Sukta 7.81
ऋषिवसिष्ठः
देवताउषाः
मन्त्र6
छन्दबृहती
प्रत्यु॑ अदर्श्याय॒त्यु१॒॑च्छन्ती॑ दुहि॒ता दि॒वः । अपो॒ महि॑ व्ययति॒ चक्ष॑से॒ तमो॒ ज्योति॑ष्कृणोति सू॒नरी॑ ॥
प्रति॑ । ऊँ॒ इति॑ । अ॒द॒र्शि॒ । आ॒ऽय॒ती । उ॒च्छन्ती॑ । दु॒हि॒ता । दि॒वः । अपो॒ इति॑ । महि॑ । व्य॒य॒ति॒ । चक्ष॑से । तमः॑ । ज्योतिः॑ । कृ॒णो॒ति॒ । सू॒नरी॑ ॥
आयती आगच्छन्ती व्युच्छन्ती तमांसि विवासयन्ती वर्जयन्ती दिवः द्युलोकस्य सूर्यस्य वा दुहिता पुत्री एवंभूतोषाः प्रति अदर्शि सर्वैः प्रतिदृश्यते । उ इति पूरकः । सैषा महि महत् तमः नैशमन्धकारम् । अप उ इति निपातद्वयसमुदायोऽपेत्यस्यार्थे। अपो व्ययति अपवृणोति । किमर्थम् । चक्षसे दर्शनार्थम् । एवं कृत्वा सूनरी जनानां सुष्ठु नेत्र्युषाः ज्योतिः प्रकाशं कृणोति करोति ॥
“The daughter of heaven is everywhere beheld advancing and shedding light; she drives away the deepdarkness that objects may meet the eye; the kind guide of man, she diffuses light.”
ADVANCING, sending forth her rays, the Daughter of the Sky is seen.
Uncovering, that we may see, the mighty gloom, the friendly Lady makes the light.
She has appeared opposite, as she comes here dawning, the Daughter of Heaven.
She unwraps the great darkness for seeing; the spirited one creates light.
Des Himmels Tochter ward erblickt, die kommende, erstrahlende; Des grossen Dunkels Decke nimmt sie ab zum Sehn, und schaffet Licht, die Liebliche.
Ankommend, aufleuchtend ist die Himmelstochter wieder sichtbar geworden. Sie zieht die große Finsternis weg, auf daß man sehe; die Edle macht Licht.
Вот показалась перед (нами) приближающаяся
Сверкающая дочь неба.
Она снимает (покров) с великого мрака, чтоб было видно.
Красавица создает свет.
उदु॒स्रिया॑: सृजते॒ सूर्य॒: सचाँ॑ उ॒द्यन्नक्ष॑त्रमर्चि॒वत् । तवेदु॑षो॒ व्युषि॒ सूर्य॑स्य च॒ सं भ॒क्तेन॑ गमेमहि ॥
उत् । उ॒स्रियाः॑ । सृ॒ज॒ते॒ । सूर्यः॑ । सचा॑ । उ॒त्ऽयत् । नक्ष॑त्रम् । अ॒र्चि॒ऽवत् । तव॑ । इत् । उ॒षः॒ । वि॒ऽउषि॑ । सूर्य॑स्य । च॒ । सम् । भ॒क्तेन॑ । ग॒मे॒म॒हि॒ ॥
सूर्यः सर्वस्य प्रेरक आदित्यः उस्रियाः रश्मीन् सचा सह युगपदेव उत् सृजते उद्गमयति । तथा उद्यत् उद्गच्छत् प्रादुर्भवत् नक्षत्रं नभसि दृश्यमानं ग्रहनक्षत्रादिकम् अर्चिवत् दीप्तिमत् करोति । सौरेण तेजसा हि नक्तं चन्द्रप्रभृतीनि नक्षत्राणि भासन्ते। सुषुम्णः सूर्यरश्मिश्चन्द्रमा गन्धर्वः (वा. सं. १८.४०) इति हि निगमः । एवं च सति हे उषः उषोदेवते तव सूर्यस्य च व्युषि विवासने प्रकाशने सति भक्तेन अन्नेन सं गमेमहि वयं संगच्छेमहि । इच्छब्दः पूरकः ॥
“At the same time the sun sends forth his rays, and, rising, renders the plural nets luminous; so, Uṣas,upon your manifestation, and that of Sūrya, may we become possessed of sustenance.”
