Sukta 6.26
ऋषिभरद्वाजो बार्हस्पत्यः
देवताइन्द्रः
मन्त्र8
छन्दत्रिष्टुप्
श्रु॒धी न॑ इन्द्र॒ ह्वया॑मसि त्वा म॒हो वाज॑स्य सा॒तौ वा॑वृषा॒णाः । सं यद्विशोऽय॑न्त॒ शूर॑साता उ॒ग्रं नोऽव॒: पार्ये॒ अह॑न्दाः ॥
श्रु॒धि । नः॒ । इ॒न्द्र॒ । ह्वया॑मसि । त्वा॒ । म॒हः । वाज॑स्य । सा॒तौ । व॒वृ॒षा॒णाः । सम् । यत् । विशः॑ । अय॑न्त । शूर॑ऽसातौ । उ॒ग्रम् । नः॒ । अवः॑ । पार्ये॑ । अह॑न् । दाः॒ ॥
हे इन्द्र ववृषाणाः सोमैस्त्वां सिञ्चन्तो वयं स्तोतारः महः महतः वाजस्य अन्नस्य सातौ लाभार्थं त्वा त्वां ह्वयामसि आह्वयामः । हे इन्द्र त्वं नः अस्माकं तदाह्वानं श्रुधि शृणु । यत् यदा विशः जनाः शूरसातौ युद्धे सम् अयन्त संगच्छन्ते तदा पार्ये अन्तिमे अहन् अहनि दिवसे नः अस्मभ्यम् उग्रम् उद्गूर्णम् अवः रक्षणं दाः अदाः प्रयच्छ ॥
“Hear us, Indra, when, offering libations, we call upon you for obtaining abundant food; grant us decided protection when on a future day men are assembling for battle.”
O INDRA, hear us. Raining down the Soma, we call on thee to win us mighty valour.
Give us strong succour on the day of trial, when the tribes gather on the field of battle.
Hear us, Indra. We are calling to you as we are “boiling over” at the winning of the great prize.
When the clans clash together at the contest of champions, give us
mighty help on the decisive day.
Hör Indra uns, wir rufen Opfer strömend, dich an, um grosse Beute zu erlangen; Wenn in der Schlacht die Völker sich begegnen, gib starke Hülf' uns am Entscheidungstage.
Erhöre uns, Indra, wir rufen dich inbrünstig um großer Beute Gewinn an. Wenn die Stämme in der Schlacht aneinander geraten, so gib uns an dem entscheidenden Tage deinen starken Schutz!
Услышь нас, о Индра, мы призываем тебя
Возбужденно к захвату великой награды!
Когда племена собрались для битвы,
В решающий день окажи нам грозную помощь!
त्वां वा॒जी ह॑वते वाजिने॒यो म॒हो वाज॑स्य॒ गध्य॑स्य सा॒तौ । त्वां वृ॒त्रेष्वि॑न्द्र॒ सत्प॑तिं॒ तरु॑त्रं॒ त्वां च॑ष्टे मुष्टि॒हा गोषु॒ युध्य॑न् ॥
त्वाम् । वा॒जी । ह॒व॒ते॒ । वा॒जि॒ने॒यः । म॒हः । वाज॑स्य । गध्य॑स्य । सा॒तौ । त्वाम् । वृ॒त्रेषु॑ । इ॒न्द्र॒ । सत्ऽप॑तिम् । तरु॑त्रम् । त्वाम् । च॒ष्टे॒ । मु॒ष्टि॒ऽहा । गोषु॑ । युध्य॑न् ॥
वाजी हविर्लक्षणान्नवान् वाजिनेयः वाजिन्याः पुत्रो भरद्वाजो हे इन्द्र त्वां गध्यस्य सर्वैः प्राप्यस्य महः महतः वाजस्य अन्नस्य सातौ लाभे निमित्ते हवते स्तौति । अपि च हे इन्द्र सत्पतिं सज्जनानां पालकं तरुत्रं दुर्जनानां तारकं त्वां वृत्रेषु उपद्रवेषु निमित्तेषु भरद्वाजो हवते । मुष्टिहा मुष्टिबलेन शत्रूणां हन्ता गोषु निमित्तभूतासु युध्यन् शत्रुभिः सह युद्धं कुर्वन् भरद्वाजः त्वां चष्टे पश्यति । प्रतिपालयते ॥
“The son of Vājini, (Bharadvāja), offering (sacrificial) viands, invokes you for (the sake of) acquiring obtainable and abundant food; (he invokes) you, Indra, the preserver of the good, the defender (from the wicked), when enemies (assail him); he depends upon you when, lifting up his fist, he is fighting for (his) cattle.”
