Sukta 7.34
ऋषिवसिष्ठः
देवताविश्वेदेवाः
मन्त्र25
छन्दद्विपदा विराट्
प्र शु॒क्रैतु॑ दे॒वी म॑नी॒षा अ॒स्मत्सुत॑ष्टो॒ रथो॒ न वा॒जी ॥
प्र । शु॒क्रा । ए॒तु॒ । दे॒वी । म॒नी॒षा । अ॒स्मत् । सुऽत॑ष्टः । रथः॑ । न । वा॒जी ॥
शुक्रा दीप्ता देवी सर्वेषां कामानां प्रदात्री मनीषा स्तुतिः अस्मत् अस्मत्तः अस्मिन् सूक्ते स्तोष्यमाणान् देवान् वाजी वेगवान् सुतष्टः सुसंस्कृतः रथो न रथ इव प्र एतु प्रगच्छतु ॥
“May pure and divine praise proceed from us (to the gods) like a swift well-constructed chariot.”
MAY our divine and brilliant hymn go forth, like a swift chariot wrought and fashioned well.
Let the gleaming divine inspired thought go forth from us,
well-fashioned like a prizewinning chariot.
Das reine Sinnlied, – das helle fahre, das wir gezimmert, – gleich schnellem Wagen.
Die glänzende göttliche Dichtung soll von uns hinausgehen, wohlgefügt wie ein Streitwagen, der den Siegespreis gewinnt.
Пусть двинется вперед светлое божественное произведение
От нас, словно прекрасно слаженная колесница, приносящая награду!
वि॒दुः पृ॑थि॒व्या दि॒वो ज॒नित्रं॑ शृ॒ण्वन्त्यापो॒ अध॒ क्षर॑न्तीः ॥
वि॒दुः । पृ॒थि॒व्याः । दि॒वः । ज॒नित्र॑म् । शृ॒ण्वन्ति॑ । आपः॑ । अध॑ । क्षर॑न्तीः ॥
अस्यामृच्यापः स्तूयन्ते । क्षरन्तीः क्षरन्त्यः आपः दिवः पृथिव्याः च । उभयोरपि लोकयोरित्यर्थः । जनित्रम् उत्पत्तिं विदुः जानन्ति। अध अपि च शृण्वन्ति स्तोत्राणीति शेषः ॥
“The flowing waters having known the origin of earth and heaven; may they now hear (our praises).”
The waters listen as they flow along: they know the origin of heaven and earth.
They know the means of begetting of earth and of heaven;
the waters listen then, even as they flow.
Man kennt der Erde, – des Himmels Ursprung, die Wasser lauschen – in ihrem Strömen.
Sie kennen den Ursprung von Himmel und Erde; darum hören die fließenden Gewässer zu.
Они знают место рожденья земли (и) неба:
Прислушиваются вбды, конечно, когда текут.
आप॑श्चिदस्मै॒ पिन्व॑न्त पृ॒थ्वीर्वृ॒त्रेषु॒ शूरा॒ मंस॑न्त उ॒ग्राः ॥
आपः॑ । चि॒त् । अ॒स्मै॒ । पिन्व॑न्त । पृ॒थ्वीः । वृ॒त्रेषु॑ । शूराः॑ । मंस॑न्ते । उ॒ग्राः ॥
इन्द्रोऽस्मिन् द्वृचे स्तूयते । पृथ्वीः पृथ्व्यः प्रथमानाः आपश्चित् आपोऽपि अस्मै इन्द्राय पिन्वन्त प्यायन्ते । वृत्रेषु उपद्रवेषु सत्सु उग्राः उद्गूर्णास्तेजस्विनो बा शूराः योद्धारोऽपि मंसन्ते इममेवेन्द्रं स्तुवन्ति ॥
“The vast waters offer nourishment to Indra; fierce warriors (combating) with foes, glorify him.”
Yea, the broad waters swell their flood ior him: of him strong heroes think amid their foes.
The broad waters swell just for him;
they will be considered as powerful champions in the (battles against) obstacles.
Dem Indra schwollen – die breiten Ströme; bei Feinden sahn ihn – die starken Helden.
Auch die Gewässer schwellen für es breit an. In den Vritrakämpfen sollen sie sich für gewaltige Herden halten.
Это воды набухли для него, широкие:
В битвах с врагами они считаются отважными, грозными.
