Sukta 9.99
ऋषिरेभसूनू काश्यपौ
देवतापवमानः सोमः
मन्त्र8
छन्दबृहती
आ ह॑र्य॒ताय॑ धृ॒ष्णवे॒ धनु॑स्तन्वन्ति॒ पौंस्य॑म् । शु॒क्रां व॑य॒न्त्यसु॑राय नि॒र्णिजं॑ वि॒पामग्रे॑ मही॒युव॑: ॥
आ । ह॒र्य॒ताय॑ । धृ॒ष्णवे॑ । धनुः॑ । त॒न्व॒न्ति॒ । पौंस्य॑म् । शु॒क्राम् । व॒य॒न्ति॒ । असु॑राय । निः॒ऽनिज॑म् । वि॒पाम् । अग्रे॑ । म॒ही॒युवः॑ ॥
हर्यताय सर्वैः स्पृहणीयाय धृष्णवे शत्रूणां धर्षणशीलाय सोमाय पौंस्यं पुंस्त्वस्याभिव्यञ्जकं धनुः आ तन्वन्ति । धनुषि ज्यां कुर्वन्तीति । सोमस्य धाराविसर्गार्थं वितायमानं पवित्रमभिधीयते । तदेव विवृणोति । महीयुवः पूजाकामा ऋत्विजः विपां मेधाविनां देवानाम् अग्रे पुरस्तात् शुक्रां शुक्लवर्णां निर्णिजं यथा सोमो निर्णिज्यते ताम् असुराय बलवते वयन्ति वितन्वन्ति । दशापवित्रं विस्तारयन्तीत्यर्थः । वयतिर्गतिकर्मा ॥
“They stretch the bow of manhood for the beloved courageous (Soma); (the priests) wishing to worship spread out the white filter for the mighty (Soma) in the presence of the sage (deities).”
THEY for the Bold and Lovely One ply manly vigour like a bow:
joyous, in front of songs they weave bright raiment for the Lord Divine.
For the delightful daring one they draw the bow, the manly power. Those seeking the great one weave a glowing garment for their lord at the forefront of the inspired words.
Dem lieben, kühnen spannen sie die Kraft wie einen Bogen an; Ein Prachtkleid weben sie dem Gott hoch auf dem Sieb, die herrlichen.
Dem Begehrten, Mutigen spannen sie den Bogen, die Kraft; es weben dem Asura ein weißes Festgewand die Finger, die sich groß fühlen im Anbeginn der Reden.
Для любимого отважного (сомы)
Они натягивают лук, (воплощенное) мужество.
Светлый праздничный наряд для асуры ткут
(Их пальцы,) полные величия, перед началом вдохновенных речей.
अध॑ क्ष॒पा परि॑ष्कृतो॒ वाजाँ॑ अ॒भि प्र गा॑हते । यदी॑ वि॒वस्व॑तो॒ धियो॒ हरिं॑ हि॒न्वन्ति॒ यात॑वे ॥
अध॑ । क्ष॒पा । परि॑ऽकृतः । वाजा॑न् । अ॒भि । प्र । गा॒ह॒ते॒ । यदि॑ । वि॒वस्व॑तः । धियः॑ । हरि॑म् । हि॒न्वन्ति॑ । यात॑वे ॥
क्षपा । 'सुपां सुलुक्' इति पञ्चम्या आकारः । क्षपाया रात्रेः अध अनन्तरं प्रातःकाले परिष्कृतः । भूषणार्थे ' संपर्युपेभ्यः' इति करोतेः सुडागमः । अद्भिरलंकृतः । यद्वा । क्षपयित्र्यां सेनायामलंकृतः । सोमः वाजान् अन्नानि बलानि वाभिलक्ष्य प्र गाहते प्रगच्छति । विवस्वतः परिचरणवतो यजमानस्य धियः कर्मसाधनभूता अङ्गुलयः हरिं हरितवर्णमेतमंशुं यातवे पात्राण्यभिगमनाय यदि हिन्वन्ति प्रेरयन्ति तर्हि सवनानि गच्छतीति ॥
“Consecrated at the end of the night (the Soma) plural nges into the viands, when the fingers of the worshipper press out the green-tinted (juice) to go (to the vessels).”
And he, made beautiful by night, dips forward into strengthening food',
What time the sacrificer's thoughts speed on his way the Golden-hued.