The warrior, son of warrior sire, invokes thee, to gain great strength that may be won as booty:
To thee, the brave man's Lord, the fiends' subduer, he looks when fighting hand to hand for cattle.
To you does the prizewinner, son of a prizewinner, call, at the winning of the great prize to be secured,
to you, Indra, the surpassing master of settlements, when there are
obstacles; to you does the fist-fighter look as he fights for cattle.
Dich ruft der Held, aus Heldenstamm entsprossen, an um Erlangung grosser, werther Beute, Dich tapfern Herrn und Sieger in den Schlachten; der Ringer blickt auf dich, um Kühe kämpfend.
Dich ruft der Beutemacher, der Sohn des Beutemachers, um deckenhohe Beute zu gewinnen, dich, Indra, in der Feindeschlacht als den wahren Herren, den Überwinder. Auf dich schaut der Faustkämpfer, der um die Kühe kämpft.
Тебя призывает обладатель награды, сын обладателя награды,
К захвату великой награды, наполняющей колесницу,
Тебя, о Индра, как истинного господина в боях, как спасителя.
На тебя смотрит кулачный боец, сражающийся за коров.
त्वं क॒विं चो॑दयो॒ऽर्कसा॑तौ॒ त्वं कुत्सा॑य॒ शुष्णं॑ दा॒शुषे॑ वर्क् । त्वं शिरो॑ अम॒र्मण॒: परा॑हन्नतिथि॒ग्वाय॒ शंस्यं॑ करि॒ष्यन् ॥
त्वम् । क॒विम् । चो॒द॒यः॒ । अ॒र्कऽसा॑तौ । त्वम् । कुत्सा॑य । शुष्ण॑म् । दा॒शुषे॑ । व॒र्क् । त्वम् । शिरः॑ । अ॒म॒र्मणः॑ । परा॑ । अ॒ह॒न् । अ॒ति॒थि॒ऽग्वाय॑ । शंस्य॑म् । क॒रि॒ष्यन् ॥
हे इन्द्र त्वम् अर्कसातौ अन्नलाभार्थं कविं भार्गवमृषिं चोदयः अचोदयः । प्रैरयः । किंच हे इन्द्र त्वं दाशुषे हविर्दत्तवते कुत्साय शुष्णम् असुरं वर्क् छेदितवानसि ॥ वर्क् इति वृणक्छेदनार्थस्य लुङि रूपम् ॥ तथा त्वम् अतिथिग्वाय अतिथीनामभिगन्त्रे दिवोदासाय शंस्यं स्तुत्यं सुखं करिष्यन् अमर्मणः मर्महीनमात्मानं मन्यमानस्य शम्बरस्थ शिरः शीर्षं पराहन् अवधीः ॥
“You have animated the sage with (the hope of) obtaining food; you have cut to pieces Śuṣṇa for Kutsa, the donor of the oblation; you have struck off the head (of Śambara), imagining himself invulnerable, intending to give plural asure to Atithigvan.”
Thou didst impel the sage to win the daylight, didst ruin Susna for the pious Kutsa.
The invulnerable demon's head thou clavest when thou wouldst win the praise of Atithigva.
You spurred the poet [=Uśanā Kāvya] on at the winning of the (sun’s) rays. You wrung out Śuṣṇa for the pious Kutsa.
You struck far away the head of the invulnerable one, intending to do (a deed) worthy to be proclaimed for Atithigva.
Den Sänger schärftest du bei Liederfindung, dem frommen Kutsa warfst du hin den Çuschna, Schlugst ab den Kopf dem, welcher unverwundbar, um Huld dem Atithigva zu erweisen.