आ धू॒र्ष्व॑स्मै॒ दधा॒ताश्वा॒निन्द्रो॒ न व॒ज्री हिर॑ण्यबाहुः ॥
आ । धू॒र्षु । अ॒स्मै॒ । दधा॑त । अश्वा॑न् । इन्द्रः॑ । न । व॒ज्री । हिर॑ण्यऽबाहुः ॥
अस्मै । षष्ठ्यर्थे चतुर्थी । अस्येन्द्रस्यागमनाय अश्वान् धूर्षु रथस्य आ दधात। इन्द्रो न । नेति चार्थे। इन्द्रः वज्री वज्रवान् हिरण्यबाहुः हिरण्यहस्तश्च भवति ॥ षोडशिनि शस्यमानत्वादस्या ऐन्द्रत्वं गम्यते । ‘आ धूर्ष्वस्मै ' इत्यत्र ‘अस्मै ' इत्यस्य पदस्यानुदात्तत्वं पूर्वस्यामिन्द्रस्य प्रकृतत्वात् । अत एव पूर्वाप्यैन्द्रीति विज्ञायते । पूर्वस्यामप्यृचि ‘अस्मै ' इत्यत्रानुदात्तत्वमल्पीयोऽर्थतरमनुदात्तमिति । तथा च यास्कः - ‘ अस्येति चोदात्तं प्रथमादेशेऽनुदात्तमन्वादेशे तीव्रार्थतरमुदात्तमल्पीयोऽर्थतरमनुदात्तम् ' (निरु. ४. २५) इति । अल्पीयस्त्वं चेदंशब्दप्रवृत्तिनिमित्तस्य संनिधानस्य दूरस्थत्वेनेत्यवगन्तव्यम् ॥
“Yoke for him the horses of his chariot, the Indra is the wielder of the thunderbolt, the golden-armed.”
Set ye for him the coursers to the pole: like Indra Thunderer is the Golden-armed.
Put the horses to the chariot-poles for him.
Golden-armed, he carries the mace like Indra.
Setzt an die Deichsel – ihm seine Rosse, wie Indra blitzet – mit goldnem Arm er.
Leget ihm die Rosse an die Joche wie Indra, der Keulenträger mit goldigem Arme!
Запрягите для него коней в оглобли,
Словно Индра, громовержец златорукий!
अ॒भि प्र स्था॒ताहे॑व य॒ज्ञं याते॑व॒ पत्म॒न्त्मना॑ हिनोत ॥
अ॒भि । प्र । स्था॒त॒ । अह॑ऽइव । य॒ज्ञम् । याता॑ऽइव । पत्म॑न् । त्मना॑ । हि॒नो॒त॒ ॥
यज्ञस्तुतिरियम् । हे जनाः यज्ञम् अभि प्र स्थात अभिक्रमत । अहेव इति पूरणौ । अपि च पत्मन् पत्मनि यज्ञमार्गे त्मना स्वयमेव यातेव गन्तेव हिनोत गच्छत । ' हि गतौ' इति धातुः ॥
“Proceed to the sacrifice like one who goes along the road; proceed of your own accord.”
Arouse you, like the days, to sacrifice speed gladly like a traveller on the way.
Set out on the sacrifice as if through the days.
Like a (chariot-)driver in flight, spur it on by yourself.
Wohlan, so kommt denn – herbei zum Opfer, im Fluge fahrend, – beeilt euch selber.
Tretet an zum Opfer wie die Tage! Wie der Fahrer im Galopp, so bringet es in eigner Person in raschen Gang!
Подступите к жертве, словно дни!
Сами поторапливайте (ее), словно ездок в пути!
त्मना॑ स॒मत्सु॑ हि॒नोत॑ य॒ज्ञं दधा॑त के॒तुं जना॑य वी॒रम् ॥
त्मना॑ । स॒मत्ऽसु॑ । हि॒नोत॑ । य॒ज्ञम् । दधा॑त । के॒तुम् । जना॑य । वी॒रम् ॥
उक्तस्यैव विवरणमत्र। हे मदीया जनाः समस्सु संग्रामेषु त्मना स्वयमेव हिनोत गच्छत । अपि च केतुं प्रज्ञापकं वीरं पापानां वारयितारम् । नाशकमित्यर्थः । यज्ञं जनाय लोकाय । तद्रक्षार्थमित्यर्थः । दधात विधत्त ॥
“Go of your own accord to battle; celebrate the significant and expiatory sacrifice for (the good of)mankind.”
Go swift to battles, to the sacrifice: set up a flag, a hero for the folk.
By yourself spur on the sacrifice at the combats.
Establish it as a beacon, a hero for the people.
᳓
Im Wettlauf eilet – nun selbst zum Opfer, und setzt als Flamme – den Herrn dem Menschen.
Bringet in eigner Person während der Kämpfe das Opfer in raschen Gang! Macht es zum Banner, zum Helden für das Volk!
Сами в состязаниях поторапливайте жертву,
Сделайте (из нее) знамя, героя для народа.
उद॑स्य॒ शुष्मा॑द्भा॒नुर्नार्त॒ बिभ॑र्ति भा॒रं पृ॑थि॒वी न भूम॑ ॥
उत् । अ॒स्य॒ । शुष्मा॑त् । भा॒नुः । न । आ॒र्त॒ । बिभ॑र्ति । भा॒रम् । पृ॒थि॒वी । न । भूम॑ ॥
अस्य यज्ञस्य शुष्मात् बलात् भानुः सूर्यः उत् आर्त उद्गच्छति । भूम भूतानि पृथिवीव भारं लोकस्यायं यज्ञो बिभर्ति च ॥
“From the force of this (sacrifice) the sun rises; it sustains the burden (of the world) as (earth) supportsmany (beings).”
Up from his strength hath risen as 'twere a light: it bears the load as earth bears living things.
From its tempestuous force it has arisen like a radiant beam.
It bears its burden, like the earth its ground.
Aus seinem Schnaufen – erhob's wie Glanz sich; wie Erde Wesen, – so trägt die Last er.
