die Täuschung merkend gingen kundig sie zurück, von wo sie kamen, um aufs neue einzugehn.
Sie, die bei ihrer Ankunft den im Versteck verborgenen fernsten Schatz der Pani´s antrafen, die kundig die Täuschungen entdeckt hatten, sind wieder dahin ausgezogen, von woher sie gekommen waren, um in den Berg einzudringen.
(Ангирасы,) которые, приближаясь, достигли этого
Самого отдаленного сокровища Пани, сокрытого в тайнике,
Эти знатоки, разглядев обманы, снова
Отправились туда, откуда они вышли, чтобы проникнуть (в гору).
ऋ॒तावा॑नः प्रति॒चक्ष्यानृ॑ता॒ पुन॒रात॒ आ त॑स्थुः क॒वयो॑ म॒हस्प॒थः । ते बा॒हुभ्यां॑ धमि॒तम॒ग्निमश्म॑नि॒ नकि॒: षो अ॒स्त्यर॑णो ज॒हुर्हि तम् ॥
ऋ॒तऽवा॑नः । प्र॒ति॒ऽचक्ष्य॑ । अनृ॑ता । पुनः॑ । आ । अतः॑ । आ । त॒स्थुः॒ । क॒वयः॑ । म॒हः । प॒थः । ते॒ । बा॒हुऽभ्या॑म् । ध॒मि॒तम् । अ॒ग्निम् । अस्म॑नि । नकिः॑ । सः । अ॒स्ति॒ । अर॑णः । जु॒हुः । हि । तम् ॥
ऋतावानः ऋतमितिसत्यनामधेयं तद्वन्तः कवयः क्रान्तदर्शिनः सर्वज्ञाअङ्गिरसः अनृताअनृता- निप्रतिचक्ष्यपूर्वोक्तप्रकारेणदृष्ट्वाअतः अस्मात् स्थानात् पुनराजिगमिषवः महस्पथोमहतोमार्गान् प्रतिआतस्थुः अवतस्थिरे अवतिष्ठमानाश्चते बाहुभ्यांहस्ताभ्यान्धमितम्मन्थनेनोत्पादितं प्रज्वालितं तमग्निंअश्मनिपणीनान्निवासभूतेशिलोच्च्येजहुर्हि दग्धुन्त्यक्तवन्तः खलु अरणः अरमयितादाहेनदुःख- कारीसोग्निः पूर्वन्तत्रनकिरस्तिनविद्यते अविद्यमानमग्निंस्वसामर्थ्यादुत्पाद्यतत्रप्रचिक्षिपुरित्यर्थः ॥ ७ ॥
“Those sages, eminent for truth, having seen through the false (illusions of the asura), again pursued the main road thither, and with their hands cast against the rock the destructive fire, which, till then, was not there.”
The pious ones when they had seen the falsehoods turned them back, the sages stood again upon the lofty ways.
Cast down with both their arms upon the rock they left the kindled fire, and said, No enemy is he.
The truth-possessing poets, after observing the (Paṇis’) untruths again, from there mounted the great paths.
They (mounted) the fire, fanned by arms, within the stone. It [=the fire] is not one foreign (to them), for they left it behind.
Die Täuschung merkend schritten wieder vor von dort die frommen Weisen zu den grossen Pfaden hin, Das Feuer von zwei Armen im Gestein entflammt, das liessen sie zurück »kein fremdes ist es ja«.
Die wahrhaften Seher, die die Täuschungen entdeckt hatten, machten sich wieder von da auf die großen Wege. Sie fanden das mit den Armen angefachte Feuer im Fels: "Es ist ja kein fremdes", denn sie hatten es zurückgelassen.
Соблюдая (вселенский) закон поэты, разглядев обманы,
Снова (уйдя) оттуда, вступили на великие пути.
Они (нашли) в скале огонь, разожженый (своими же) руками.
Он (нам) вовсе не чужд, – ведь они покинули его.