Du ermutigtest den Kavi im Kampf um die Sonne, du rangst für den opferwilligen Kutsa mit Susna. Du schlugst das Haupt des Unverwundbaren ab, um für Atithigva eine rühmliche Tat zu vollbringen.
Ты вдохновил мудреца в борьбе за солнце,
Ты поверг ниц Шушну ради почитавшего (тебя) Кутсы.
Ты отбил голову неуязвимому,
Желая совершить славное дело ради Атитхигвы.
त्वं रथं॒ प्र भ॑रो यो॒धमृ॒ष्वमावो॒ युध्य॑न्तं वृष॒भं दश॑द्युम् । त्वं तुग्रं॑ वेत॒सवे॒ सचा॑ह॒न्त्वं तुजिं॑ गृ॒णन्त॑मिन्द्र तूतोः ॥
त्वम् । रथ॑म् । प्र । भ॒रः॒ । यो॒धम् । ऋ॒ष्वम् । आवः॑ । युध्य॑न्तम् । वृ॒ष॒भम् । दश॑ऽद्युम् । त्वम् । तुग्र॑म् । वे॒त॒सवे॑ । सचा॑ । अ॒ह॒न् । त्वम् । तुजि॑म् । गृ॒णन्त॑म् । इ॒न्द्र॒ । तू॒तो॒रिति॑ तूतोः ॥
हे इन्द्र त्वं वृषभसंज्ञकाय राज्ञे योधं युद्धसाधनम् ऋष्वं महान्तं रथं प्र भरः प्रापयः । अपि च युध्यन्तं शत्रुभिः सह युद्धं कुर्वन्तं दशद्युं दश दिवसा युध्यतो यस्य गताः तं वृषभम् एतदाख्यं राजानम् आवः युद्धादपीपलः । किंच त्वं वेतसवे एतान्नाम्ने राज्ञे सचा सहायभूतः सन् तुग्रम् असुरम् अहन् हतवानसि । वेतसुर्नाम कश्चिदसुरः । अत्र तस्मादन्योऽसावुच्यते । यद्वा । वेतसव इति तृतीयार्थे चतुर्थी । वेतसुनासुरेण सहितं तुग्रं हतवानसि । तथा च मन्त्रं .....यते--- ‘ अहं पितेव वेतसूँरभिष्टये तुग्रं कुत्साय स्मदिभं च रन्धयम्' (ऋ. सं. १०. ४९. ३) इति । हे इन्द्र त्वं गृणन्तं त्वां स्तुवन्तं तुजिम् एतदाख्यं राजानं तूतोः अवर्धयः ॥
“You have brought to Vṛṣabha a great war-chariot; you have protected him warring for ten days; you have slain Tugra along with Vetasa; you have exalted Tuji glorifying you.”
The lofty battle-car thou broughtest forward; thou holpest Dasadyu the strong when fighting.
Along with Vetasu thou slewest Tugra, and madest Tuji strong, who praised thee, Indra.
You brought forward the towering battle-chariot, and helped the bull Daśadyu as he did battle.
You struck down Tugra for Vetasu, in partnership. You, Indra,
strengthened Tuji, the singer.
Du fördertest den hohen Wagenkämpfer, du halfst dem Stier, dem kämpfenden Daçadju, Dem Vetasu zu Lieb' erschlugst du Tugra, du, Indra, halfst zu Macht dem Sänger Tudschi.
Du brachtest den Wagen voran, den reckenhaften Kämpfer; du standest dem kämpfenden Stiere Dasadyu bei. Du schlugest den Tugra dem Vetasu gesellt; du, Indra, stärkest den lobpreisenden Tuji.
Ты дал пронестись вперед колеснице, замечательному борцу,
Помог борющемуся быку Дашадью.
Ты в союзе с Ветасу убил Тугру,
Ты, о Индра, усилил восхваляющего Туджи.