Von seiner Sturmgewalt ging es wie ein Lichtstrahl aus; es trägt die Last wie die Erde das Land.
Из ее бушевания будто луч поднялся.
Несет она груз, словно земля почву.
ह्वया॑मि दे॒वाँ अया॑तुरग्ने॒ साध॑न्नृ॒तेन॒ धियं॑ दधामि ॥
ह्वया॑मि । दे॒वान् । अया॑तुः । अ॒ग्ने॒ । साध॑न् । ऋ॒तेन॑ । धिय॑म् । द॒धा॒मि॒ ॥
अस्मिंस्तृचे देवाः स्तूयन्ते । हे अग्ने अयातुः अहिंसादिनियमयुक्तेन ऋतेन यज्ञेन साधन् कामान् साधयन् देवान् ह्वयामि । अपि च धियं देवानां परिचरणात्मकं कर्म दधामि । करोमीत्यर्थः ॥
“I invoke the gods, Agni, propitiating them by an inoffensive rite, I celebrate a pious act.”
Agni, no demon I invoke the Gods: by law completing it, I form a hymn.
I invoke the gods without sorcery, o Agni.
Assuring its success through truth, I produce my insight.
Ich ruf' die Götter – in Einfalt, Agni, im Rechte wandernd – vollend' ich Andacht.
Ich rufe die Götter, der ich kein Zauberer bin, o Agni. Ich mache ein Gedicht, es mit der Wahrheit vollendend.
Зову я без колдовства богов, о Агни,
Сочиняю произведение, добиваюсь успеха с помощью закона.
अ॒भि वो॑ दे॒वीं धियं॑ दधिध्वं॒ प्र वो॑ देव॒त्रा वाचं॑ कृणुध्वम् ॥
अ॒भि । वः॒ । दे॒वीम् । धिय॑म् । द॒धि॒ध्व॒म् । प्र । वः॒ । दे॒व॒ऽत्रा । वाच॑म् । कृ॒णु॒ध्व॒म् ॥
हे जनाः वः यूयम् अभि देवानुद्दिश्य देवीं दीप्तां धियं कर्म दधिध्वं विधत्त । अपि च वः यूयं देवत्रा देवेषु वाचं स्तुतिरूपां प्र कृणुध्वं प्रकर्षेण कुरुध्वम् ॥
“Offer (worshippers) your heavenly worship; earnestly address your praises to the gods.”
Closely albout you lay your heavenly song, and send your voice to where the Gods abide.
Harness your divine insight.
Put your speech forward among the gods.
So richtet hin denn – die Himmelsandacht, und zu den Göttern – lasst unser Lied gehn.
Bindet euch die göttliche Dichtung an, schicket eure Rede zu den Göttern voraus!
Запрягите вы себе божественное произведение!
Отправьте впереди вас речь к богам!
आ च॑ष्ट आसां॒ पाथो॑ न॒दीनां॒ वरु॑ण उ॒ग्रः स॒हस्र॑चक्षाः ॥
आ । च॒ष्टे॒ । आ॒सा॒म् । पाथः॑ । न॒दीना॑म् । वरु॑णः । उ॒ग्रः । स॒हस्र॑ऽचक्षाः ॥
सहस्रचक्षाः बहुचक्षुः वरुणः आसां नदीनां पाथः जलम् आ चष्टे अभिपश्यति । कीदृशो वरुणः । उग्रः उद्गूर्ण ओजस्वी वा ॥ ॥ २५ ॥
“The fierce Varuṇa, the thousand-eyed, contemplates the water of these rivers.”
Varuna, Mighty, with a thousand eyes, beholds the paths wherein these rivers run.
He inspects the haven of these (waters), of the rivers—
powerful Varuṇa of a thousand eyes.
᳓
Es schaute dieser – Gewässer Pfade mit tausend Augen – Varuna mächtig,
Varuna, der Gewaltige, Tausendäugige beaufsichtigt den Bezirk dieser Flüsse;
Надзирает за местом этих рек
Варуна, грозный, тысячеокий.
राजा॑ रा॒ष्ट्रानां॒ पेशो॑ न॒दीना॒मनु॑त्तमस्मै क्ष॒त्रं वि॒श्वायु॑ ॥
राजा॑ । रा॒ष्ट्राना॑म् । पेशः॑ । न॒दीना॑म् । अनु॑त्तम् । अ॒स्मै॒ । क्ष॒त्रम् । वि॒श्वऽआ॑यु ॥
राष्ट्रानां राष्ट्राणाम् ॥ णत्वाभावश्छान्दसः ॥ ईश्वराणामपि वरुणः राजा ईश्वरः भवति । नदीनां पेशः रूपं रूपकृदपि भवतीत्यर्थः। अस्मै । षष्ठ्यर्थे चतुर्थी। अस्य वरुणस्य क्षत्रं बलम् अनुत्तम् अन्यैरबाधितं विश्वायु सर्वतो गन्तृ भवतीति ॥
“He is the king of kings; the beauty of the rivers his all-pervading strength is irresistible.”
He, King of kings, the glory of the floods, o'er all that liveth hath resistless sway.
King of kingdoms, ornament of the rivers:
lifelong lordship has been conceded to him.