ऋ॒तज्ये॑न क्षि॒प्रेण॒ ब्रह्म॑ण॒स्पति॒र्यत्र॒ वष्टि॒ प्र तद॑श्नोति॒ धन्व॑ना । तस्य॑ सा॒ध्वीरिष॑वो॒ याभि॒रस्य॑ति नृ॒चक्ष॑सो दृ॒शये॒ कर्ण॑योनयः ॥
ऋ॒तऽज्ये॑न । क्षि॒प्रेण॑ । ब्रह्म॑णः । पतिः॑ । यत्र॑ । वष्टि॑ । प्र । तर् । अ॒श्नो॒ति॒ । धन्व॑ना । तस्य॑ । सा॒ध्वीः । इष॑वः । याभिः॑ । अस्य॑ति । नृ॒ऽचक्ष॑सः । दृ॒शये॑ । कर्ण॑ऽयोनयः ॥
ऋतज्येन ऋतंसत्यमेवज्यायस्यतेनक्षिप्रण इषूणाङ्क्षेपकेणधन्वनाधारणभूतेनधनुषायः ब्रह्मणस्प- तिः ब्रह्मणोमन्त्रस्यपालयितादेवः यत्रयस्मिन्विषयेवष्टिकामयतेतत्प्राश्नोति प्रकर्षेणव्याप्नोति अश्नोते र्व्यत्ययेनपरस्मैपदम् तस्यधनुषः साध्वीः साधिकास्ताइपवोभवन्ति याभिरिषुभिः ब्रह्मणस्पतिरस्य- ति राक्षसादीन् क्षिपति कीद्रुश्यस्ताः न्रुचक्षसः नॄन्पश्यतः उपलक्षणमेतत् सर्वज्ञस्यब्रह्मणस्पतेः दृशये दर्शनायज्ञानायजाताः कर्णयोनयः श्रोत्रेन्द्रियेणग्राह्यमन्त्रपूताआकर्णकृष्टावाबाणाः ब्रह्मणस्पतिर्मन्त्रैरे वसर्वंसाधयतीतिभावः ॥ ८ ॥
“Whatever Brahmaṇaspati aims at with the truth-strung quick-darting bow, that (mark) he surely attains; holy are its arrows with which he shoots (intended) for the eyes of men, and having their abode in the ear.”
With his swift bow, strung truly, Brahmanaspati reaches the mark whate'er it be that he desires.
Excellent are the arrows wherewithal he shoots, keen-eyed to look on men and springing from his ear.
The lord of the sacred formulation with his swift bow whose string is truth—where he wishes, there he reaches.
To him belong the straight-flying arrows [=the hymns] with which he shoots—(arrows) to be seen, drawing the gaze of men, and whose womb is the ear.
Mit seinem Bogen, der mit starker Sehne schnellt, trifft wo er wünscht und was er will, Brihaspati; Des Männerschau'nden Pfeile, die er schiessen will, gehn g'rade aus, zurückgezogen bis ans Ohr.
Mit seinem schnellschießenden Bogen, dessen Sehne die Wahrheit ist, trifft Brahmanaspati dahin, wohin er will. Vortrefflich sind seine Pfeile, mit denen er, der das Herrenauge hat, schießt; sie sind anzuschauen, als ob sie aus dem Ohre entsprungen seien.
Со (своим) быстрым луком с тетивой, (направляемой) вселенским законом,
Брахманаспати достигнет того, что он хочет.
У этого взирающего на людей (бога) стрелы, которыми он стреляет,
Прямо попадает в цель; на вид (кажется,) что они возникли из уха (стрелка).
स सं॑न॒यः स वि॑न॒यः पु॒रोहि॑त॒: स सुष्टु॑त॒: स यु॒धि ब्रह्म॑ण॒स्पति॑: । चा॒क्ष्मो यद्वाजं॒ भर॑ते म॒ती धनादित्सूर्य॑स्तपति तप्य॒तुर्वृथा॑ ॥
सः । स॒म्ऽन॒यः । सः । वि॒ऽन॒यः । पु॒रःऽहि॑तः । सः । सुऽस्तु॑तः । सः । यु॒धि । ब्रह्म॑णः । पतिः॑ । चा॒क्ष्मः । यत् । वाज॑म् । भर॑ते । म॒ती । धना॑ । आत् । इत् । सूर्यः॑ । त॒प॒ति॒ । त॒प्य॒तुः । वृथा॑ ॥
पुरोहितोदेवैः पुरतोत्रस्थापितः सब्रह्मणस्पतिः सन्नयः विश्लिष्टानाम्मन्त्रैःसङ्गमयिताभवति विनयः सङ्गतानांविविधन्नेतापृथक्कर्तापिसएव तथा ससुष्टुतः शोभनंस्तोतृभिःस्तुतश्च भवति तथायुधिसङ्ग्रामे सस्तोतॄणामनुग्रहाय प्रादुर्भवतीतिशेषः यद्यदाचाक्ष्मः चष्टेः क्षमतेर्वासर्वस्यद्रष्टासर्वसहोवा ब्रह्मणा स्पतिनादत्तैरन्नैर्धनैश्चयज्ञस्यसिद्धत्वात्स्वयङ्केवलंहवींषिभुञ्चानएववर्ततइत्यर्थः ॥ ९ ॥
“He, Brahmaṇaspati, is the aggregator and subjugator (of objects); the family priest (of the gods) and the renowned in battle; the beholder (of all), who bestows food and desired treasures, whence the radiant sun shines without exertion.”
