Sukta 9.79
ऋषिकविः
देवतापवमानः सोमः
मन्त्र5
छन्दजगती
अ॒चो॒दसो॑ नो धन्व॒न्त्विन्द॑व॒: प्र सु॑वा॒नासो॑ बृ॒हद्दि॑वेषु॒ हर॑यः । वि च॒ नश॑न्न इ॒षो अरा॑तयो॒ऽर्यो न॑शन्त॒ सनि॑षन्त नो॒ धिय॑: ॥
अ॒चो॒दसः॑ । नः॒ । ध॒न्व॒न्तु॒ । इन्द॑वः । प्र । सु॒वा॒नासः॑ । बृ॒हत्ऽदि॑वेषु । हर॑यः । वि । च॒ । नश॑न् । नः॒ । इ॒षः । अरा॑तयः । अ॒र्यः । न॒श॒न्त॒ । सनि॑षन्तन । धियः॑ ॥
अचोदसः अचोदना अनन्यप्रेरिताः इन्दवः सोमाः नः अस्माकं प्र धन्वन्तु प्रगच्छन्तु । धन्वतिर्गतिकर्मा। कुत्र। बृहद्दिवेषु प्रभूतदीप्तिषु यागेषु निमित्तेषु । अथवा बृहद्दिवकुलजेषु मध्ये । न इति संबन्धः । कीदृशा इन्दवः । सुवानासः सूयमानाः हरयः हरितवर्णाः । किंच नः अस्मभ्यं ये च इषः अन्नस्य अरातयः अदातारः सन्ति ते च वि नशन् विनश्यन्तु । तथा अर्यः अरयोऽपि नशन्त विनश्यन्तु। सनिषन्त संभजन्तु च नो धियः अस्मदीयानि कर्माणि देवा अस्मत्प्रियभूता वा ॥
“May the spontaneous Soma-juices flow to us at the brilliant (sacrifices), green-tinted, effused; may they be destroyed who are the withholders of food from us; may (our) foes be destroyed; may (the gods) enjoy our pious acts.”
SPONTANEOUS let our drops of Soma juice flow on, pressed, golden-hued, among the Gods of lofty heaven.
Perish among us they who give no gifts of food! perish the godless! May our prayers obtain success.
Without impulsion let our tawny drops run, forth to those dwelling in lofty heaven, when they are pressed.
If hostilities will reach our refreshments, those of the stranger will go to destruction. Our insightful thoughts will prevail.
Es mögen eilen unsre Indu's ausgepresst, die goldnen Rosse götterwärts unangespornt, Die Frevler mögen nicht erlangen unser Gut, vergehn die Feinde, unser Bitten sei erhört.
Ohne Ansporn sollen die Säfte uns rinnen, die goldgelben Falben bei den Brihaddiva´s ausgepreßt. Wenn Mißgunst unsere Speisegenüsse erreicht, unsere Gebete sollen den Gewinn davontragen.
Пусть потекут к нам без понуканий капли,
Выжатые у (людей) Брихаддива, золотистые!
Если силы скупости достигнут наших жертвенных услад,
Наши молитвы пусть достигнут (того же) у врага, пусть одержат верх (над ним)!
