Sukta 8.86
ऋषिकृष्णो विश्वको वा कार्ष्णिः
देवताअश्विनौ
मन्त्र5
छन्दजगती
उभा᳓ हि᳓ दस्रा᳓ भिष᳓जा मयोभु᳓वा
उभा᳓ द᳓क्षस्य व᳓चसो बभूव᳓थुः
ता᳓ वां वि᳓श्वको हवते तनूकृथे᳓
मा᳓ नो वि᳓ यौष्टं सखिया᳓ मुमो᳓चतम्
हे अश्विनौ दस्रा दर्शनीयौ। यद्वा । ‘दसु उपक्षये'। सर्वेषां शत्रूणामुपक्षपयितारौ । भिषजा देवानां वैद्यौ । यद्वा भीतीनां त्रासयितारौ। यदा नरा अश्विनौ स्तुवन्ति तदा तौ तेषां भीतिमपनयत इत्यर्थः । पृषोदरादित्वाद्रूपसिद्धिः । तादृशौ अत एव मयोभुवा मयसः सुखस्य भावयितारौ उभा परस्परं द्वित्वसंख्यापूरकौ उभा उभौ द्वौ युवां दक्षस्य एतन्नामस्य प्रजापतेः वचसः स्तुतेः संबन्धिनौ बभूवथुः । हि प्रसिद्धौ । पुरा युवां दक्षेणास्ताविषाथां खलु। ता तादृशौ प्रशस्तौ वां युवां विश्वकः एतन्नामक ऋषिः तनूकृथे। तनोति कुलमिति तनूः पुत्रः । तस्य विष्णाप्वो निमित्तं हवते स्तुतिभिराह्वयति । तस्मात् नः अस्माकं सख्या सख्यानि यष्ट्टयष्टव्यतया जातानि सखित्वानि मा वि यौष्टं मा पृथकुरुतम् । यौतेर्लुङि सिचि रूपम्। किंच युवां मुमोचतम् अस्मानागन्तुं रथे स्थित्वाश्वप्रग्रहान्मुञ्चतम् । मुञ्चतेर्लोटि ‘बहुलं छन्दसि' इति शपः श्लुः । अडागमः । अत्र विष्णापूनामानं पुत्रमुद्दिश्य तस्य पिता विश्वको युवामाह्वयतीत्यात्मानमाह । यद्वा । विश्वकस्य पिता कृष्णो नामर्षिर्मम पुत्रो विश्वकः पुत्रार्थं युवामधिह्वयतीति वदति ॥
YE Twain are wondrous strong, well-skilled in arts that heal, both bringers of delight, ye both won Daksa's praise.
Visvaka calls on you as such to save his life. Break ye not off our friendship, come and set me free.
Since both of you are wondrous healers, embodying joy, and both of you are (men) of skill and of speech,
Viśvaka calls upon you at the making of bodies [=sons?]. – Do not keep us away from partnership with you. Release (him? [=Viṣṇāpū?])!
Ihr beide seid erfreunde Wunderärzte ja, mit kräft'gem Zuspruch waret ihr versehn von je; Drum rufet euch zum Schutz des Lebens Viçvaka; nicht weicht von unsrer Freundschaft, spannt die Rosse aus.
Ihr beide waret ja von jeher meisterhafte wohltätige Ärzte, ihr beide Meister des rechten Wortes. Euch ruft Visvaka um der Nachkommenschaft willen. Löset nicht unsere Freundschaft! Spannet aus!
Ведь вы оба (были) удивительными целителями, приносящими радость,
Вы оба были (повелителями) силы действия речи.
К вам таким взывает Вишвака ради потомства.
Не уклоняйтесь от дружбы с нами! Распрягайте (коней)!
कथा᳓ नूनं᳓ वां वि᳓मना उ᳓प स्तवद्
युवं᳓ धि᳓यं ददथुर् व᳓स्यïष्टये
ता᳓ वां वि᳓श्वको हवते तनूकृथे᳓
मा᳓ नो वि᳓ यौष्टं सखिया᳓ मुमो᳓चतम्
हे अश्विनौ विमनाः एतन्नामक ऋषिः नूनं पुरा कथा कथं वां युवाम् उप स्तवत् कथमुपास्तौत् । तेन स्तुतौ युवं युवां वस्यइष्टये । वस्यो वसीयः प्रशस्तं धनम् । तस्याभिलषितस्येष्टयेऽभिगमनाय यद्वा वसिष्ठधनस्येष्टये प्राप्तये धियं बुद्धिं विमनसे ददथुः अददाथां खलु । वस्य इति वसुमच्छब्दादीयसुनि ‘विन्मतोर्लुक् ' इति लुक् । ईयसुन ईकारलोपश्छान्दसः ॥ तादृशौ युवां विश्वको हवते इति गतम् ॥
How shall he praise you now who is distraught in mind? Ye Twain give wisdom for the gainof what is good.