He brings together and he parts, the great High Priest; extolled is he, in battle Brahmapaspati.
When, gracious, for the hymn he brings forth food and wealth, the glowing Sun untroubled sends forth fervent heat.
Placed to the fore, he who leads together and leads apart, he who is well praised—he is the lord of the sacred formulation in battle.
When the penetrating one bears away the prize and the stakes through his thinking, just then does the blazing sun blaze at will.
Er ist der Führer, der da sammelt und zerstreut, er, hochgepriesen in der Schlacht, Brihaspati, Wenn holdgesinnt mit Weisheit er den Schatz erringt, dann, dann ja glüht die heisse Sonne recht zur Lust.
Er ist der Bevollmächtigte, der die Kämpfer zusammenbringt und auseinanderbringt, der vielgepriesene, der Herr des Gebets im Kampfe. Wenn der ..... durch Einsicht den Sieg, die Gewinne davonträgt, dann brennt nach Lust die brennende Sonne.
Он – тот, кто сводит, он – тот кто разводит, как поставленный во главе.
Он прекрасно прославлен, он господин молитвы в сражении.
Когда он, (воплощенный небесный) глаз, с помощью молитвы приносит награду, выигрыши,
То и жаркое солнце пылает в свое удовольствие.
वि॒भु प्र॒भु प्र॑थ॒मं मे॒हना॑वतो॒ बृह॒स्पते॑: सुवि॒दत्रा॑णि॒ राध्या॑ । इ॒मा सा॒तानि॑ वे॒न्यस्य॑ वा॒जिनो॒ येन॒ जना॑ उ॒भये॑ भुञ्ज॒ते विश॑: ॥
वि॒ऽभु । प्र॒ऽभु । प्र॒थ॒मम् । मे॒हना॑ऽवतः । बृह॒स्पतेः॑ । सु॒ऽवि॒दत्रा॑णि । राध्या॑ । इ॒मा । सा॒तानि॑ । वे॒न्यस्य॑ । वा॒जिनः॑ । येन॑ । जनाः॑ । उ॒भये॑ । भु॒ञ्ज॒ते । विशः॑ ॥
विभुविभूनिव्याप्तानि प्रभुप्रभूणिप्रौढानि प्रथमं प्रथमानिमुख्यानि एवम्भूतानिमेहनावतः वर्षण वतोवृष्टिप्रदस्यबृहस्पतेः बृहतोमन्त्रस्यपालयितुः सम्बन्धीनिसुविदत्राणि विदॢलाभे सुविदेः कत्रन् सुष्ठुलब्धव्यानि सुविदत्रन्धनम्भवतीतियास्कः । राध्याराध्यानिसम्यक् साधनीयानिप्राप्तव्यानीतिया- वत् इमासातानीमानिधनानिवेन्यस्यकमनीयस्यवाजिनो न्नवतोबृहस्पतेः तृतीयार्थे षष्ठी बृहस्पति नादत्तानियेनधनेनउभयेउभयविधाजनाः स्तोतारोयजमानाश्चदेवामनुष्याश्चवा विशोनिविष्टाः स- न्तोभुञ्चते भोगान् लभन्ते तत्सर्वम्बृहस्पतिनादत्तमित्यर्थः ॥ १० ॥
“Expansive, vast, and excellent riches, are the attainable (bounties) of Bṛhaspati, the sender of the rain; these are the gifts of the adorable giver of food, whereby both (descriptions of worshippers) entering here enjoy (abundance).”
First and preeminent, excelling all besides are the kind gifts of liberal Brhaspati.
These are the boons of him the Strong who should be loved, whereby both classes and the people have delight.
Far-going and fore-going is the first (gift) of him who gives abundantly. The things easily found by Br̥haspati are to be realized. These are the things won by the intent seer, the prize-winner, through whom both races [=gods and humans], their clans, find satisfaction.
Gross, mächtig ist des Gabenreichen erste That, erwünscht die reichen Gaben des Brihaspati, Die von dem holden, schätzereichen man erlangt, an denen beide, Götter sich und Menschen freun.