And prepared by night, he plunges toward the prizes,
when the insightful thoughts of Vivasvant impel him, the tawny one, to drive.
Dann in die Opfertränke taucht bei Nacht er schön geschmückt sich ein, Wenn des Vivasvat frommes Werk zum Laufe spornt den goldnen Hengst.
Und bei Nacht zugerichtet, taucht er ein nach den Siegespreisen, wenn des Vivasvat Gebete den Falben zum Lauf antreiben.
И вот, приготовленный ночью,
Он ныряет вперед к наградам,
Когда поэтические мысли Вивасвата
Поторапливают буланого к движению.
तम॑स्य मर्जयामसि॒ मदो॒ य इ॑न्द्र॒पात॑मः । यं गाव॑ आ॒सभि॑र्द॒धुः पु॒रा नू॒नं च॑ सू॒रय॑: ॥
तम् । अ॒स्य॒ । म॒र्ज॒या॒म॒सि॒ । मदः॑ । यः । इ॒न्द्र॒ऽपात॑मः । यम् । गावः॑ । आ॒सऽभिः॑ । द॒धुः । पु॒रा । नू॒नम् । च॒ । सू॒रयः॑ ॥
अस्य सोमस्य तं रसं मर्जयामसि मर्जयामः शोधयामः । अलंकुर्मो वा। यः मदः मदको रसः इन्द्रपातमः इन्द्रेणात्यन्तं पातव्यो भवति । किंच गावः गन्तारः सूरयः स्तोतारः पुरा च नूनम् इदानीं च यं सोमरसम् आसभिः आस्यैः दधुः धारयन्ति । पिबन्तीति यावत् । यद्वा । गावो धेनवो यं सोमं तृणादिष्ववस्थितमासभिरास्यैर्दधुर्धारयन्ति तृणरूपेण भक्षयन्ति ॥
“We purify the juice that Soma which is exhilarating and fit for Indra's drinking; which the approaching worshippers both now and of old take up in their mluths.”
We cleanse this gladdening drink of his the juice which Indra chiefly drinks---
That which kine took into their mouths, of old, and princes take it now.
We groom this one of his [=Vivasvant?], the one who is exhilaration, Indra’s best drink,
whom the cows have previously sucked with their mouths and now the patrons do.
Wir läutern diesen seinen Trank, den Indra stets am liebsten trinkt, Den Stiere schlürfen mit dem Mund jetzt und zuvor, die glänzenden.
Seinen Rauschtrank machen wir sauber, der von Indra am meisten getrunken wird, den vorher die Rinder mit ihren Mäulern gesaugt haben und jetzt die Opferveranstalter.
Мы начищаем этот его пьянящий напиток,
Который Индра пьет лучше всего,
Которого раньше сосали губами коровы,
А теперь (вкушают) богатые покровители.
तं गाथ॑या पुरा॒ण्या पु॑ना॒नम॒भ्य॑नूषत । उ॒तो कृ॑पन्त धी॒तयो॑ दे॒वानां॒ नाम॒ बिभ्र॑तीः ॥
तम् । गाथ॑या । पु॒रा॒ण्या । पु॒ना॒नम् । अ॒भि । अ॒नू॒ष॒त॒ । उ॒तो इति॑ । कृ॒प॒न्त॒ । धी॒तयः॑ । दे॒वाना॑म् । नाम॑ । बिभ्र॑तीः ॥
पुनानं पूयमानं तं सोमं पुराण्या पुरा कृतया गाथया स्तुत्या अभ्यनूषत स्तोतारः अभिष्टुवन्ति । 'नू स्तवने'। लुङि रूपम् । उतो अपि च नाम कर्मार्थं नमनं बिभ्रतीः बिभ्राणाः धीतयः अङ्गुलयः देवानां सोमरूपहविष्प्रदानाय कृपन्त कल्पयन्ति समर्था भवन्ति । ‘ कृपू सामर्थ्ये ' ॥
“They celebrate the purified Soma juice with an ancient hymn of praise, and the fingers exercising their pressure are able (to prepare the oblation) for the gods.”
To him, while purifying, they have raised the ancient psalm of praise:
And sacred songs which bear the names of Gods have supplicated him.
They have cried out to him with an ancient song, while he is being purified. And the insightful thoughts yearn for him, those bearing the names of the gods.