त्वं तदु॒क्थमि॑न्द्र ब॒र्हणा॑ क॒: प्र यच्छ॒ता स॒हस्रा॑ शूर॒ दर्षि॑ । अव॑ गि॒रेर्दासं॒ शम्ब॑रं ह॒न्प्रावो॒ दिवो॑दासं चि॒त्राभि॑रू॒ती ॥
त्वम् । तत् । उ॒क्थम् । इ॒न्द्र॒ । ब॒र्हणा॑ । क॒रिति॑ कः । प्र । य॒त् । श॒ता । स॒हस्रा॑ । शू॒र॒ । दर्षि॑ । अव॑ । गि॒रेः । दास॑म् । शम्ब॑रम् । ह॒न् । प्र । आ॒वः॒ । दिवः॑ऽदासम् । चि॒त्राभिः॑ । ऊ॒ती ॥
हे इन्द्र बर्हणा बर्हणः शत्रूणां हिंसकः त्वम् उक्थं प्रशस्यं तत् कर्म कः अकरोः । किं तत्कर्मेत्युच्यते । हे शूर वीरेन्द्र त्वं शता शतानि सहस्रा सहस्राणि च शम्बरस्य अनुचरान् भटान् प्र दर्षि विदारितवानसि । तथा च निगमान्तरे-‘अध्वर्यवो यः शतं शम्बरस्य' (ऋ. सं. २. १४, ६) इति । तथा त्वं दासं यज्ञादिकर्मणामुपक्षपयितारं गिरेः पर्वतान्निर्गतं शम्बरम् असुरम् अव हन् अवावधीः । तथापि श्रूयते– यः शम्बरं पर्वतेषु क्षियन्तम्' (ऋ. सं. २. १२. ११ ) इति । किंच चित्राभिः विचित्राभिः ऊती ऊतिभिः रक्षाभिः दिवोदासं राजानं प्रावः प्रकर्षेण पालयसि स्म ॥ ॥ २१ ॥
“Indra, who are the subduer (of foes), you have achieved a glorious (deed), inasmuch as you have scatered, hero, the hundreds and thousands (of the host of Śambara), have slain the slave Śambara (when issuing) from the mountain, and have protected Divodāsa with marvellous protections.”
Thou madest good the laud, what time thou rentest a hundred thousand fighting foes, O Hero,
Slewest the Dasa Sambara of the mountain, and with strange aids didst succour Divodasa.
You made that hymn (endowed) with might, Indra, so that you could tear out hundreds and thousands (of goods), o champion.
You struck the barbarian Śambara down from the mountain and
furthered Divodāsa with glittering help.
Dies Preisenswerthe thu mit Macht, o Indra, dass hunderttausend du, o Held, zerschmetterst; Vom Berge stürze Çambara, den Unhold, dem Divodasa hilf mit reichen Hülfen.
Du, Indra, wirst dies Preislied überschwenglich machen, wenn du, Tapferer, Hunderte, Tausende herausschlagen wirst. Vom Berge hast du den Dasa Sambara herabgeschleudert; du halfst dem Divodasa mit erstaunlichen Hilfen.
Ты тот гимн, о Индра, наделил невероятной силой,
Когда проломил (скалу), о герой, (и выпустил) сотни (и) тысячи (коров).
Ты сбил с горы дасу Шамбару.
Ты помог Диводасе замечательными поддержками.