Ausreichend, reichlich, an erster Stelle ist die Gabe des gern schenkenden; des Brihaspati Gewinne sind leicht zu erlangen, dankenswert, diese Gewinne des schauwürdigen Siegers, von dem beiderlei Geschlechter, alle Stämme nutzen haben.
Выдающийся, обильный, первый – (дар) щедро дающего.
Прекрасно розданные (дары) Брихаспати заслуживают того, чтобы их добивались,
Эти приобретения ясновидца, завоевывающего награду,
Которого используют оба рода, (все) племена.
योऽव॑रे वृ॒जने॑ वि॒श्वथा॑ वि॒भुर्म॒हामु॑ र॒ण्वः शव॑सा व॒वक्षि॑थ । स दे॒वो दे॒वान्प्रति॑ पप्रथे पृ॒थु विश्वेदु॒ ता प॑रि॒भूर्ब्रह्म॑ण॒स्पति॑: ॥
यः । अव॑रे । वृ॒जने॑ । वि॒श्वऽथा॑ । वि॒ऽभुः म॒हाम् । ऊँ॒ इति॑ । र॒ण्वः । शव॑सा । व॒वक्षि॑थ । सः । दे॒वः । दे॒वान् । प्रति॑ । प॒प्र॒थे॒ । पृ॒थु । विश्वा॑ । इत् । ऊँ॒ इति॑ । ता । प॒रि॒ऽभूः । ब्रह्म॑णः । पतिः॑ ॥
विश्वथासर्वप्रकारेणविभुर्व्याप्तः रण्वोरमयिता स्तोतव्योवायोब्रह्मणस्पतिः अवरेनिकृष्टे वृजनेवर्ज नहेतुभूतेबलेवर्तमानन्दुर्बलमितियावत् महामुमहान्तञ्च छान्दसोवर्णलोपः उभयविधंस्तोतारंशवसा- आत्मीयेनबलेन ववक्षिथ वोढुमिच्छति सर्वदावहतीतियावत् वहतेःसन्नन्तस्यलिट्येतद्रूपं पुरुषव्यत्य- यः सदेवोदानादिगुणयुक्तः देवान्प्रतिसर्वेषान्देवानाम्प्रतिनिधिः सन् पृथुपप्रथे अत्यन्तम्प्रथते यशसावि- स्तीर्णोभवतीतियावत् यस्मादेवन्तस्मात् विश्वेदुसर्वाण्येवतातानिसर्वाणि भूतजातानिपरिभूः परि- भवन् अभिभवन् वर्ततइतिशेषः ॥ ११ ॥
“He, who is all-pervading and delighting, is willing to sustain by his strength the noble, worshipper, as well as one who is in low distress; greatly is that Brahmaṇaspati renowned amongst the gods, and therefore is he verily supreme above all (beings).”
Thou who in every way supreme in earthly power, rejoicing, by thy mighty strength hast waxen great,-
He is the God spread forth in breadth against the Gods: he, Brahmanaspati, encompasseth this All.
Far-going everywhere within the lower settlement [=among humans], you, who are great and joy-bringing, increase in power—
the god spreads out widely before the gods; the lord of the sacred formulation encompasses all those things.
Der mächtig du im untern Opferplatze stets gewachsen bist, erfreuend unter grossen du; Er dehnte weit der Gott sich zu den Göttern aus und dieses All umfasset der Gebetes Herr.
Der du dem diesseitigen Opferbund zu allen Dingen tüchtig, groß und erfreulich an Macht gewesen bist - der Gott hat sich den anderen Göttern gleichkommend weit ausgedehnt: alle diese Welten umspannt Brihaspati.
Ты (тот,) кто, во всем выделяясь в ближайшей жертвенной общине,
Великий и радостный, возрос силой –
Этот бог далеко распространился по сравнению с (другими) богами:
Все эти (миры) обьял Брахманаспати.