᳓
Der Herr der Reiche, – der Schmuck der Ströme; ihm ist umfassend – und fest die Herrschaft.
Der König der Königreiche, der Flüsse Zierde. Ihm ist lebenslänglich die Herrschaft zugestanden.
(Он) царь царств, украшение рек.
Непоколебима его власть, длящаяся весь век.
अवि॑ष्टो अ॒स्मान्विश्वा॑सु वि॒क्ष्वद्युं॑ कृणोत॒ शंसं॑ निनि॒त्सोः ॥
अवि॑ष्टो॒ इति॑ । अ॒स्मान् । विश्वा॑सु । वि॒क्षु । अद्यु॑म् । कृ॒णो॒त॒ । शंस॑म् । नि॒नि॒त्सोः ॥
अयं द्वृचो दैवः । हे देवाः अस्मान् विश्वासु सर्वासु विक्षु प्रजासु । अविष्ट उ इति समुदितम् अविष्टो इति । अविष्ट रक्षत। शंसं निनित्सोः निन्दितुमिच्छतः शत्रोः अद्युम् अदीप्तिं कृणोत कुरुत च ॥
“Protect us, gods, among all people; render extinct the calumny of the malevolent.”
May he assist us among all the tribes, and make the envier's praise devoid of light.
Aid us amid all the clans;
render harmless the “laud” of him who wishes to scorn.
O unterstützt uns – in allen Häusern; nicht macht uns brennend – den Spott des Neiders.
Stehet uns in allen Niederlassungen bei; machet die üble Rede des Tadelsüchtigen unschädlich!
Поддержите нас во всех племенах!
Сделайте лишенной блеска речь желающего осрамить!
व्ये॑तु दि॒द्युद्द्वि॒षामशे॑वा यु॒योत॒ विष्व॒ग्रप॑स्त॒नूना॑म् ॥
वि । ए॒तु॒ । दि॒द्युत् । द्वि॒षाम् । अशे॑वा । यु॒योत॑ । विष्व॑क् । रपः॑ । त॒नूना॑म् ॥
द्विषां शत्रूणां दिद्युत् आयुधम् अशेवा असुखकरी विष्वक् सर्वतः व्येतु अपगच्छतु । तनूनाम् अङ्गानां रपः पापं देवाः युयोत अस्मत्तः पृथक्कुरुत ॥
“May the blazing (weapons) of foes pass by innocuous; separate, (gods), universally (from us) the sin ofour bodies.”
May the foes' threatening arrow pass us by: may he put far from us our bodies' sin.
Let the unfriendly missile of the haters go wide.
Keep the infirmity of bodies away, off to the side.
᳓
Der Feinde schlimmes – Geschoss entweiche; weithin vertreibet – den Fehl der Leiber.
Abseits soll das unheilvolle Geschoß der Feinde gehen; wehret nach allen Seiten den Schaden der Leiber ab!
Пусть пройдет стороной злой выстрел ненавистников!
Отвратите со всех сторон повреждение (наших) тел!
अवी॑न्नो अ॒ग्निर्ह॒व्यान्नमो॑भि॒: प्रेष्ठो॑ अस्मा अधायि॒ स्तोम॑: ॥
अवी॑त् । नः॒ । अ॒ग्निः । ह॒व्य॒ऽअत् । नमः॑ऽभिः । प्रेष्ठः॑ । अ॒स्मै॒ । अ॒धा॒यि॒ । स्तोमः॑ ॥
हव्यात् हव्यानामत्ता अग्निः नमोभिः अस्मदीयैर्नमस्कारैः प्रेष्ठः प्रियतमः सन् नः अस्मान् अवीत् रक्षतु । अस्मै अग्नये स्तोत्रम् अधायि अस्माभिर्व्यधायि ॥
“May Agni, the feeder on oblations, propitiated by our homage, protect us; to him has our praise beenaddressed.”
Agni, oblation-cater, through our prayers aid us: to him our dearest laud is brought.
Agni, the oblation-eater, has aided us with our acts of reverence. The dearest praise has been produced for him.
Es helf uns Agni – die Opfer essend, ihm ward geweihet – das liebste Loblied.
Es helfe uns der Opferesser Agni mit seinen Huldigungen. Das angenehmste Loblied war für ihn gemacht.
Да поможет нам Агни-пожиратель жертв за (наши) поклонения!
Самое приятное восхваление сложено для него.
स॒जूर्दे॒वेभि॑र॒पां नपा॑तं॒ सखा॑यं कृध्वं शि॒वो नो॑ अस्तु ॥
स॒ऽजूः । दे॒वेभिः॑ । अ॒पाम् । नपा॑तम् । सखा॑यम् । कृ॒ध्व॒म् । शि॒वः । नः॒ । अ॒स्तु॒ ॥
हे स्तोतारः अपाम् उदकानां नपातं पुत्रमग्निम्। ‘सूनुः नपात् ' इत्यपत्यनामसु पाठात् । देवेभिः देवैः सजूः सह सखायं मित्रं स्तुतिभिः कृध्वं कुरुध्वम् । स चापां नपात् नः अस्मभ्यं शिवः सुखकरः अस्तु भवतु ॥
“Glorify along with the gods our friend, the grandson of the waters; may he be propitious to us.”