Ihn priesen sie, den flammenden, mit altem Lobgesange jetzt, Und auch Gebete flehten nun, der Götter Namen stimmend an.
Dem sich Läuternden haben sie mit altem Gesangeslied zugesungen, und die frommen Gedanken verlangen nach ihm, die der Götter Namen führen.
Его, очищающегося, они приветствовали
Древним напевом,
И также стремятся (к нему) поэтические мысли,
Несущие имя богов.
तमु॒क्षमा॑णम॒व्यये॒ वारे॑ पुनन्ति धर्ण॒सिम् । दू॒तं न पू॒र्वचि॑त्तय॒ आ शा॑सते मनी॒षिण॑: ॥
तम् । उ॒क्षमा॑णम् । अ॒व्यये॑ । वारे॑ । पु॒न॒न्ति॒ । ध॒र्ण॒सिम् । दू॒तम् । न । पू॒र्वऽचि॑त्तये । आ । शा॒स॒ते॒ । म॒नी॒षिणः॑ ॥
उक्षमाणम् अद्भिः सिच्यमानं धर्णसिं सर्वस्य धारकं तं सोमम् अव्यये अविमये वारे वाले पवित्रे पुनन्ति शोधयन्ति । ततः मनीषिणः मेधाविनो यजमानाः तमिमं सोमं दूतं न दूतमिव पूर्वचित्तये देवानां पूर्वमेव प्रज्ञापनाय आ शासते प्रार्थयन्ते ॥ ॥ २५ ॥
“Him sprinkled (with water) the supporter (of all things) they purify in the woollen filter; the wise (worshippers) instrumental uct him as a messenger to proclaim (their prayers) beforehand (to the gods).”
They purify him as he drops, courageous, in the fleecy sieve.
Him they instruct as messenger to bear the sage's morning prayer.
They purify him on the sheep’s fleece, while the steadfast one grows strong. Those of inspired thought hope for him to be like a messenger, (for
them) to be first in his thought.
Sie klären ihn, den träufelnden, den starken in des Widders Haar, Wie einen Boten weisen ihn sogleich die klugen Sänger an.
Den mit Wasser Besprengten läutern sie in dem Schafhaar, den Standhaften. Die Nachsinnenden wünschen ihn wie einen Boten zu senden, um von den Göttern zuerst bedacht zu werden.
Они очищают этого стойкого (сому),
Окропляемого в сите из овечьей шерсти.
Хранители мудрости хотят (отправить его), словно вестника,
Чтобы первая мысль (богов) (была о них).
स पु॑ना॒नो म॒दिन्त॑म॒: सोम॑श्च॒मूषु॑ सीदति । प॒शौ न रेत॑ आ॒दध॒त्पति॑र्वचस्यते धि॒यः ॥
सः । पु॒ना॒नः । म॒दिन्ऽत॑मः । सोमः॑ । च॒मूषु॑ । सी॒द॒ति॒ । प॒शौ । न । रेतः॑ । आ॒ऽदधत् । पतिः॑ । व॒च॒स्य॒ते॒ । धि॒यः ॥
मदिन्तमः अत्यन्तं मादयिता सः सोमः पुनानः पूयमानः सन् चमूषु चमसेषु सीदति । ततः पशौ न यथा पशौ कश्चिद्वृषभो रेत आदधाति तद्वञ्चमसादिषु रेतः स्वीयं रसम् आदधत् आदधानः धियः कर्मणः पतिः पालयितायं सोमः वचस्यते अभिष्टूयते ॥
“The most exhilarating Soma, being purified, alights on the vessels; putting his seed (in the vessels) as in a heifer, the protector of the rite is worshipped.”
Soma, best Cheerer, takes his seat, the while they cleanse him in the bowls.
He as it were impregns the cow, and babbles on, the Lord of Song.
Becoming purified, the most exhilarating Soma sits in the cups,
depositing his seed (in them) as if in livestock. The lord of insight
displays his eloquence.
Er, Soma, der berauschendste, setzt in die Schüsseln rieselnd sich, Wie Samen giessend in die Kuh; es rauscht der Herr des Andachtswerks.
Geläutert setzt sich der berauschendste Soma in den Camugefäßen nieder. Wie ein Bock in das Tier seinen Samen hineinlegend, zeigt der Meister der Dichtung seine Beredsamkeit.