विश्वं॑ स॒त्यं म॑घवाना यु॒वोरिदाप॑श्च॒न प्र मि॑नन्ति व्र॒तं वा॑म् । अच्छे॑न्द्राब्रह्मणस्पती ह॒विर्नोऽन्नं॒ युजे॑व वा॒जिना॑ जिगातम् ॥
विश्व॑म् । स॒त्यम् । म॒घ॒ऽवा॒ना॒ । यु॒वोः । इत् । आपः॑ । च॒न । प्र । मि॒न॒न्ति॒ । व्र॒तम् । वा॒म् । अच्छ॑ । इ॒न्द्रा॒ब्र॒ह्म॒ण॒स्प॒ती॒ इति॑ । ह॒विः । नः॒ । अन्न॑म् । युजा॑ऽइव । वा॒जिना॑ । जि॒गा॒त॒म् ॥
हेमघवाना मघमितिधननाम तद्वन्ताविन्द्राब्रह्मणस्पती युवोरित् युवयोरेव विश्वंसर्वं स्तोत्रं सत्यं यथार्थं स्तुत्यायद्यद्गुणजातं प्रतिपाद्यते तत्सर्वंयुवयोर्विद्यमानमेव नत्वारोपितमित्यर्थः तथाचनेत्ये तत्पदद्लयसमुदायः ऎकपद्यन्त्वाध्यापकसाम्प्रदायिकं यद्येवशब्दस्यपूर्वपदेन आपश्चआपोपिउपलक्षण मेतत् एतदुपलक्षितानिसर्वाण्यपिभूतानिवांयुवयोर्व्रतं कर्मनप्रमिनन्तिनहिंसन्ति मीङ् हिंसायाम् क्रैयादिकः मीनातेर्निगमइतिह्रस्वत्वम् हेइन्द्राब्रह्मणस्पती नोस्माकंहविरच्छाभिमुख्येन जिगातङ्गच्छ तम् आगच्छतमितियावत् जिगातिर्गतिकर्मा जौहोत्यादिकः तत्रदृष्टान्तः—युजेववाजिना युजारथेनि युक्तौवाजिनौ वेजनवन्तावश्वौअन्नङ्घासं प्रतियथास्वयमेवशीघ्रङ्गछतस्तद्वत् शीघ्रमागच्छतमित्यर्थः युजेवेत्यत्रसुपांसुलुगितिप्रथमाद्विवचनस्याकारः तृतीयायांहिसावेकाचइतिविभक्तेरुदात्तत्वम् ॥ १२ ॥
“All truth, lords of wealth, (Indra and Brahmaṇaspati), is (inherent) in you both; the waters injure not your rites; come to our presence (to receive) our oblations, like a pair of steeds (to receive) their provender.”
From you, twain Maghavans, all truth proceedeth: even the waters break not your commandment.
Come to us, Brahmanaspati and Indra, to our oblation Iiie yoked steeds to fodder.
All that is real belongs just to you two, o generous ones. Even the waters do not confound your commandment.
O Indra, o lord of the sacred formulation, do you two come here to our offering, like two prize-winning yokemates to their food.
Euch mächt'gen beiden eignet alles Gute, auch die Gewässer stören eur Gesetz nicht; euch, Indra und Gebets Herr, gilt das Opfer; zu unsrer Speise kommt wie reiche Freunde.
Euch beiden geht alles in Erfüllung, ihr Gabenreiche. Auch die Gewässer übertreten nicht euer Gebot. Kommt, Indra und Brahmanaspati, zu unserem Opfer wie zwei siegreiche Verbündete zum Mahle!
Все истинно только благодаря вам двоим, о щедрые!
Даже воды не нарушают вашего завета.
О Индра-Брахманаспати, (придите) на наше жертвенное возлияние,
Как два запряженных (вместе коня), завоевавших награду - к кормушке!