त्वं श्र॒द्धाभि॑र्मन्दसा॒नः सोमै॑र्द॒भीत॑ये॒ चुमु॑रिमिन्द्र सिष्वप् । त्वं र॒जिं पिठी॑नसे दश॒स्यन्ष॒ष्टिं स॒हस्रा॒ शच्या॒ सचा॑हन् ॥
त्वम् । श्र॒द्धाभिः॑ । म॒न्द॒सा॒नः । सोमैः॑ । द॒भीत॑ये । चुमु॑रिम् । इ॒न्द्र॒ । सि॒स्व॒प् । त्वम् । र॒जिम् । पिथी॑नसे । द॒श॒स्यन् । ष॒ष्टिम् । स॒हस्रा॑ । शच्या॑ । सचा॑ । अ॒ह॒न् ॥
हे इन्द्र श्रद्धाभिः श्रद्धापुरःसरमादरातिशयेनानुष्ठितैः कर्मभिः मन्दसानः मोदमानः । यच्छ्रद्धया युक्तं कर्म तत्सारवत् भवति । तथा च श्रूयते–' यदेव विद्यया करोति श्रद्धयोपनिषदा तदेव वीर्यवत्तरं भवति' ( छ. उ. १. १. १० ) इति । सोमैः च मन्दसानः त्वं दभीतये एतन्नामकाय राजर्षये चुमुरिम् एतदाख्यमसुरं सिष्वप् अस्वापयः । अवधीरित्यर्थः । किंच हे इन्द्र त्वं पिठीनसे एतन्नामकाय रजिम् एतदाख्यां कन्यां वा राज्यं वा दशस्यन् प्रयच्छन् शच्या प्रज्ञया षष्टिं षष्टिसंख्याकानि सहस्रा भटानां सहस्राणि सचा सह युगपदेव अहन अवधीः ॥
“Delighted by libations offered wiḥ faith, you have consigned Cumuri to the sleeop (of death) on behalf of Dabhīti, and bestowing (the maiden) Raji upon Piṭhīnas, you have, by your contrivance, destroyed sixty thousand (warriors) at once.”
Made glad with Soma-draughts and faith, thou sentest Cumuri to his sleep, to please Dabhiti.
Thou, kindly giving Raji to Pithinas, slewest with might, at once, the sixty thousand.
You, reaching elation through the hospitality offerings and the soma juices, put Cumuri to sleep for Dabhīti.
You, showing favor to Piṭhīnas, in partnership, smashed Raji and his sixty thousand with your power.
Erfreut durch Glauben, Indra, und durch Soma, schlugst Tschumuri du todt für den Dabhiti; Den Radschi dem Prithinas überliefernd, erschlugst mit Kraft zugleich du sechzigtausend.
Für Dabhiti hast du, Indra, von seiner Gläubigkeit und seinen Somaopfern ergötzt, den Cumuri eingeschläfert. Du erschlugst den Raji für Pithinas, dich erkenntlich zeigend, und zugleich sechzigtausend Mannen durch deine Kraft.
Ты, обрадованный проявлениями веры и струями сомы,
Усыпил, о Индра, Чумури для Дабхити.
Ты, проявляя добрую волю, для Питхинчса
Убил Раджи (своей) силой, как и шестьдесят тысяч (врагов).
अ॒हं च॒न तत्सू॒रिभि॑रानश्यां॒ तव॒ ज्याय॑ इन्द्र सु॒म्नमोज॑: । त्वया॒ यत्स्तव॑न्ते सधवीर वी॒रास्त्रि॒वरू॑थेन॒ नहु॑षा शविष्ठ ॥
अ॒हम् । च॒न । तत् । सू॒रिऽभिः॑ । आ॒न॒श्या॒न् । तव॑ । ज्यायः॑ । इ॒न्द्र॒ । सु॒म्नम् । ओजः॑ । त्वया॑ । यत् । स्तव॑न्ते । स॒ध॒ऽवी॒र॒ । वी॒राः । त्रि॒ऽवरू॑थेन । नहु॑षा । श॒वि॒ष्ठ॒ ॥
हे सधवीर वीरैः सहित शविष्ठ बलवत्तमेन्द्र वीराः स्तोतारः त्रिवरूथेन । त्रीणि वरूथान्यावरकाणि भुवनानि यस्य तेन । नहुषा शत्रूणां बन्धकेन त्वया दत्तं यत् सुम्नं सुखम् ओजः बलं च स्तवन्ते स्तुवन्ति हे इन्द्र तव त्वया दत्तं ज्यायः अतिशयेन प्रशस्यं तत् सुम्नमोजः अहं चन अहमपि भरद्वाजः सूरिभिः मदीयैः स्तोतृभिः सह आनश्यां प्राप्नुयाम् ॥
“May I, with my fellow-worshippers, obtain that your most excellent felicity and vigour, which, most mighty Indra, associate of heroes, the pious celebrate (as bestowed) by you, who are the humiliator (of foes), the protector of the three (worlds).”