Очищаясь, этот самый пьянящий
Сома усаживается в чанах.
Вкладывая (свое) семя, словно (одно) животное (в другое),
Господин поэтической мысли заявляет о себе.
स मृ॑ज्यते सु॒कर्म॑भिर्दे॒वो दे॒वेभ्य॑: सु॒तः । वि॒दे यदा॑सु संद॒दिर्म॒हीर॒पो वि गा॑हते ॥
सः । मृ॒ज्य॒ते॒ । सु॒कर्म॑ऽभिः । दे॒वः । दे॒वेभ्यः॑ । सु॒तः । वि॒दे । यत् । आ॒सु॒ । स॒म्ऽद॒दिः । म॒हीः । अ॒पः । वि । गा॒ह॒ते॒ ॥
देवेभ्यः देवार्थं सुतः अभिषुतः देवः द्योतमानः स्तोतव्यो वा सः सोमः सुकर्मभिः ऋत्विग्भिः मृज्यते परिपूयते । यत् यदायं सोमः आसु प्रजासु संददिः सम्यग्धनदानशील इति विदे ज्ञायते तदानीं महीः महतीः अपः वसतीवरीः वि गाहते विशेषेणाभिगच्छति । यदा सोममभिषुण्वन्ति तदा तेभ्यो धनं प्रयच्छतीत्यर्थः ॥
“Effused for the gods, the god Soma is cleansed by the skilful (priests); when he is recognized among these (people) as the giver (of riches), he plural nges into the mighty waters.”
He is effused and beautified, a God for Gods, by skilful men.
He penetrates the mighty floods collecting all he knows therein.
He is groomed by those who work well [=fingers], the god pressed for the gods.
As his complete attachment to them [=waters] is known, he plunges
through the great waters.
Vom thät'gen wird gereinigt er, der Gott den Göttern ausgepresst, Wenn er sich mit den Fluten trifft, so taucht er in die grossen sich.
Der Gott wird von den Werktüchtigen geputzt, für die Götter ausgepreßt. Da er sich bewußt ist, daß er zu ihnen gehört, taucht er in die großen Gewässer ein.
Он начищается прекрасно действующими (жрецами),
Бог, выжатый для богов.
Когда он обнаруживает себя в этих (водах), соединяясь (с ними),
Он ныряет в великие воды.
सु॒त इ॑न्दो प॒वित्र॒ आ नृभि॑र्य॒तो वि नी॑यसे । इन्द्रा॑य मत्स॒रिन्त॑मश्च॒मूष्वा नि षी॑दसि ॥
सु॒तः । इ॒न्दो॒ इति॑ । प॒वित्रे॑ । आ । नृऽभिः॑ । य॒तः । वि । नी॒य॒से॒ । इन्द्रा॑य । म॒त्स॒रिन्ऽत॑मः । च॒मूषु॑ । आ । नि । सी॒द॒सि॒ ॥
हे इन्दो सुतः अभिषुतः यतः आयतः सर्वतो विस्तृतस्त्वं नृभिः कर्मनेतृभिर्ऋत्विग्भिः पवित्रे वि नीयसे विशेषेण नीयमानो भवसि । ततः मत्सरिन्तमः अतिशयेन मादयिता त्वम् इन्द्राय इन्द्रार्थं चमूषु चमसेषु आ नि षीदसि ॥ ॥ २६ ॥
“When effused, Indu, and collected by the priests, you are guided to the filter; you alight on the cups for Indra, exciting exceeding exhilaration.”
Pressed, Indu, guided by the men, thou art led to the cleaning sieve.
Thou, yielding Indra highest joy, takest thy seat within the bowls.
O drop, pressed and held by men, you are led through into the filter. As the one most exhilarating for Indra, you sit down here in the cups.
Gepresst, gelenkt von Männern wirst du Indu in das Sieb geführt; Dem Indra als berauschendster, nimmst du in den Gefässen Platz.
Ausgepreßt und von den Männern gezügelt, wirst du, Saft, auf die Seihe abgeleitet. Für Indra setzest du dich als der Berauschendste in den Camugefäßen nieder.
Выжатый, о сок сомы, направляемый мужами,
Ты отводишься в цедилку.
Самый опьяняющий для Индры,
Ты усаживаешься в чанах.