The Sun ascending, the refulgent Star, pours down his beams together with the Dawn.
O Dawn, at thine arising, and the Sun's, may we attain the share allotted us.
The sun sends the ruddy (cows) surging up all together, as that heavenly body itself goes up with his rays.
O Dawn, just at your first flush and that of the sun, might we be united with what is apportioned.
Es giesst zugleich die Sonne ihre Strahlen aus, wenn sich erhebt das Glanzgestirn, Bei deinem und der Sonne Schein, o Morgenroth, werd' uns des Glückes Loos zu Theil.
Die Sonne treibt gleichzeitig die Kühe aus, das aufgehende, strahlende Gestirn. Bei deinem und der Sonne Aufleuchten, o Usas, möchten wir zu unserem Speiseanteil kommen.
Сурья в это время выгоняет алых коров,
Восходящее блистательное светило.
Это при твоем воспламенении, о Ушас, и Сурьи
Хотим мы повстречаться с (нашей) долей в пище.
प्रति॑ त्वा दुहितर्दिव॒ उषो॑ जी॒रा अ॑भुत्स्महि । या वह॑सि पु॒रु स्पा॒र्हं व॑नन्वति॒ रत्नं॒ न दा॒शुषे॒ मय॑: ॥
प्रति॑ । त्वा॒ । दु॒हि॒तः॒ । दि॒वः॒ । उषः॑ । जी॒राः । अ॒भु॒त्स्म॒हि॒ । या । वह॑सि । पु॒रु । स्पा॒र्हम् । व॒न॒न्ऽव॒ति॒ । रत्न॑म् । न । दा॒शुषे॑ । मयः॑ ॥
हे दिवः दुहितः दिवोऽन्तरिक्षाज्जायमाने हे उषः उषोदेवते त्वा त्वां जीराः क्षिप्रकारिणो वयं प्रति अभुत्स्महि प्रतिबोद्धारो भवेम । हे वनन्वति । वननं संभजनं संभक्तव्यं धनं वा । तद्वति या त्वं पुरु बहु स्पार्हं स्पृहणीयं धनं वहसि प्रापयसि दाशुषे हवींषि दत्तवते यजमानाय रत्नं न रमणीयं धनमिव मयः सुखं च या त्वं वहसि तां त्वां प्रत्यभुत्स्महीत्यन्वयः ॥
“May we, prompt adorers, awaken you, Uṣas, daughter of heaven, bountiful divinity, who bring ampleand desirable (wealth) and happiness, like riches, to the donor (of the oblation).”
Promptly we woke to welcome thee, O Usas, Daughter of the Sky,
Thee, Bounteous One, who bringest all we long to have, and to the offerer health and wealth.
In response to you, o Dawn, Daughter of Heaven, we lively ones have awakened—
you who convey much to be coveted, you winner, (who convey) pleasure, like a treasure, to the pious one.
Dich Himmelstochter haben wir, o Morgenröthe, schnell erweckt, Die du ja bringst viel schöne Lust, o liebliche, wie Schätze dem verehrenden.
Wir haben dich, Usas, Himmelstochter, munter herangewacht, die du viel begehrenswertes, Freude gleichsam als Belohnung für den Opferwilligen mitbringst, du Wagenbesitzende.
О дочь неба, тебе навстречу,
О Ушас, мы пробудились, деятельные,
О (ты), владетельница, что возишь желанное (добро), -
Радость, подобно сокровищу, для почитателя (твоего).