प्र णो॑ धन्व॒न्त्विन्द॑वो मद॒च्युतो॒ धना॑ वा॒ येभि॒रर्व॑तो जुनी॒मसि॑ । ति॒रो मर्त॑स्य॒ कस्य॑ चि॒त्परि॑ह्वृतिं व॒यं धना॑नि वि॒श्वधा॑ भरेमहि ॥
प्र । नः॒ । ध॒न्व॒न्तु॒ । इन्द॑वः । म॒द॒ऽच्युतः॑ । धना॑ । वा॒ । येभिः॑ । अर्व॑तः । जु॒नी॒मसि॑ । ति॒रः । मर्त॑स्य । कस्य॑ । चि॒त् । परि॑ऽह्वृतिम् । व॒यम् । धना॑नि । वि॒श्वऽधा॑ । भ॒रे॒म॒हि॒ ॥
प्र धन्वन्तु प्रगच्छन्तु नः अस्माकम् इन्दवः सोमाः मदच्युतः मदस्राविणः । वा अथवा। किंचेत्यर्थः। धना धनान्यपि प्र धन्वन्तु । येभिः यैः सोमैः अर्वतः बलवतः शत्रोः समीपं जुनीमसि जुनीमः प्राप्नुमः । कस्य चित् कस्यापि मर्तस्य मनुष्यस्य प्रबलस्य परिह्वृतिं परितो बाधां तिरः तिरस्कुर्वन्तो वयं धनानि गवादिरूपाणि विश्वधा सर्वदा भरेमहि बिभृयाम ॥
“May they flow to us, may they bring us riches-- the honey-dropping Soma-juices by whose aid we encounter the powerful (enemy); may we overcoming the opposition of every man always bear off his wealth.”
Forward to us the drops, distilling meath, shall flow, like riches for whose sake we urge the horses on.
Beyond the crafty hindering of all mortal men may we continually bear precious wealth away.
Let our drops run forth, those arousing exhilaration, or (those) with which we speed the chargers to the stakes,
across the crookedness of any mortal. May we always bear away the stakes.
Vor mögen unsre Indu's Rausch-erregend gehn, durch die wir Rosse schnell uns schaffen oder Gut, Wir mögen über jedes Menschen Ränke hin die reiche Beute sicher tragen allezeit.
Unsere Somasäfte sollen rauscherregt rinnen oder die Kampfpreise gewinnen, durch die wir die Rennpferde zur Eile treiben. An dem Fallstrick irgendeines Sterblichen vorbei wollen wir allemal die Kampfpreise davontragen.
Пусть мчатся вперед наши капли, возбуждая опьянение
Или (срывая) ставки, ради которых мы торопили скаковых коней!
Минуя козни какого-нибудь смертного,
Пусть всегда мы срываем ставки!
उ॒त स्वस्या॒ अरा॑त्या अ॒रिर्हि ष उ॒तान्यस्या॒ अरा॑त्या॒ वृको॒ हि षः । धन्व॒न्न तृष्णा॒ सम॑रीत॒ ताँ अ॒भि सोम॑ ज॒हि प॑वमान दुरा॒ध्य॑: ॥
उ॒त । स्वस्याः॑ । अरा॑त्याः । अ॒रिः । हि । सः । उ॒त । अ॒न्यस्याः॑ । अरा॑त्याः । वृकः॑ । हि । सः । धन्व॑न् । न । तृष्णा॑ । सम् । अ॒री॒त॒ । तान् । अ॒भि । सोम॑ । ज॒हि । प॒व॒मा॒न॒ । दुः॒ऽआ॒ध्यः॑ ॥
उत अपि च सः सोमः स्वस्याः अरात्याः स्वीयस्य शत्रोः अरिः अभिगन्ता हननाय । उत अपि च सः सोमः अन्यस्याः अस्मदीयायाः अरात्याः अस्मच्छत्रोः वृको हि हिंसकः खलु । अरातिशब्दः स्त्रीलिङ्गोऽप्यस्ति । अथ प्रत्यक्षकृतः । धन्वन्न तृष्णा । धन्व निरुदको देशः । तस्मिन् स्थितस्य तृष्णेव सा यथा तं समरीत प्राप्नोति तद्वत् तान् उभयविधान् शत्रून् जहि ॥
“For the (Soma) verily is the foe of his own enemy and the destroyer of the enemy of another; as thirst overcomes one in a desert, so purified Soma, who are irresistible, slay (both) those (adversaries).”
Yea, yerily, foe of hate shown to himself is he, yea, verity, destroyer too of other hate.
As thirst subdueth in the desert, conquer thou, O Soma Pavarnana, men of evil thoughts.
Now, in the case of the hostility of one of our own, (we proclaim:) “he, indeed, is a stranger!” And, in the case of the hostility belonging to
the other (side), (we proclaim:) “he, indeed, is a wolf!”