उ॒ताशि॑ष्ठा॒ अनु॑ शृण्वन्ति॒ वह्न॑यः स॒भेयो॒ विप्रो॑ भरते म॒ती धना॑ । वी॒ळु॒द्वेषा॒ अनु॒ वश॑ ऋ॒णमा॑द॒दिः स ह॑ वा॒जी स॑मि॒थे ब्रह्म॑ण॒स्पति॑: ॥
उ॒त । आशि॑ष्ठाः । अनु॑ । शृ॒ण्व॒न्ति॒ । वह्न॑यः । स॒भेयः॑ । विप्रः॑ । भ॒र॒ते॒ । म॒ती । धना॑ । वी॒ळु॒ऽद्वेषाः॑ । अनु॑ । वशा॑ । ऋ॒णम् । आ॒ऽद॒दिः । सः । ह॒ । वा॒जी । स॒म्ऽइ॒थे । ब्रह्म॑णः । पतिः॑ ॥
उतअपिचआशिष्ठाः आशुतराः शीघ्रगामिनोवह्नयः अश्वनामैतत् वोढारोब्रह्मणस्पतेरश्वाअनुश्रृ ण्वन्ति अस्माभिः कृतंस्तोत्रं अनुक्रमेणश्रृण्वन्ति यद्वा ब्रह्मणस्पतिना कृतमनुशासनं शृण्वन्ति अतस्ते तमस्मदीयंयज्ञं प्रापयन्त्वितिशेषः सभेयः सभायांसाधुः ढश्छन्दसीतिढः विप्रोमेधावीअध्वर्युर्होतावा मतीमत्यामननीयेनस्तोत्रेण सुपांसुलुगितिपूर्वसवर्णदीर्घः धनाहविर्लक्षणानिधनानितस्मै ब्रह्मणस्प- तये भरतेबिभर्ति सम्पादयतीतियावत् यद्वा स्तोत्रेणधनानिभरते बिभर्तिपोषयति अतोवीळृद्वेषाःवी- छन् दृढान् प्रबलान् राक्षसादीन् द्वेष्टीति तादृशोब्रह्मणस्पतिः वशावशायागोः सुपांसुलुगितिषष्ठ्या- लुक् ऋत्यकइतिप्रकृतिभावः ऋणंअस्माभिर्यज्वभिः प्रदेयं अवदानात्मकं अनुअनुक्रमेणाददिरादाताभवत्वितिशेषः अवदानस्य ऋणत्वञ्चतैत्तिरीयेत्रिभिरृणवाजायतेब्रह्मचर्येण ऋषिभ्यइत्यादिनास्पष्टमान्त्रातम् । यद्वा अनुरानुगुण्ये वशावशस्यकामस्याभिलाषस्यानुगुणं आदा- ताभवत्वितियोज्यम् हशब्दःप्रसिद्धौ सखलु ब्रह्मणस्पतिः समिथे संयन्ति सङच्छन्तेस्मिन्नाहुतिभिर्दे- वाइतिसमिथोयज्ञः तस्मिन्वाजी अन्नवान् तस्माद्धविषआदाताभव त्वित्यर्थः ॥ १३ ॥
“The very swift horses (of Brahmaṇaspati) listen to (our invocation); the priest of the assembly offers with praise the (sacrificial) wealth; may Brahmaṇaspati, the hater of the oppressor, accept (the payment of) the debt, agreeably to his plural asure; may he be the accepter of the (sacrificial) food presented at this ceremony.”
The sacrificial flames most swiftly hear the call: the priest of the assembly gaineth wealth for hymns.
Hating the stern, remitting at his will the debt, strong in the shock of fight is Brahmanaspati.
Also the swiftest draft-horses obey him. In the public hall the inspired poet bears away the stakes through his thinking.
Hating the hard and collecting the debt according to his will is he, the lord of the sacred formulation, the prizewinner in the contest.
Und seinem Wort gehorcht der schnellsten Rosse Schar, der tücht'ge Sänger trägt durch Weisheit Beute heim, Die Stolzen hassend treibt beliebig Schuld er ein, er ist voll Kraft im Kampfe der Gebetes Herr.
Auch die schnellsten Zugtiere gehorchen ihm. Als Wortführer in der Versammlung beliebt trägt er durch Einsicht die Gewinne davon. In der Feindschaft zäh, nach Wunsch die Schuld einziehend, ist Brahmanaspati im Kampfe Sieger.
Даже самые быстрые упряжные кони слушаются его.
Вдохновенный певец, выступающий в собраниях, (своим) поэтическим даром он приносит награды.
Твердый в ненависти, взыскующий долга по (своему) желанию,
Этот Брахманаспати – победитель в состязании.
ब्रह्म॑ण॒स्पते॑रभवद्यथाव॒शं स॒त्यो म॒न्युर्महि॒ कर्मा॑ करिष्य॒तः । यो गा उ॒दाज॒त्स दि॒वे वि चा॑भजन्म॒हीव॑ री॒तिः शव॑सासर॒त्पृथ॑क् ॥
ब्रह्म॑णः । पतेः॑ । अ॒भ॒व॒त् । य॒था॒ऽव॒शम् । स॒त्यः । म॒न्युः । महि॑ । कर्म॑ । क॒रि॒ष्य॒तः । यः । गाः । उ॒त्ऽआज॑त् । सः । दि॒वे । वि । च॒ । अ॒भ॒ज॒त् । म॒हीऽइ॑व । री॒तिः । शव॑सा । अ॒स॒र॒त् । पृथ॑क् ॥
महिमहत्कर्मकरिष्यतः ब्रह्मणस्पतेः मन्युः मननसाधनोमन्त्रः क्रोधोवायथावशं यथाकामंसत्यः अवितथोभवत् सयथाकामयतेतथाकरोतीत्यर्थः योब्रह्मणस्पतिः पणिभिरपहृतागाः उदाजत् उदग- मयत् गुहायानिरगमयदित्यर्थः सब्रह्मणस्पतिः दिवेद्युलोकायतत्रत्येभ्योदेवेभ्यइत्यर्थः व्यभजच्च तागाविभक्ताश्चाकरोत् सचगोसमूहः महीवरीतिः महतीस्तुतिरिव रीङ्स्रवणेयथागङ्गादीनांस्रोतः विभक्तंसत् न्म्नदेशाभिमूकम्प्रसरति तथाशवसाआत्मीयेनबलेन तत्तदेवगृहम्पृथक् विभिन्नंअसरत् अग- च्छत् ॥ १४ ॥
“The purpose of Brahmaṇaspati, engaging in a great work, has been successful, according to his wish; for he it was who recovered (the stolen) cattle for (the dwellers in) heaven; and distrubuted them; so that of their own power they took different directions, like (the branches of) a mighty river.”