उ॒च्छन्ती॒ या कृ॒णोषि॑ मं॒हना॑ महि प्र॒ख्यै दे॑वि॒ स्व॑र्दृ॒शे । तस्या॑स्ते रत्न॒भाज॑ ईमहे व॒यं स्याम॑ मा॒तुर्न सू॒नव॑: ॥
उ॒च्छन्ती॑ । या । कृ॒णोषि॑ । मं॒हना॑ । म॒हि॒ । प्र॒ऽख्यै । दे॒वि॒ । स्वः॑ । दृ॒शे । तस्याः॑ । ते॒ । र॒त्न॒ऽभाजः॑ । ई॒म॒हे॒ । व॒यम् । स्याम॑ । मा॒तुः । न । सू॒नवः॑ ॥
हे महि महति देवि दानादिगुणयुक्त उषोदेवते व्युच्छन्ती तमांसि वर्जयन्ती मंहना महिम्ना युक्ता। यद्वा। मंहतिर्दानकर्मा। दानयुक्ता। या त्वं स्वः सर्वं जगत् प्रख्यै प्रबोधनार्थं दृशे दर्शनार्थं च कृणोषि करोषि तस्याः तादृश्याः रत्नभाजः रत्नानां रमणीयानां धनानां भाजयित्र्याः सेवयित्र्याः ईमहे याचामहे । किम् । रत्नभाज इति समभिव्याहाराद्रत्नानीति गम्यते । अपि च वयं तव प्रियतमाः स्याम भवेम। मातुर्न सूनवः । यथा मातुर्जनन्याः सूनवः पुत्राः प्रियतमा भवन्ति तद्वत् ॥
“Mighty goddess, who, scattering darkness, are endowed with power to arouse the world and make itvisible, we pray that we may be dear to you, the distributress of wealth, as sons are to a mother.”
Thou, dawning, workest fain to light the great world, yea, heaven, Goddess! that it may be seen.
We yearn to be thine own, Dealer of Wealth: may we be to this Mother like her sons.
You who in dawning, through your magnanimity, o great goddess, make the sun to be visible for seeing—
may we—we beseech you—have a share of your treasure, being to you like sons to their mother.
Die leuchtend du, o grosse, wirkst mit grosser Lust, dass schauend man die Sonne seh; Nach dir verlangt uns, Göttin, die du Gut vertheilst, sei du uns Mutter, Söhne wir.
Große Göttin, die du im Aufleuchten bereitwillig uns sehen und das Sonnenlicht schauen lässest, wir bitten um deine Belohnung, die du Belohnungen austeilst. Wir möchten dir wie die Söhne der Mutter sein.
(Ты,) что, воспламеняясь, великолепно даешь, о великая,
(Способность) различать, о богиня, чтобы (мы) видели солнце, –
(Тебя) мы просим, стремясь к доле в твоем сокровище.
Мы хотим быть (для тебя,) как сыновья для матери.
तच्चि॒त्रं राध॒ आ भ॒रोषो॒ यद्दी॑र्घ॒श्रुत्त॑मम् । यत्ते॑ दिवो दुहितर्मर्त॒भोज॑नं॒ तद्रा॑स्व भु॒नजा॑महै ॥
तत् । चि॒त्रम् । राधः॑ । आ । भ॒र॒ । उषः॑ । यत् । दी॒र्घ॒श्रुत्ऽत॑मम् । यत् । ते॒ । दि॒वः॒ । दु॒हि॒तः॒ । म॒र्त॒ऽभोज॑नम् । तत् । रा॒स्व॒ । भु॒नजा॑महै ॥
हे उषः तच्चित्रं चायनीयं राधः धनम् आ भर आहर । अस्मभ्यं प्रयच्छ । यत् धनं दीर्घश्रुत्तमं देशकालयोर्विप्रकर्षेऽप्यतिशयेन श्रोतव्यम् । अपि च हे दिवो दुहितः ते तव त्वया देयं मर्तभोजनं मर्तानां मनुष्याणां भोगयोग्यं यत् अन्नमस्ति तत् रास्व देह्यस्मभ्यम् । वयं च त्वद्दत्तं धनमन्नं च भुनजामहे अभ्यवहरेम ॥
“Bring Uṣas, such wondrous wealth as may be long renowned; bestow, daughter of heaven, thatsustenance which is fit for mortals, such as we may enjoy.”