Accordant with the Gods choose for our Friend the Waters' Child: may he be good to us.
Along with the gods, make the Child of the Waters your companion. Let him be friendly to us.
Macht euch zum Freunde – den Sohn der Wasser vereint den Göttern; – er sei uns heilvoll.
In Eintracht mit den Göttern machet den Apam Napat euch zum Freunde, er soll uns günstig sein.
В согласии с богами Апам Напата
Сделайте товарищем (нашим)! Пусть будет он милостив к нам!
अ॒ब्जामु॒क्थैरहिं॑ गृणीषे बु॒ध्ने न॒दीनां॒ रज॑स्सु॒ षीद॑न् ॥
अ॒प्ऽजाम् । उ॒क्थैः । अहि॑म् । गृ॒णी॒षे॒ । बु॒ध्ने । न॒दीना॑म् । रजः॑ऽसु । सीद॑न् ॥
अहिं मेघानामाहन्तारं नदीनाम् उदकानां बुध्ने स्थाने। बुध्नमन्तरिक्षं बद्धा अस्मिन् धृता आप इति व्युत्पत्तेः । तस्मिन् रजःसु उदकेषु सीदन् सीदन्तम् अब्जाम् अप्सु जातमिममग्निम् उक्थैः स्तोत्रैः गृणीषे। ‘बुध्ने नदीनां रजःसूदकेषु सीदन् बुध्नमन्तरिक्षं बद्धा अस्मिन् धृता आप इति ' (निरु. १०. ४४ ) इति ॥
“I glorify with hymns the disperser of the clouds in the firmament; the water-born, sitting among thewaters of the rivers.”
With lauds I sing the Dragon born of floods: he sits beneath the streams in middle air.
I will sing to the water-born serpent with hymns:
he is sitting in the depth of the rivers, in the dusky realms.
Mit Liedern preis ich – den Wasserdrachen, der sitzt in Lüften – im Grund der Ströme.
Den wassergeborenen Drachen preise ich in Liedern, der in der Tiefe der Flüsse im Dunkeln sitzt.
Ахи, рожденного в воде, я воспеваю в гимнах,
(Того,) кто сидит на дне рек в темных просторах.
मा नोऽहि॑र्बु॒ध्न्यो॑ रि॒षे धा॒न्मा य॒ज्ञो अ॑स्य स्रिधदृता॒योः ॥
मा । नः॒ । अहिः॑ । बु॒ध्न्यः॑ । रि॒षे । धा॒त् । मा । य॒ज्ञः । अ॒स्य॒ । स्रि॒ध॒त् । ऋ॒त॒ऽयोः ॥
अहिर्बुध्न्यः । बुध्नेऽन्तरिक्षे भवो बुध्न्यः। अहिश्चासौ बुध्न्यश्चेत्यहिर्बुध्न्योऽग्निः नः अस्मान् रिषे हिंसकाय मा धात् मा ददातु । अस्य ऋतायोः यज्ञकामस्य यजमानस्य यज्ञः मा च स्रिधत् न क्षीयेत । यद्वा । अस्याहिर्बुध्न्यस्य इममहिर्बुध्न्यमुद्दिश्य ऋतायोः यज्ञकामस्य यो यज्ञः स न क्षीयेतेत्यर्थः ॥
“Let not Ahirbudhnya be disposed to work us harm; let not the sacrifice of the worshipper bedisregarded.”
Ne'er may the Dragon of the Deep harm us: ne'er fail this faithful servant's sacrifice.
Let Ahi Budhnya [/the Serpent of the Deep] not set us up for harm; let the sacrifice of him who seeks the truth not fail.
Nicht geb dem Feind uns – der Wetterdrache, nicht schlage fehl auch – des Frommen Opfer.
Nicht soll uns der in der Tiefe wohnende Drache in Schaden bringen, nicht möge das Opfer dieses, der die Wahrheit erstrebt, stecken bleiben.
Да не причинит нам вреда Ахи Будхнья!
Пусть не потерпит неудачу жертва этого преданного закону!
उ॒त न॑ ए॒षु नृषु॒ श्रवो॑ धु॒: प्र रा॒ये य॑न्तु॒ शर्ध॑न्तो अ॒र्यः ॥
उ॒त । नः॒ । ए॒षु । नृषु॑ । श्रवः॑ । धुः॒ । प्र । रा॒ये । य॒न्तु॒ । शर्ध॑न्तः । अ॒र्यः ॥
अयं द्वृचो दैवो मारुतो वा । उत अपि च नः अस्मदीयेषु एषु नृषु पुरुषेषु श्रवः अन्नं धुः देवा मरुतो वा धारयन्तु । राये धनार्थं शर्धन्तः उत्सहमानाः प्रीयमाणा वा अर्यः अरयः प्र यन्तु प्रगच्छन्तु । म्रियन्तामित्यर्थः ॥
“May (the gods) bestow food upon our people; let foes contending for our riches perish.”
To these our heroes may they grant renown: may pious men march boldly on to wealth.
And they have placed fame upon these men of ours.
Let them [=men] go forth for wealth, vaunting themselves over the
stranger.
Dass diesen Männern – sie Ruhm verleihn doch, und Gut erlangen – die treuen Helden.