Visvaka calls on you as such to save his life. Break ye not off our friendship, come and set me free.
How shall one of expansive mind now offer praise to you? You two have given insight (to me? Viṣṇāpū?) to seek a better state.
Viśvaka calls upon you at the making of bodies. – Do not keep us away from partnership with you. Release (him?)!
Wie soll euch nun recht preisen der Verständige? ihr flösstet selbst die Bitt' ihm ein um Schatzgewinn; Drum rufet euch zum Schutz des Lebens Viçvaka; nicht weicht von unsrer Freundschaft, spannt die Rosse aus.
Wie soll euch jetzt der Betrübte preisen? Ihr habt von jeher die Erkenntnis verliehen, auf daß man sein Heil suche. - Euch ruft Visvaka um der Nachkommenschaft willen. Löset nicht unsere Freundschaft! Spannet aus!
Как теперь будет восхвалять вас огорченный (человек)?
Вы (некогда) дали мысль, что надо искать лучшего.
К вам таким взывает Вишвака ради потомства.
Не уклоняйтесь от дружбы с нами! Распрягайте (коней)!
युवं᳓ हि᳓ ष्मा पुरुभुजेम᳓म् एधतुं᳓
विष्णापु᳓वे दद᳓थुर् व᳓स्यïष्टये
ता᳓ वां वि᳓श्वको हवते तनूकृथे᳓
मा᳓ नो वि᳓ यौष्टं सखिया᳓ मुमो᳓चतम्
हे पुरुभुजा पुरुभुजौ पुरूणां बहूनां धनादिदानेन भोजयितारौ । यद्वा । बहूनां स्तोतॄणां पालयितारावश्विनौ । युवम् । हि ष्म इत्यवधारणे । युवामेव इममेधतुम् । एधतेः ‘एधिवहोश्चतुः' ( उ. सू. १, ७८ ) इति चतुप्रत्ययः । चित्त्वादन्तोदात्तः । इमां धनादिवृद्धिं विष्णाप्वे । विष्णोः सर्वेषां देवानां मुख्यत्वात् तद्ग्रहणे सर्वे देवा गृहीता भवन्ति । विष्ण्वादीन् कर्मणा व्याप्नोतीति विष्णापूः । पृषोदरादिः । यद्वा । विष्णुं सर्वग्रहेषु व्याप्तं सोमं दशापवित्रेणापुनातीति । तस्य चतुर्थी विष्णाप्व इति । एतन्नामके मम पुत्रे पौत्रे वा । पुत्राय पौत्राय वा । इमां धनादिवृद्धिं ददथुः अदत्तम् । किमर्थम् । वस्यइष्टये वसीयसः प्रशस्तधनस्येष्टय इच्छां पूरयितुम् ।' क्रियार्थोपपदस्य । (पा. सू. २. ३. १४ ) इति चतुर्थी । ता वाम् इति पूर्ववद्वयाख्येयम् ॥
Already have ye Twain, possessors of great wealth, prospered Visnapu thus for gain of what is good.
Visvaka calls on you as such to save his life. Break ye not off our friendship, come and set me free.
Since you two have given this radiance to Viṣṇāpū to seek a better state, o you who provide many enjoyments,
Viśvaka calls upon you at the making of bodies. – Do not keep us away from partnership with you. Release (him?)!
Denn ihr ja habt, o güterreiche, dies Gedeihn dem Vischnapu gegeben zu dem Schatzgewinn; Drum rufet euch zum Schutz des Lebens Viçvaka; nicht weicht von unsrer Freundschaft, spannt die Rosse aus.
Ihr vielen Nützende habt ja dem Visnapu dieses Glück verliehen, auf daß er sein Heil suche. - Euch ruft Visvaka um der Nachkommenschaft willen. Löset nicht unsere Freundschaft! Spannet aus!
Ведь это вы двое, о многополезные, дали Вишнапу
Это счастье, что надо искать лучшего.
К вам таким взывает Вишвака ради потомства.
Не уклоняйтесь от дружбы с нами! Распрягайте (коней)!