Bring us that wondrous bounty, Dawn, that shall be famed most far away.
What, Child of Heaven, thou hast of nourishment for man, bestow thou on us to enjoy.
Bring here that brilliant bounty, Dawn, that has the longest fame. What of yours provides nourishment to men, o Daughter of Heaven, give us that. Let us be nourished!
Den schönen Reichthum bringe her, der weit berühmt, o Uschas, sei; Was, Himmelstochter, du an Menschennahrung hast, dass schenk und lass geniessen uns.
Bring die ausgezeichnete Gabe mit, o Usas, die weithin berühmt ist! Was du an Menschenzehrung hast, du Himmelstochter, das gönne uns; wir möchten davon zehren.
Принеси этот блистательный дар,
О Ушас, что самый далекопрославленный!
Та пища для смертных, что есть у тебя, о дочь неба,
Дай ее. Чтобы мы вкусили.
श्रव॑: सू॒रिभ्यो॑ अ॒मृतं॑ वसुत्व॒नं वाजाँ॑ अ॒स्मभ्यं॒ गोम॑तः । चो॒द॒यि॒त्री म॒घोन॑: सू॒नृता॑वत्यु॒षा उ॑च्छ॒दप॒ स्रिध॑: ॥
श्रवः॑ । सू॒रिऽभ्यः॑ । अ॒मृत॑म् । व॒सु॒ऽत्व॒नम् । वाजा॑न् । अ॒स्मभ्य॑म् । गोऽम॑तः । चो॒द॒यि॒त्री । म॒घोनः॑ । सू॒नृता॑ऽवती । उ॒षाः । उ॒च्छ॒त् । अप॑ । स्रिधः॑ ॥
हे उषः सूरिभ्यः स्तोतृभ्योऽस्मभ्यम् अमृतं मरणरहितं नित्यं वसुत्वनं वासकं वसुत्वयुक्तं वा श्रवः श्रवणीयं यशो रास्वेत्यनुषङ्गः । तथा गोमतः बहुभिर्गोभिर्युक्तान वाजान् अन्नानि च अस्मभ्यं रास्व। शिष्टः परोक्षकृतः । मघोनः हविष्मतो यजमानस्य चोदयित्री प्रेरयित्री सूनृतावती । प्रियसत्यात्मिका वाक्सूनृता । तद्वती उषाः स्रिधः शोषकान्छत्रून् अप उच्छत् अपगमयतु ॥ ॥१॥
“Grant to the pious immortal fame, conjoined with affluence; grant to us food and cattle; and may Uṣas,the encourager of the wealthy (sacrificer) the speaker of truth, drive away our foes.”
Give to our princes opulence and immortal fame, and strength in herds of kine to us.
May she who prompts the wealthy, Lady of sweet strains, may Usas dawn our foes away.
(Bring) fame immortal and riches for our patrons, prizes in cows for us— The impeller of the bounteous one(s), possessing a liberal spirit, Dawn dawns away failures.
Gib Ruhm den Fürsten, unvergänglichen Besitz, und rinderreiche Habe uns, Du reichbegabte Treiberin der Mächtigen; das Frühroth strahle fort den Feind.
Den Opferherren bringe sie unsterblichen Ruhm und Wohlstand, uns rinderreiche Gewinne. Die Lohnherren anspornend möge die freigebige Usas die Unfälle wegleuchten.
Покровителям – бессмертную славу (и) благополучие!
Нам награды, состоящие из коров!
Поощрительница щедрых покровителей, богатая дарами
Ушас пусть засветит прочь неудачи!