Und sie mögen diesen unseren Herren Ruhm bringen. Zu Reichtum sollen sie ausziehen, über den hohen Herrn triumphierend.
А также пусть даруют славу этим мужам нашим!
Пусть отправляется за богатством, бросая вызов чужому!
तप॑न्ति॒ शत्रुं॒ स्व१॒॑र्ण भूमा॑ म॒हासे॑नासो॒ अमे॑भिरेषाम् ॥
तप॑न्ति । शत्रु॑म् । स्वः॑ । न । भूम॑ । म॒हाऽसे॑नासः । अमे॑भिः । ए॒षा॒म् ॥
महासेनासः महासेना राजानः एषां मरुतां देवानां वा अमेभिः बलैः भूमा भुवनानि स्वर्ण आदित्य इव शत्रुं स्वकीयं तपन्ति बाधन्ते । महान्तोऽपि राजानः अमैः बलैः शत्रून् बाधन्ते । तानि बलानि देवानामेवेत्यर्थः ॥
“Leaders of great armies, by the power of these (divinities), consume their foes, as he sun (scorches)the regions.”
Leading great hosts, with fierce attacks of these, they burn their foes as the Sun burns the earth.
They scorch the rival, like the sun the worlds—
those possessing great weapons with their onslaughts.
Den Feind erhitzen, – wie Glut die Erde, die Heer umscharten – mit ihren Schrecken.
Sie machen dem Feinde heiß wie die Sonne den Erdboden, mit ihrem Ungestüm in großer Heerschar.
Они жгут врага, словно солнце землю,
С большим войском, со своими вспышками ярости.
आ यन्न॒: पत्नी॒र्गम॒न्त्यच्छा॒ त्वष्टा॑ सुपा॒णिर्दधा॑तु वी॒रान् ॥
आ । यत् । नः॒ । पत्नीः॑ । गम॑न्ति । अच्छ॑ । त्वष्टा॑ । सु॒ऽपा॒णिः । दधा॑तु । वी॒रान् ॥
अस्यां देवपत्न्यस्त्वष्टा च देवता । यत् यदा पत्नीः देवानां पत्न्यः नः अस्मान् अच्छ अभि आ गमन्ति आगच्छन्ति तदा सुपाणिः शोभनहस्तः त्वष्टा देवः वीरान पुत्रान् दधातु अस्मभ्यं ददातु ॥ ॥ २६ ॥
“When the wives (of the gods) come before us, may the dextrous Tvaṣṭā grant us male progeny.”
What time our wives draw near to us, may he, left-handed Tvastar, give us hero sons.
When the Wives (of the Gods) will come to us,
let Tvaṣṭar of the lovely hands confer heroes (on us).
Wenn unsre Weiber – mit uns sich paaren, dann geb uns Tvaschtar, – der Künstler, Söhne.
Wenn die Gattinnen zu uns kommen werden, so soll Tvastri mit den geschickten Händen uns Söhne schaffen.
Когда же придут к нам жены,
Тваштар с прекрасными ладонями пусть наделит (нас) сыновьями!
प्रति॑ न॒: स्तोमं॒ त्वष्टा॑ जुषेत॒ स्याद॒स्मे अ॒रम॑तिर्वसू॒युः ॥
प्रति॑ । नः॒ । स्तोम॑म् । त्वष्टा॑ । जु॒षे॒त॒ । स्यात् । अ॒स्मे इति॑ । अ॒रम॑तिः । व॒सु॒ऽयुः ॥
नः अस्माकं स्तोमं स्तोत्रं त्वष्टा प्रति जुषेत प्रतिसेवेत । अपि च अरमतिः पर्याप्तबुद्धिः सर्वविषयव्यापिबुद्धिर्वा त्वष्टा अस्मे अस्मदर्थं वसूयुः धनकामः स्यात् भूयात् ॥
“May Tvaṣṭā be propitiated by this our praise; may he who is of comprehensive understanding beinclined to give us wealth.”
May Tvastar find our hymn acceptable, and may Aramati, seeking wealth, be ours.
Might Tvaṣṭar enjoy our praise.
Might Aramati [/Devotion], seeking goods, be in us.
Es nehme Tvaschtar – das Lob entgegen, die Andachtsgöttin sei reich an Gut, uns.
Tvastri soll unser Loblied gern annehmen, Aramati, die Schätze begehrende, gehöre uns!
Да возрадуется Тваштар нашему восхвалению!
Да будет у нас Арамати, богатая добром!