उत᳓ त्यं᳓ वीरं᳓ धनसा᳓म् ऋजीषि᳓णं
दूरे᳓ चित् स᳓न्तम् अ᳓वसे हवामहे
य᳓स्य स्वा᳓दिष्ठा सुमतिः᳓ पितु᳓र् यथा
मा᳓ नो वि᳓ यौष्टं सखिया᳓ मुमो᳓चतम्
हे अश्विनौ उत अपि च वीरं कर्मणि समर्थं धनसां धनानां संभक्तारम् ऋजीषिणम् । ऋजीषोऽपार्जितोऽभिषुतः सोमः। तद्वन्तं दूरे चित् दूर एव सन्तं भवन्तं विनष्टमिव त्यं तं विष्णाप्वम् अवसे अस्माकं रक्षणाय हवामहे आह्वयामः । पुत्रो हि पितरं रक्षति । किंच यस्य पुत्रस्य पौत्रस्य वा सुमतिः शोभना स्तुतिः स्वादिष्ठा स्वादुतमा । अतिशयेन देवानां स्वादुकारिणीत्यर्थः । तत्र दृष्टान्तः । पितुर्यथा । पितुर्विश्वकस्य स्तुतिर्यथा देवानां प्रीतिकरी तद्वत् । तस्मात्तमाह्वयाम इति शेषः । मा नो इति गतार्थः ॥
And that Impetuous Hero, winner of the spoil, though he is far away, we call to succour us,
Whose gracious favour, like a father's, is most sweet. Break ye not off our friendship, come and set me free.
And this hero, the winner of spoils and possessor of the silvery drink [=Indra], do we call upon for help, even though he is at a distance,
upon him whose favor is sweetest like that of a father. – Do not keep us away from partnership with you. Release (him?)!
Und diesen Helden, der Beute gewinnt und vorwärts dringt, den rufen wir zu Hülfe, auch wenn er in der Ferne weilt, ihn, dessen Wohlwollen sehr lieblich wie das eines Vaters ist.
Und jenen schätzegewinnenden Mann, der die Somatrester auspreßt, wenn er auch fern weilt, rufen wir zum Beistand, dessen Fürsorge die angenehmste ist wie die eines Vaters. - Schließet uns nicht von eurer Freundschaft aus! Spannet aus!
А также мы взываем о помощи к тому мужу,
Добывающему богатства, готовящего выжимки (сомы), хоть и находящегося вдалеке,
Чья милость сладчайшая, как у отца.
Не уклоняйтесь от дружбы с нами! Распрягайте (коней)!
ऋते᳓न देवः᳓ सविता᳓ शमायत
ऋत᳓स्य शृ᳓ङ्गम् उर्विया᳓ वि᳓ पप्रथे
ऋतं᳓ सासाह म᳓हि चित् पृतन्यतो᳓
मा᳓ नो वि᳓ यौष्टं सखिया᳓ मुमो᳓चतम्
ऋषिः सत्यप्रशंसां करोति । हे अश्विनौ देवः द्योतमानः सविता सर्वस्य स्वस्वकर्मणि प्रेरक एतन्नामको देवः ऋतेन सत्येन शमायते सायंकाले स्वकिरणसमूहं शमयति । ततोऽनन्तरं स एव सविता ऋतस्य सत्यस्य शृङ्गम् अग्रम् उर्विया उरु विस्तीर्णं यथा भवति तथा प्रातःकाले वि पप्रथे विशेषेण प्रथयति । सर्वतो विस्तारयति । किंच पृतन्यतः पृतनामिच्छतः संयुयुत्सोः शत्रोः महि चित् महदपि बलम् ऋतं सत्यं स्वयमेवाभिभवति । इत्थमृतं प्रशस्तमभूत् । तस्माद्युवामपि तेनर्तेन नः अस्माकं सख्यानि मा वि यौष्टम् । अत्रागन्तुमश्वरश्मीन् मुञ्चतमिति ॥ ॥ ९ ॥
About the holy Law toils Savitar the God the horn of holy Law hath he spread far and wide.
The holy Law hath quelled even mighty men of war. Break ye not off our ftiendship, come and act me free.
By truth god Savitar performs his labors; the horn of truth is extended widely. The truth overpowers even those doing great battle. – Do not keep us away from partnership with you. Release (him?)!
Mit heiligem Werke wirkt der Gott Savitar, er breitet weit das Horn des heiligen Werkes aus; das heilige Werk bewältigt auch die mächtig kämpfenden.
Durch die Wahrheit wirkt Savitri; der Wahrheit Horn hat sich weithin ausgedehnt; die Wahrheit hat auch die heftig Angreifenden bezwungen. - Löset nicht unsere Freundschaft! Spannet aus!
Истиной успокаивает бог Савитар.
Рог истины распространился далеко.
Истина покоряла даже можно нападающих.
Не уклоняйтесь от дружбы с нами! Распрягайте (коней)!