As if in a desert, thirst should strike them. O self-purifying Soma, smite those of evil intent.
Denn auch des eignen Leids Erreger ist der Feind, wie auch des fremden Leids der böse Wolf; Es treffe diese Durst wie in der Wüstenei, o Soma, tödte, flammender, der Bösen Schar.
Sowohl vor der eigenen Mißgunst bewahre uns - denn das ist der Nebenbuhler, als auch vor fremder Mißgunst, denn das ist der Wolf, der Räuber! Wie in der Wüste soll diese der Durst befallen. O Soma Pavamana, erschlage, die Böses im Schilde führen!
(Защити нас) и от своей враждебности – ведь это соперник!
И от враждебности чужого – ведь это волк!
Пусть настигнет их жажда, словно в пустыне!
О Сома-Павамана, убей злоумышленников!
दि॒वि ते॒ नाभा॑ पर॒मो य आ॑द॒दे पृ॑थि॒व्यास्ते॑ रुरुहु॒: सान॑वि॒ क्षिप॑: । अद्र॑यस्त्वा बप्सति॒ गोरधि॑ त्व॒च्य१॒॑प्सु त्वा॒ हस्तै॑र्दुदुहुर्मनी॒षिण॑: ॥
दि॒वि । ते॒ । नाभा॑ । प॒र॒मः । यः । आ॒ऽद॒दे । पृ॒थि॒व्याः । ते॒ । रु॒रु॒हुः॒ । सान॑वि । क्षिपः॑ । अद्र॑यः । त्वा॒ । ब॒प्स॒ति॒ । गोः । अधि॑ । त्व॒चि । अ॒प्ऽसु । त्वा॒ । हस्तैः॑ । दु॒दु॒हुः॒ । म॒नी॒षिणः॑ ॥
हे सोम ते तव सः परमः उत्तमोंऽशो दिवि दिवः नाभा नाभौ द्युलोकस्य नाभिस्थानीये देशे । अथवा नाभौ वृष्ट्यादेर्बन्धके दिवि द्युलोके। वर्तते य आददे आदत्ते हविर्देवतारूपः सन् । ते तव द्युलोकस्थांशस्यावयवाः पृथिव्याः सानवि समुच्छ्रिते देशे पर्वतादिप्रदेशे क्षिपः क्षिप्ताः । सन्तः रुरुहुः रोहन्ति । त्वा त्वां द्युलोकस्थसोमांशभूतम् अद्रयः ग्रावाणः बप्सति भक्षयन्ति । बप्सतिरत्तिकर्मा । कुत्र । गोरधि त्वचि । अधीति सप्तम्यर्थानुवादी । आनडुहेऽधिषवणचर्मणीत्यर्थः। यद्यपि इदानींतनाः कृष्णाजिनेऽभिषुण्वन्ति न गोचर्मणि तथापि तस्मिन् सोमो मीयते क्रयार्थम् । तथा च सति यस्मिन् मिमीते तस्याधिप्रवणचर्म इति सूत्रात् मानसाधनस्यैव गोचर्मणः अधिषवणचर्मत्वाभिधानादविरोधः । त्वा त्वां तथा अप्सु वसतीवरीषु दुदुहुः दुहन्ति । अद्भिराप्लाव्य दुहन्तीत्यर्थः । यद्वा । अप्सूदकेषु रसेषु निमित्तेषु दुदुहुः दुहन्ति । कैः साधनैः। हस्तैः । 'हस्तो हन्तेः ' (निरु. १. ७) इति निरुक्तम् । के। मनीषिणः मेधाविनोऽध्वर्य्वादयः ॥
“Your best juice (dwells) in the navel of heaven, that which receives (the oblation); your (members) grow up thrown upon the summit of the earth; the stones devour you upon the cowhide; the wise (priests) milk you into the water with their hands.”
Near kin to thee is he, raised loftiest in the heavens: upon the earth's high ridge thy scions have grown forth.
The press-stones chew and crunch thee on the ox's hide: sages have milked thee with their hands into the streams.
It was in heaven, in its navel to which your highest (form) was bound; your “fingers” have grown on the back of the earth.