ता नो॑ रासन्राति॒षाचो॒ वसू॒न्या रोद॑सी वरुणा॒नी शृ॑णोतु । वरू॑त्रीभिः सुशर॒णो नो॑ अस्तु॒ त्वष्टा॑ सु॒दत्रो॒ वि द॑धातु॒ राय॑: ॥
ता । नः॒ । रा॒स॒न् । रा॒ति॒ऽसाचः॑ । वसू॒नि । आ । रोद॑सी॒ इति॑ । व॒रु॒णा॒नी । शृ॒णो॒तु॒ । वरू॑त्रीभिः । सु॒ऽश॒र॒णः । नः॒ । अ॒स्तु॒ । त्वष्टा॑ । सु॒ऽदत्रः॑ । वि । द॒धा॒तु॒ । रायः॑ ॥
ता यानि अस्माकमभीष्टानि तानि वसूनि धनानि रातिषाचः दानसमवेताः देवपत्न्यः नः अस्मभ्यं रासन् प्रयच्छन्तु। अपि च वरुणानी वरुणस्य पत्नी आ शृणोतु अस्मदीयं स्तोत्रम् अभिशृणोतु। रोदसी द्यावापृथिव्यौ चाभिशृणुताम्। सुदत्रः कल्याणदानः त्वष्टा च वरूत्रीभिः उपद्रवाणां वारयित्रीभिर्देवपत्नीभिः सह नः अस्मभ्यं सुशरणः सुशरणप्रदः अस्तु । रायः धनानि च वि दधातु ॥
“May they who are the givers of gifts bestow upon us the treasure (we desire); may Rodasī andVaruṇānī hear (our supplications); may the genitive rous Tvaṣṭā together with these (our) protectresses, be oursure refuge; may they give us riches.”
May they who lavish gifts bestow those treasures: may Rodasi and Varunani listen.
May he, with the Varutris, be our refuge, may bountiful Tvastar give us store of riches.
The Gift-Escorts will give goods to us. Let Rodasī, let Varuṇāṇī pay heed.
Let him be one affording good shelter (along?) with the Shielding
Goddesses; let generously giving Tvaṣṭar apportion wealth.
Die Spenderinnen mögen uns Güter spenden; es höre uns Rodasi [des Rudra Gattin] und Varunāni; mit den Schirmerinnen sei uns Tvaschtar schutzreich, er gebe uns schön vertheilend reiches Gut.
Diese Schätze sollen uns die Ratisac´s gewähren, und Rodasi, Varunani sollen uns erhören. Tvastri soll uns mit den Schützerinnen gute Zuflucht gewähren, beide Rodasi mögen uns ringsum schützen.
Пусть даруют нам блага эти сопровождающие дары (богини),
Пусть услышат (нас) Родаси, Варунани!
С (этими) покровительницами пусть будет нам Тваштар
Хорошей защитой; (он,) дающий прекрасные дары, пусть распределяет богатства!
तन्नो॒ राय॒: पर्व॑ता॒स्तन्न॒ आप॒स्तद्रा॑ति॒षाच॒ ओष॑धीरु॒त द्यौः । वन॒स्पति॑भिः पृथि॒वी स॒जोषा॑ उ॒भे रोद॑सी॒ परि॑ पासतो नः ॥
तत् । नः॒ । रायः॑ । पर्व॑ताः । तत् । नः॒ । आपः॑ । तत् । रा॒ति॒ऽसाचः॑ । ओष॑धीः । उ॒त । द्यौः । वन॒स्पति॑ऽभिः । पृ॒थि॒वी । स॒ऽजोषाः॑ । उ॒भे इति॑ । रोद॑सी॒ इति॑ । परि॑ । पा॒स॒तः॒ । नः॒ ॥
नः अस्माकम् । तत् इत्यव्ययम् । ताः रायः धनानि पर्वताः परिपान्तु। नः अस्माकं तत् ताः रायः आपः च परिपान्तु। तद्रातिषाचः दानसहिता देवपत्न्यश्च परिपान्तु। ओषधीः ओषधयश्च तत् परिपान्तु । उत अपि च द्यौः तत् परिपातु । वनस्पतिभिः सजोषाः सहिता पृथिवी अन्तरिक्षं च तत् परिपातु ।'आपः पृथिवी ' इत्यन्तरिक्षनामसु पाठात् । नः अस्माकं तत् उभे रोदसी द्यावापृथिव्यावपि परि पासतः परिरक्षताम् ॥
“May the mountains, the waters, the liberal (wives of the gods), the plural nts, also the heaven and theearth, consentient with the forest lords and both the heaven and earth, preserve for us those (coveted) riches.”
So may rich Mountains and the liberal Waters, so may all Herbs that grow on ground, and Heaven,
And Earth accordant with the Forest-Sovrans, and both the World-halves round about protect us.
Then let the mountains (apportion) us wealth, then let the waters, then the Gift-Escorts, the plants, and Heaven,
and Earth jointly with the trees. The two world-halves will protect us all around.
Das mögen uns die Reichen geben, die Berge, das die Wasser, das die Spenderinnen, die Kräuter und der Himmel, die Erde vereinigt mit den Bäumen; die beiden Welten mögen uns beschirmen.
Das sollen uns die Reichtümer, die Berge, das sollen uns die Gewässer, das die Ratisac´s, die Pflanzen und der Himmel, die Erde im Verein mit den Bäumen gewähren, beide Rodasi mögen uns ringsum schützen.
Это нам (пусть дадут) Богатства, Горы; это нам - Вoды,
Это (пусть дадут) сопровождающие дары (богини), Растения, а также Небо,
Земля с Лесными деревьями – единодушно!
Да защитят нас кругом Обе половины вселенной!