The wrath of Brahmanaspati according to his will had full effect when he would do a mighty deed.
The kine he drave forth and distributed to heaven, even as a copious flood with strength flows sundry ways.
The battle-fury of the lord of the sacred formulation, who will do the great deed, became real according to his will:
He who drove the cattle up also distributed them to heaven. Like a
great stream, (the stream of cattle) ran in separate ways through
his power.
Ihm, dem Gebets Herrn, ward nach Wunsch der Zorn zur That als er zu thun das grosse Werk sich rüstete; Die Kühe trieb er aus und gab dem Himmel sie, der grosse Strom ergoss sich da ringsum mit Kraft.
Des Brahmanaspati Eifer ging ganz nach Wunsch in Erfüllung, wenn er ein großes Werk vollbringen wollte, der die Kühe heraustrieb, und er teilte sie der Himmelswelt aus. Mächtig wie ein großer Strom lief die Herde auseinander.
Пыл Брахманаспати по его воле нашел себе выход,
Когда он собрался совершить великие деяния,
Тот (пыл), который выгнал коров и распределил (их) в небе.
Мощно, словно великий поток, (стадо) растеклось в разные стороны.
ब्रह्म॑णस्पते सु॒यम॑स्य वि॒श्वहा॑ रा॒यः स्या॑म र॒थ्यो॒३॒॑ वय॑स्वतः । वी॒रेषु॑ वी॒राँ उप॑ पृङ्धि न॒स्त्वं यदीशा॑नो॒ ब्रह्म॑णा॒ वेषि॑ मे॒ हव॑म् ॥
ब्रह्म॑णः । प॒ते॒ । सु॒ऽयम॑स्य । वि॒श्वहा॑ । रा॒यः । स्या॒म॒ । र॒थ्यः॑ । वय॑स्वतः । वी॒रेषु॑ । वी॒रान् । उप॑ । पृ॒ङ्धि॒ । नः॒ । त्वम् । यत् । ईशा॑नः । ब्रह्म॑णा । वेषि॑ । मे॒ । हव॑म् ॥
हेब्रह्मणस्पते मन्त्राधिपते सुयमस्यसुष्ठुनियन्तव्यस्य वयस्वतोन्नयुक्तस्य रायोधनस्यविश्वहावि- श्वोषुसर्वेष्वहस्सुरथ्योधिपतयः स्यामभूयास्म रथाएषांसन्तीतिरथ्यः छन्दसीवनिपावितिमत्वर्थी- योयः ईकारः अपिच नोस्माकंवीरेषुवीर्याज्जातेष्वस्मदीयेषुपुत्रेषुवीरान् पुत्रान् त्वंउपपृङ्ग्धि सं- पृक्तान्कुरु उत्पादय पृचीसम्पर्के रौधादिकः वयम्पौत्रानपिलभेमहीतियावत् यद्यतः ईशानः सर्व- स्येश्वरस्त्वं ब्रह्मणा अन्ननामैतत् हविर्लक्षणेनान्नेनसह मेहवम् मदीयंस्तुतिलक्षणमाह्वानं वेषि कामयसे वीगतिप्रजनकान्त्यशनखादनेषु अतोमयोक्तङ्कुर्वित्यर्थः ॥ १५ ॥
“May we, Brahmaṇaspati, be daily in the possession of well-regulated and food-supplying wealth; do you add for us posterity to posterity, since you, who are the ruler (of all) accept my invocation with (offered sacrificial) food.”