The stones gnaw you on the skin of the cow. Those of inspired thought milk you in the waters with their hands.
Zum Himmel, der zuhöchst an deinem Nabel steht, zu deiner Erde Gipfel stieg der Finger Schar, Es kauen dich die Steine auf der Rinderhaut, im Wasser molken Weise mit den Händen dich.
Du, dessen höchster Nabel an den Nabel im Himmel geknüpft ist, deine Finger, die Sprossen, sind auf dem Rücken der Erde gewachsen. Die Preßsteine schnappen nach dir auf dem Fell der Kuh; mit den Händen haben dich die Verständigen ins Wasser gemolken.
На небе твоя высшая (пуповина), которая скреплена с (земной) пуповиной.
На спине земли растут твои пальцы.
Тебя пожирают камни на шкуре коровы.
Хранители мудрости выжимают тебя руками в воду.
ए॒वा त॑ इन्दो सु॒भ्वं॑ सु॒पेश॑सं॒ रसं॑ तुञ्जन्ति प्रथ॒मा अ॑भि॒श्रिय॑: । निदं॑निदं पवमान॒ नि ता॑रिष आ॒विस्ते॒ शुष्मो॑ भवतु प्रि॒यो मद॑: ॥
ए॒व । ते॒ । इ॒न्दो॒ इति॑ । सु॒ऽभ्व॑म् । सु॒ऽपेश॑सम् । रस॑म् । तु॒ञ्ज॒न्ति॒ । प्र॒थ॒माः । अ॒भि॒ऽश्रियः॑ । निद॑म्ऽनिदम् । प॒व॒मा॒न॒ । नि । ता॒रि॒षः॒ । आ॒विः । ते॒ । शुष्मः॑ । भ॒व॒तु॒ । प्रि॒यः । मदः॑ ॥
पूर्वत्र ‘ अद्रयस्त्वां बप्सति' इत्युक्तं तदेवोच्यते । हे इन्दो सोम एव एवा.... क्रियमाणप्रकारेण ते तव सुभ्वं शोभनभवनं सुपेशसम् । पेश इति रूपनाम । सुरूपं रसं प्रथमाः प्रथममेव । यद्वा । प्रथम इति मुख्यनाम। प्रथमाः मुख्याः। ग्रावाणोऽध्वर्यवो वा अभिश्रियः अभिश्रयन्तः सन्तः तुञ्जन्ति प्रेरयन्ति । हे पवमान निदंनिदम् अस्मन्निन्दकं सर्वमपि शत्रुं नि तारिषः विनाशय । ते तव शुष्मः बलकरः प्रियः प्रियभूतः मदः मदकरो रसः आविः भवतु ॥ ॥ ४ ॥
“Thus, Indu, the chief (priests) making the mixture send forth your well-lodged, well-formed juice (rasa); purified Soma, destroy (our) reviler; let your potent, delightful, exhilarating (juice) appoear.”
So do they hurry on thy strong and beauteous juice, O Indu, as the first ingredient of the draught.
Bring low, thou Pavamana, every single foe, and be thy might shown forth as sweet and gladdening drink.
In just this way, o drop, do those foremost ones, excelling in splendor, express your sap of good essence and good ornament.
Self-purifying one, you will undermine every scorn(er). Let your
tempestuous spirit, your dear exhilaration become manifest.
So fördern dir, o Indu, deinen kräftigen und schönen Saft die ersten Ströme warmer Milch, Zu Boden schmettre, Flammender, jedweden Feind, der liebe Rauschtrank zeige sich als deine Kraft.
Also schlage deinen kräftigen, schönfarbigen Saft, o Indra, die ersten Meister aus. Jeden Tadel unterdrücke, o Pavamana! Es offenbare sich dein Ungestüm, dein lieber Rausch!
Так, о капля, первые устроители (обряда) выбивали
Твой мощный, прекрасно выглядящий сок.
Пусть победишь ты любую хулу, о Павамана!
Пусть проявится твое неистовство – приятное опьянение!