अनु॒ तदु॒र्वी रोद॑सी जिहाता॒मनु॑ द्यु॒क्षो वरु॑ण॒ इन्द्र॑सखा । अनु॒ विश्वे॑ म॒रुतो॒ ये स॒हासो॑ रा॒यः स्या॑म ध॒रुणं॑ धि॒यध्यै॑ ॥
अनु॑ । तत् । उ॒र्वी इति॑ । रोद॑सी॒ इति॑ । जि॒हा॒ता॒म् । अनु॑ । द्यु॒क्षः । वरु॑णः । इन्द्र॑ऽसखा । अनु॑ । विश्वे॑ । म॒रुतः॑ । ये । स॒हासः॑ । रा॒यः । स्या॒म॒ । ध॒रुण॑म् । धि॒यध्यै॑ ॥
तत् वक्ष्यमाणम् उर्वी विस्तीर्णे रोदसी द्यावापृथिव्यौ अनु जिहाताम् अनुगच्छताम्। अनुमन्येतामित्यर्थः। द्युक्षः दीप्तेर्निवासभूतः इन्द्रसखा इन्द्रसखः । इन्द्रः सखा यस्येति बहुव्रीहिः। वरुणः च तत् अनु जिहीताम् । द्विवचनान्तस्यैकवचनान्ततया विपरिणामः । ये सहासः शत्रूणामभिभवितारः ते मरुतः अपि तत् अनु जिहताम् । अत्र बहुवचनान्ततया विपरिणामः । यदनुमन्तव्यं तदाह । धियध्यै भरणीयं धारयितुं रायः धनस्य धरुणं धाम स्थानं वयं स्याम भवेमेति ॥
“Let the vast heaven and earth consent, let the brilliant Varuṇa, of whom Indra is the friend consent; letall the victorious Maruts consent that we may be a recepacle for the retention of riches.”
To this may both the wide Worlds lend approval, and Varuna in heaven, whose Friend is Indra.
May all the Maruts give consent, the Victors, that we may hold great wealth in firm possession.
Then let the two broad world-halves follow suit, let heaven-ruling Varuṇa, whose comrade is Indra, follow;
let all the Maruts, who are victorious, follow. Might we be (fit) to found the buttress of wealth.
Das mögen beide Welten uns gewähren, das der himmlische Varuna, des Indra Genosse, das alle Maruts, die gewaltigen, dass festen Grund des Reichthums wir erlangen.
Dem sollen die weiten Rodasi stattgeben, dem der himmlische Varuna, der Indra zum Freunde hat, dem alle Marut, die gewaltigen. Wir möchten imstande sein, die Grundlage des Reichtums zu legen.
Это должны признать две широкие половины вселенной,
При(знать) живущий на небе Варуна с Индрой-товарищем,
При(знать) Все(-Боги,) Маруты, которые сильны!
Да будем мы основой для заложения богатства!
तन्न॒ इन्द्रो॒ वरु॑णो मि॒त्रो अ॒ग्निराप॒ ओष॑धीर्व॒निनो॑ जुषन्त । शर्म॑न्त्स्याम म॒रुता॑मु॒पस्थे॑ यू॒यं पा॑त स्व॒स्तिभि॒: सदा॑ नः ॥
तत् । नः॒ । इन्द्रः॑ । वरु॑णः । मि॒त्रः । अ॒ग्निः । आपः॑ । ओष॑धीः । व॒निनः॑ । जु॒ष॒न्त॒ । शर्म॑न् । स्या॒म॒ । म॒रुता॑म् । उ॒पऽस्थे॑ । यू॒यम् । पा॒त॒ । स्व॒स्तिऽभिः॑ । सदा॑ । नः॒ ॥
नः अस्मदीयं तत् इदं स्तोत्रम् इन्द्रः वरुणः च मित्रः च अग्निः च आपः च ओषधीः ओषधयश्च वनिनः वृक्षाश्च जुषन्त जुषन्तां सेवन्ताम् । वयं च मरुतामुपस्थे उपस्थाने वर्तमानाः शर्मन् शर्मणि सुखे गृहे वा स्याम भवेम । सिद्धमन्यत् ॥ ॥ २७ ॥
“May Indra, Varuṇa, Mitra, Agni, the waters, the herbs, the trees, be plural ased by our (praise); may we,(reclining) on the lap of the Maruts, enjoy felicity; and do you ever cherish us with blessings.”
May Indra, Varuna, Mitra, and Agni, Waters, Herbs, Trees accept the praise we offer.
May we find refuge in the Marut's bosom. Protect us evermore, ye Gods, with blessings.
Indra, Varuṇa, Mitra, Agni, the waters, the plants, the trees shall enjoy this of ours.
Might we be in the shelter, in the lap of the Maruts. – Do you protect us always with your blessings.
Das mögen uns Indra, Varuna, Mitra, Agni, die Wasser, die Kräuter, die Bäume geben; wir mögen im Schutz und Schosse der Maruts sein; ihr Götter, schützt uns stets mit eurem Segen.
Das sollen uns Indra, Varuna, Mitra, Agni, die Gewässer, die Pflanzen, die Bäume zubilligen. Wir möchten im Schutze, im Schoße der Marut sein.-Behütet ihr uns immerdar mit eurem Segen!
Пусть одобрят это Индра, Варуна, Митра, Агни,
Воды, Растения, Деревья!
Да будем мы под защитой в лоне Марутов!
Защищайте вы нас всегда (своими) милостями!