O Brahmanaspati, may we be evermore masters of wealth well-guided, full of vital strength.
Heroes on heroes send abundantly to us, when thou omnipotent through prayer seekest my call.
O lord of the sacred formulation, may we be the charioteers of easily controlled, vigorous wealth throughout all our days.
Mix heroes among heroes for us, when, being the master through my formulation, you pursue my call.
Brihaspati, wir seien Wagenlenker stets des schöngelenkten Schatzes, der an Labung reich; O führe Helden uns auf Helden reichlich zu, wenn durch Gebet gebietend meinem Ruf du nahst.
O Brahmanaspati, wir wollen allezeit die Lenker eines leicht zu regierenden Besitzes sein. Häufe du uns Söhne auf Söhne, wenn du, durch Zauberwort mächtig, meinem Rufe nachkommst!
О Брахманаспати, да будем мы все дни
Колесничими легко управляемого богатства, состоящего из жизненной силы!
Переполни ты нас героями среди героев,
Когда могущественный благодаря молитве ты придешь на мой зов!
ब्रह्म॑णस्पते॒ त्वम॒स्य य॒न्ता सू॒क्तस्य॑ बोधि॒ तन॑यं च जिन्व । विश्वं॒ तद्भ॒द्रं यदव॑न्ति दे॒वा बृ॒हद्व॑देम वि॒दथे॑ सु॒वीरा॑: ॥
ब्रह्म॑णः । प॒ते॒ । त्वम् । अ॒स्य । य॒न्ता । सु॒ऽउक्तस्य॑ । बो॒धि॒ । तन॑यम् । च॒ । जि॒न्व॒ । विश्व॑म् । तत् । भ॒द्रम् । यत् । अव॑न्ति । दे॒वाः । बृ॒हत् । व॒दे॒म॒ । वि॒दथे॑ । सु॒ऽवीराः॑ ॥
हेब्रह्मणस्पते यन्तासर्वस्यजगतोनियन्तात्वं अस्यसूक्तस्यइदंसूक्तं क्रियाग्रहणङ्कर्तव्यमिति कर्मणः सम्प्रदानत्वाच्चतुर्थ्यर्थेषष्ठि बोधि बुध्यस्व बुध्वातनयम्पुत्रञ्चास्मभ्यं जिन्व प्रेरय जिविःप्रीणनार्थः अत्र प्रेरणेवर्तते धातूनामनेकार्थत्वात् यद्भद्रङ्कल्याणं देवाःसर्वे अवन्तिरक्षन्ति विश्वं सर्वं तद्भद्रञ्चजिन्वे तिशेषः वयञ्चसुवीराः शोभनैः वीरैः पुत्रपौत्रादिभिरुपेताःसन्तः बृहत्प्रौढं स्तोत्रं विदथेविदन्ति यष्टव्यतयास्मिन्देवान् जानन्तीतिविदथोयज्ञः तस्मिन्वदेमब्रूयाम ॥ १६ ॥इन्धानइतिपञ्चर्चन्तृतीयंसूक्तं गार्त्समदं जागतम्ब्राह्मणस्पत्यम् तथाचानुक्रान्तम्—इन्धानःपञ्चजा- गतन्त्विति लैङ्गिकोविनियोगः ।
“Brahmaṇaspati, who are the regulator of this (world), understand (the purport of) our hymn, and grant us posterity; for all is prosperous that the gods protect; (and therefore) may we, blessed with excellent descendants, glorify you at this sacrifice.”
O Brahmanaspati, be thou controller of this our hymn, and prosper thou our children.
All that the Gods regard with love is blessed. Loud may we speak, with heroes, in assembly.
O lord of the sacred formulation, become the guide of this hymn and give life to our lineage.
All that is fortunate which the gods aid. – May we speak loftily at the ritual distribution, in possession of good heroes.
Gebetes Herr, sei dieses Liedes Lenker, und Kindeskinder mögest du uns schaffen; voll Heil ist alles, was die Götter segnen; lasst laut im Chore bei dem Fest uns singen.
O Brahmanaspati, sei du der Lenker dieses Liedes und erwecke Nachkommenschaft! Alles das ist löblich, was die Götter begünstigen. - Wir möchten das große Wort führen als Meister in weiser Rede.
О Брахманаспати, управляй ты этим гимном
И вдохни жизнь в (наше) потомство!
Все то благо, чему благоприятствуют боги.
Мы хотим провозгласить жертвенную раздачу, (чтобы иметь) прекрасный мужей!