May I too, with the liberal chiefs, O Indra, acquire thy blin supreme and domination,
When, Mightiest! Hero-girt! Nahusa heroes boast them in thee, the triply-strong Defender.
Might I also, together with my patrons, attain this, the greater favor and might that are yours, Indra,
when along with you our heroes are praised, you who have our heroes as companions, along with Nahus who provides threefold defense, o strongest one.
Auch mich lass nun erlangen mit den Fürsten, o Indra, deine grösste Huld und Stärke, Wenn, Heldenfreund, du Beifall schenkst den Helden, o stärkster, dreifachschirmender Genosse.
Auch ich möchte mit den freigebigen Patronen diese deine höhere Gunst und Stärke erlangen, o Indra, daß die Helden, du Heldengenosse, von dir gelobt werden, da du ein dreifacher Nahus bist, du Gewaltigster.
Я тоже вместе со щедрыми покровителями хочу достигнуть той
Твоей высшей, о Индра, милости (и) силы,
Чтобы благодаря тебе, о товарищ мужей, прославились
Мужи, о самый могучий, благодаря Нахушу с тремя защитами.
व॒यं ते॑ अ॒स्यामि॑न्द्र द्यु॒म्नहू॑तौ॒ सखा॑यः स्याम महिन॒ प्रेष्ठा॑: । प्रात॑र्दनिः क्षत्र॒श्रीर॑स्तु॒ श्रेष्ठो॑ घ॒ने वृ॒त्राणां॑ स॒नये॒ धना॑नाम् ॥
व॒यम् । ते॒ । अ॒स्याम् । इ॒न्द्र॒ । द्यु॒म्नऽहू॑तौ । सखा॑यः । स्या॒म॒ । म॒हि॒न॒ । प्रेष्ठाः॑ । प्रात॑र्दनिः । क्ष॒त्र॒ऽश्रीः । अ॒स्तु॒ । श्रेष्ठः॑ । घ॒ने । वृ॒त्राणा॑म् । स॒नये॑ । धना॑नाम् ॥
हे महिन पूजनीय इन्द्र ते त्वदर्थं सखायः स्तोतारः वयम् अस्यां द्युम्नहूतौ अस्मिन् धननिमित्ते स्तोत्रे प्रेष्ठाः अतिशयेन प्रियाः स्याम भवेम । प्रातर्दनिः प्रतर्दनो नाम राजा । तस्य पुत्रः क्षत्रश्रीः एतन्नामको मम याज्यो राजा श्रेष्ठः अस्तु सर्वेषामुत्कृष्टो भवतु । किमर्थम् । वृत्राणां शत्रूणां घने वधाय च धनानां वसूनां सनये संभजनाय च श्रेष्ठोऽस्त्विति संबन्धः ॥ ॥२२॥
“May we, adorable Indra, your friends, at this your worship, offered for (the acquisiiton of) wealth, be held most dear to you; may Kṣatraśrī, the son of Pratardana, (my patron), by most illustrious through the destruction of foes, and the attainment of riches.”
So may we he thy friends, thy best beloved, O Indra, at this holy invocation.
Best be Pratardani, illustrious ruler, in slaying foemen and in gaining riches.
Might we be your dearest comrades, Indra, at this invocation to heavenly brilliance, o great one.
Let the son of Pratardana, glorious in dominion, be the most glorious at the smashing of obstacles and the winning of rich stakes.
Wir mögen sein bei dieser Glückserflehung, o grosser Indra, deine liebsten Freunde, Pratardan's Sohn sei bester Herrschaftmehrer, die Feinde schlag' er und erlange Beute.
Wir möchten bei diesem flammenden Ruf deine liebsten Freunde sein, mächtiger Indra. Der Sohn des Pratardana, der die Herrschaft zu Ehren bringt, soll der erste sein zum Erschlagen der Feinde, zum Gewinnen von Schätzen.
Мы при этом пламенном призыве тебя, о Индра,
Хотели бы быть (твоими) любимейшими друзьями, о могучий Индра.
Сын Пратарданы, украшение власти, да будет лучшим
При убийстве врагов, при захвате богатств!